TÜRK TOPLUMUNDA KADININ STATÜSÜNE GENEL BİR BAKIŞ

Öz

Toplumun sağlam temeller üzerinde inşa edilmesinde ve sağlıklı gelişim göstermesinde kadın önemli bir değere sahiptir. Bütün toplumların kendine özgü inançları, tarihleri, kültürel değerleri, sosyal ve siyasal hayatları bulunmakta olup bu toplumların cinsiyet ve kadın algısı da kendine özgü değerler içerisinde farklı şekillerde ortaya çıkmıştır. Tarihsel süreç içerisinde kadın toplumsal cinsiyet açısından değerlendirildiğinde dünya genelinde var olan toplumların hepsinde ayrımcılığa ve şiddetin her türlüsüne maruz kalarak ikinci sınıf insan olarak nitelendirilmiştir. Dünyada son yıllarda meydana gelen siyasal, ekonomik, sosyal ve teknolojik ilerlemeler sayesinde kadının toplumdaki konumunun tartışılmaya başlaması ile birlikte bu konudaki olumsuzlukların giderilmesi için kadınlar hak mücadelesi vermeye başlamışlardır. Bu mücadeleler ile birlikte toplumlar içerisinde kadınların konumu ve bu toplumların kadınlara bakış açısında olumlu yönde değişimler görülmeye başlanmıştır. Bu çalışma kronolojik bir tarihsel süreç içerisinde geçmişten günümüze Türk toplumunda kadın algısı, kadının toplumsal hayattaki rolünü ve konumu açıklanmaya çalışılacaktır. Çalışma bu konu ile ilgili, sosyoloji, tarih, hukuk ve uluslararası ilişkiler kapsamında yazılmış kaynakların incelenmesi sonucunda yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Türk Toplumu
• Kadın Hakları
• Kadının Konumu

AN OVERVIEW OF THE STATUS OF WOMEN IN TURKISH SOCIETY

Öz

It has an important value in building solid foundations and healthy development of the society. All societies have their own beliefs, dates, news reports, social and political lives, and the gender and women's perception of these societies have emerged in different ways. The historical solution was evaluated differently by female gender. In all societies around the world, they were exposed to discrimination and all kinds of violence and they were described as second class people. With the discussion of the position of the information included in the world's political, economic, social and technological advances in the world in the society where it is located, problems continue to eliminate the negativities in this issue. With these struggles, societies have begun to be seen from the point of view that is conveyed and the point of view of these societies towards women.
This study will try to explain the perception of women in Turkish society from a chronological history to the present, the role and sign of women in life. The study has been conducted inside the sources that have been examined on this topic, sociology, history, law and international relations.

Kaynakça

1. Acar, H. (2019). Türk Kültür ve Devlet Geleneğinde Kadın. İnsan&İnsan Dergisi, 21, 395-411.
2. Aksoy, İ. (2017). Toplumsal ve Siyasal Süreçte Türk Kadını. Yasama Dergisi, 32, 7-20.
3. Altınay, A. G. ve Arat, Y. (2007). Türkiye’de Kadına Yönelik Şiddet. İstanbul: Metis Yayıncılık.
4. Ayata, G. (2015). Kadına Yönelik Şiddetle Mücadelede Yasal Düzenlemeler. Ebru Hanbay Çakır vd. (ed.), Kadına Yönelik Şiddetle Mücadelede El Kitabı (9-40). ECORYS Danışmanlık ve Mühendislik Ltd. Şti.
5. Aydın, H. (2015). Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e Türkiye’de Kadın. Current Research in Social Sciences, 1(3), 84-96.
6. Bingöl, O. (2014). Toplumsal Cinsiyet Olgusu ve Türkiye’de Kadınlık. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 16 (Özel Sayı I), 108-114.
7. Çağlar, Ş. (1992). Aile İçi Rol ve Statünün Paylaşılmasında Çalışan Kadının Yeri (Sivas İli Kamu Kesiminde Çalışan Kadınlar Örneği). Yüksek Lisans Tezi, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
8. Can, İ. (2013). Tarih, Toplum ve Kültür Bağlamında Aile ve Kadın. Mustafa Aydın (ed.), Aile Sosyolojisi (215-243). Konya: Çizgi Kitabevi Yayınları.

9. Canatan, K. (2013). Aile Sosyolojisi. İstanbul: Açılım Kitap Yayınevi.
10. Demirdağ, M. F. (2017). Küreselleşme ve Feminizm Üzerine Bir Araştırma. Sosyolojik Düşün Dergisi, 2(1), 55-63.
11. Donuk, A. (1980-81). Çeşitli Topluluklarda ve Eski Türklerde Aile. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Dergisi, 33, 147-168.
12. Erbay, H. (2019). Tarihsel Süreçte Dünyada ve Türk Toplumunda Kadın Algısı ve Haklarının Gelişimi Üzerine Bir Değerlendirme. Ege Sosyal Bilimler Dergisi, 2(1), 1-25.
13. Ercoşkun Şenol, H. K. (2019). Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun Üzerine Bir İnceleme. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, 13, 423-459.
14. Erkan, V. U. (2018). Türk Medeni Kanunu’nda Evlilik Birliği İçerisinde Kadının Ekonomik ve Sosyal Hakları. TBB Dergisi, 20, 431-450.
15. Geçer, H. ve Çelik C. (2017). Kadının Çalışma Hayatına Girmesiyle Oluşan Aile İçi Roller Sistemindeki Değişim ve Din İlişkisi (Niğde Örneği). Gümüşhane Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 12(6), 1-30.
16. Giddens, A. (2008). Sosyoloji, İstanbul: Kırmızı Yayınları.
17. Gökçe, B. (2013). Türkiye’nin Toplumsal Yapısı ve Toplumsal Kurumlar, Ankara: Savaş Yayınevi.
18. Göksel, B. (1993). Çağlar Boyunca Türk Kadını ve Atatürk (İkinci Basım). Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
19. Günindi Ersöz, A. (2016). Toplumsal Cinsiyet Sosyolojisi (Birinci Basım). Ankara: Anı Yayıncılık.
20. Kaya Kızılırmak, C. (2020). İstanbul Sözleşmesi’nin Genel İlkeleri Işığında 6284 Sayılı Kanun’un 4. Maddesi Uyarınca Hakim Tarafından Verilebilecek Koruyucu Tedbirler. Public and Private International Law Bulletin, 40(2), 625–655.
21. Kaymaz, İ. Ş. (2010). Çağdaş Uygarlığın Mihenk Taşı: Türkiye’de Kadının Toplumsal Konumu. Ankara Üniversitesi Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü Atatürk Yolu Dergisi, 46, 333-366.
22. Kaypak, Ş. ve Kahraman, M. (2016). Türkiye’de Kadının İnsan Hakları ve Anayasal Yansıması. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 33(13), 298-315.
23. Kırbaş Canikoğlu, S. (2013). Feminist Bir Perspektifle Türk Ceza Kanunu’nda Cinsel Saldırı Suçu. Fe Dergi, 5, 61-73. Kışlalı, A. T. (2010). Siyaset Bilimi (14. Baskı). Ankara: İmge Kitapevi.
24. Kurt, A. (2013). Dünden Bugüne Türk Ailesi. Mehmet Zencirkıran (ed.), Dünden Bugüne Türkiye’nin Toplumsal Yapısı (335-366). Bursa: Dora Yayın.
25. Kurnaz, Ş. (1992). Cumhuriyet Öncesinde Türk Kadını (1839-1923). Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları.
26. Konan, B. (2011). Türk Kadınının Siyasi Hakları Kazanma Süreci. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 60(1), 157-174.
27. Ortaylı, İ. (2000). Osmanlı İmparatorluğu’nda İktisadi ve Sosyal Değişim. Ankara: Turhan Kitapevi.
28. Özcan Demir, N. (1999). II. Meşrutiyet Dönemi Osmanlı Feminizm, Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 14(2), 107-155.
29. Özel Özcan, M. S. ve Erden Kaya, E. (2017). Türk Toplumsal Hayatında Kadının Varlığının Tarihsel Eksende Sorgulanması, International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Dergisi, 12, 175-188.
30. Öztürk, N. (2017). Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanunun Getirdiği Bazı Yenilikler ve Öneriler. İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 8(1), 1-32.
31. Parlak Börü, Ş. (2017). Kadının Korunmasına İlişkin Uluslararası Sözleşmeler Ve Türkiye’nin Konumu. TBB Dergisi, Özel Sayı, 43-63.
32. Peker, R. (2017). Türk Devlet Geleneğinde Kadının Konumu, Bilge Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 1(2), 157-164. Sağ, V. (2001). Tarihsel Süreç İçerisinde Türk Kadını ve Atatürk. C.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 2(1), 9-23.
33. Şener, M. T. ve Baydemir Kılıç, B. (2019). Medeni Kanun Kapsamında Erken Evlilik Yapan Olguların Sosyodemografik Özellikleri: Tek Merkez Çalışması. Adli Tıp Bülteni Dergisi, 24(3), 165-170.
34. Şenol, D. ve Erdem, S. (2017). Yaşlılık ve Yaşlı Kadınlarda Huzurevi Algısı: Nitel Bir Çalışma. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), 1-20.
35. Tabakoğlu, A. (2017). Osmanlı İçtimai Yapısının Ana Hatları. Mehmet Zencirkıran (ed.), Dünden Bugüne Türkiye’nin Toplumsal Yapısı (19-41), Bursa: Dora Yayın.
36. Yaraman, A. (2007). Türkiye’de Kadınlık Durumu ve Toplumsal Değişme. M.Ü. Kadın İşgücü ve İstihdamı Araştırma ve Uygulama Merkezi 15. Kuruluş Yıldönümünü Kutlarken…, Özel Grafik Matbaacılık, 60-64.