Yere İniş Hareketinin Kinetik Analizi: Voleybol Oyuncuları ve Sedanter Katılımcıların Karşılaştırması
Öz
Bu çalışmada yere iniş ve sıçrama hareketlerine yatkın olan ve olmayan kişilerin, yere iniş kinetiği ve postüral stabilite performansları incelenmiştir. Araştırmaya voleybol oyuncuları (n=6) ve sedanter üniversite öğrencilerinden (n=6) oluşan 12 sağlıklı, genç kadın gönüllü olarak katılmıştır. Yüksekten kuvvet platformu üzerine çift ayak ile iniş sonrası 20 s sakin duruş denemelerine ait yer tepki kuvvetleri büyüklük ve zamansal yapısı analiz edilmiş, dinamik ve statik postüral stabilite performansları belirlenmiştir. Yere temas anı, yer tepki kuvveti dikey bileşeni (DYTK) pik değeri (DYTKpik) ve bu değere ulaşılan süre (tpik) yükleme hızının (YH) hesaplanmasında kullanılmıştır. Yere temas anı ile DYTK’nın 1 vücut ağırlığına eşit olduğu ana kadar geçen süre (tDS:dinamik postüral stabilite süresi) belirlenmiş, sakin duruş safhasında (tSS:statik postüral stabilite periyodu) basınç merkezi (COP) değişimlerinden COP Hızı (COPHız), COP Elips Alanı (EA) ve COP Değişim Aralığı (DA) hesaplanmıştır. DYTKpik, dinamik ve statik postüral stabilite değişkenlerinin gruplar arası karşılaştırmasında Mann-Whitney U testi kullanılmıştır. Voleybolcu grupta DYTKpik (p=0.015) ve YH (p=0.004) değerleri daha düşük, tDS (p=0.001) süresi ise daha uzun ve iki grup arasındaki farklılıklar istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. DYTKpik ve YH değerleri arttıkça tDS’nin artış eğiliminde olduğu gözlenmiştir. Spearman sıra korelasyon analizi sonuçlarına göre tDS ile DYTKpik (rs=-0.461, p<0.001) ve YH (rs=-0.276, p<0.001) arasında sırasıyla orta ve zayıf düzeyde negatif ilişki bulunmuştur. Sakin duruşta COP değişimleri ile ilişkili parametrelerde ise gruplar arasında anlamlı farklılık gözlenmemiştir. Sedanter grupta EA ve DA değerleri bir miktar yüksek, COPHız değerleri ise düşük bulunmuştur. Araştırmanın bulguları, kas-iskelet sistemi yaralanmaları ve gruplar arasındaki postüral stabilite performanslarındaki farklılıklar ile ilişkili olabilecek, harekete yatkınlığa bağlı postüral kontrol stratejilerine dair bilgi sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Agostini V, Chiaramello E, Canavese L, Bredariol C, Knaflitz M. (2013). Postural sway in volleyball players. Human Movement Science, 32(3), 445-456.
- Alpini D, Mattei V, Schlecht H, Kohen-Raz R. (2008). Postural control modifications induced by synchronized ice skating. Sport Sciences for Health, 3(1), 11-17.
- Bahr MA, Bahr R. (2014). Jump frequency may contribute to risk of jumper's knee: a study of interindividual and sex differences in a total of 11 943 jumps video recorded during training and matches in young elite volleyball players. Br J Sports Med, bjsports-2014.
- Boden BP, Dean GS, Feagin JA, Garrett, WE. (2000). Mechanisms of anterior cruciate ligament injury. Orthopedics, 23(6), 573-578.
- Colby S, Francisco A, Yu B, Kirkendall D, Finch M, Garrett W. (2000). Electromyographic and kinematic analysis of cutting maneuvers. The American Journal of Sports Medicine, 28(2), 234-240.
- Cowley HR, Ford KR, Myer GD, Kernozek TW, Hewett TE. (2006). Differences in neuromuscular strategies between landing and cutting tasks in female basketball and soccer athletes. Journal of Athletic Training, 41(1), 67.
- Decker MJ, Torry MR, Wyland DJ, Sterett WI, Steadman JR. (2003). Gender differences in lower extremity kinematics, kinetics and energy absorption during landing. Clinical Biomechanics, 18(7), 662-669.
- Dufek JS, Bates BT. (1990). The evaluation and prediction of impact forces during landings. Medicine and Science in Sports and Exercise, 22(3), 370-377.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Spor Hekimliği, Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ugur Yılmaz
Bu kişi benim
Hacettepe Üniversitesi, Spor Bilimleri Fakültesi, Biyomekanik ve Motor Kontrol Anabilim Dalı
Türkiye
Hüseyin Çelik Çelik
Bu kişi benim
Hacettepe Üniversitesi, Spor Bilimleri Fakültesi, Biyomekanik ve Motor Kontrol Anabilim Dalı
Türkiye
Pinar Arpınar Avşar
*
Hacettepe Üniversitesi, Spor Bilimleri Fakültesi, Biyomekanik ve Motor Kontrol Anabilim Dalı
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
26 Nisan 2018
Gönderilme Tarihi
10 Eylül 2017
Kabul Tarihi
12 Nisan 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 29 Sayı: 1