Araştırma Makalesi

Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türkçe Versiyonunun Psikometrik Özellikleri

Cilt: 35 Sayı: 4 6 Ocak 2025
PDF İndir
EN TR

Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türkçe Versiyonunun Psikometrik Özellikleri

Öz

Egzersizin ertelenmesi obezite, kalp damar hastalıkları, kronik hastalıklar ve mental rahatsızlıklar gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilmektedir. Literatürde geliştirilen ölçekler iş erteleme, akademik erteleme, karar vermeyi erteleme gibi konulara odaklanmasına rağmen egzersizi erteleme ile ilgili sınırlı sayıda ölçme aracı olduğu görülmektedir. Bu çalışmanın amacı, Kelly ve Walton tarafından geliştirilen Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türk kültüründe geçerliği ve güvenilirliğinin test edilmesidir. Üç aşamadan oluşan çalışmada Açımlayıcı Faktör Analizi için 406 katılımcıya (Ortyaş=22±2.85); Doğrulayıcı Faktör Analizi için 395 (Ortyaş=23.55±6.64) katılımcıya; ölçme değişmezliği için 1114 (Ortyaş=32.92±11.30) katılımcıya ulaşılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Karar Vermeyi Erteleme Eğilimi Ölçeği, Genel Erteleme Ölçeği ve Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi kullanılmıştır. Açımlayıcı Faktör Analizi ve Horn’un paralel analizi sonuçları Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türk kültüründe de tek faktörlü bir yapıya sahip olduğunu ve yapıyı %81.420 açıkladığını ortaya koymuştur. Ölçeğin Doğrulayıcı Faktör Analizi sonuçları ise 2/sd=4.07; RMSEA (90%CI) =.089 (.033-.13); NFI=.99; NNFI=,98; CFI=.99; SRMR=.017 olarak yapı geçerliğinin sağlandığını göstermektedir. Bununla birlikte ölçme değişmezliği sonuçları yapısal ve metrik değişmezlik için (∆CFI≤.010; RMSEA≤.015; ∆SRMR≤.030) koşulların AVE ve CR değerleri ise (AVE>.841; CR>.856; CR>AVE) yakınsak geçerliğin sağlandığını göstermektedir. Eş zaman geçerliği için bakılan tüm ilişkiler anlamlıdır (p=.000). Çalışmanın test-tekrar test sonuçları .94; çalışmanın iç güvenirliği ise .95 olarak hesaplanmıştır. Sonuç olarak kişilerin egzersiz erteleme davranışlarını ortaya koymak için kullanılan bu ölçme aracının geçerli ve güvenilir olduğu ifade edilebilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Abbas, A. A., ve Al Hasnawia, H. H. (2020). Role of psychological contract breach and violation in generating emotional exhaustion: The mediating role of job procrastination. Cuadernos de Gestión, 20(2),15-28. https://doi.org/10.5295/cdg.181021aa
  2. 2. Allom, V., ve Mullan, B. (2011). Self-regulation versus habit: The influence of self-schema on fruit and vegetable consumption. Psychology & Health, 27(sup2), 7–24. https://doi.org/10.1080/08870446.2011.605138
  3. 3. Alpar, R. (2017). Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistiksel Yöntemler (5. Baskı). Detay Yayıncılık.
  4. 4. Ayre, C., ve Scally, A. J. (2014). Critical values for Lawshe’s content validity ratio: Revisiting the original methods of calculation. Measurement and Evaluation in Counseling and Development, 47(1), 79-86. https://doi.org/10.1177/0748175613513808
  5. 5. Balkıs, M. (2006). Öğretmen adaylarının davranışlarındaki erteleme eğiliminin, düşünme ve karar verme tarzları ile ilişkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Dokuz Eylül Üniversitesi.
  6. 6. Balkıs, M., ve Duru, E. (2022). Irrational/rational beliefs, procrastination, and life satisfaction: An empirical assessment of REBT models of psychological distress and psychological health. Journal of Rational - Emotive and Cognitive - Behavior Therapy, 40(3), 566-582. https://doi.org/10.1007/s10942-021-00428-w
  7. 7. Berk, Ö., Altunışık, R., Eskiler, E., ve Sarıkaya, N. (2021). Lay (1986)’nın genel erteleme ölçeğinin güvenilirlik ve geçerlilik araştırması. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(2), 614-626. https://doi.org/10.36362/gumus.899226
  8. 8. Beshears, J., Lee, H. N., Milkman, K. L., Mislavsky, R., ve Wisdom, J. (2021). Creating exercise habits using incentives: The trade-off between flexibility and routinization. Management science, 67(7), 4139-4171. https://doi.org/10.1287/mnsc.2020.3706

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Egzersiz ve Spor Bilimleri (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

6 Ocak 2025

Gönderilme Tarihi

25 Ekim 2024

Kabul Tarihi

4 Ocak 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 35 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Köse, E., Kayhan, A., Dinçer, B., Kayhan, B., & Yerlisu Lapa, T. (2025). Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türkçe Versiyonunun Psikometrik Özellikleri. Spor Bilimleri Dergisi, 35(4), 197-211. https://doi.org/10.17644/sbd.1573822
AMA
1.Köse E, Kayhan A, Dinçer B, Kayhan B, Yerlisu Lapa T. Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türkçe Versiyonunun Psikometrik Özellikleri. SBD. 2025;35(4):197-211. doi:10.17644/sbd.1573822
Chicago
Köse, Elif, Abdullah Kayhan, Başak Dinçer, Burcu Kayhan, ve Tennur Yerlisu Lapa. 2025. “Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türkçe Versiyonunun Psikometrik Özellikleri”. Spor Bilimleri Dergisi 35 (4): 197-211. https://doi.org/10.17644/sbd.1573822.
EndNote
Köse E, Kayhan A, Dinçer B, Kayhan B, Yerlisu Lapa T (01 Ocak 2025) Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türkçe Versiyonunun Psikometrik Özellikleri. Spor Bilimleri Dergisi 35 4 197–211.
IEEE
[1]E. Köse, A. Kayhan, B. Dinçer, B. Kayhan, ve T. Yerlisu Lapa, “Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türkçe Versiyonunun Psikometrik Özellikleri”, SBD, c. 35, sy 4, ss. 197–211, Oca. 2025, doi: 10.17644/sbd.1573822.
ISNAD
Köse, Elif - Kayhan, Abdullah - Dinçer, Başak - Kayhan, Burcu - Yerlisu Lapa, Tennur. “Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türkçe Versiyonunun Psikometrik Özellikleri”. Spor Bilimleri Dergisi 35/4 (01 Ocak 2025): 197-211. https://doi.org/10.17644/sbd.1573822.
JAMA
1.Köse E, Kayhan A, Dinçer B, Kayhan B, Yerlisu Lapa T. Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türkçe Versiyonunun Psikometrik Özellikleri. SBD. 2025;35:197–211.
MLA
Köse, Elif, vd. “Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türkçe Versiyonunun Psikometrik Özellikleri”. Spor Bilimleri Dergisi, c. 35, sy 4, Ocak 2025, ss. 197-11, doi:10.17644/sbd.1573822.
Vancouver
1.Elif Köse, Abdullah Kayhan, Başak Dinçer, Burcu Kayhan, Tennur Yerlisu Lapa. Egzersiz Erteleme Ölçeğinin Türkçe Versiyonunun Psikometrik Özellikleri. SBD. 01 Ocak 2025;35(4):197-211. doi:10.17644/sbd.1573822

Cited By

9551


SPOR BİLİMLERİ DERGİSİ


Yayın hakkı © Hacettepe Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi