A SEMIOTIC ANALYSIS ON THE EASTERN PATTERNS IN INSTALLATION ART: HEIKE WEBER, RUDOLF STINGEL AND MARTIN ROTH EXAMPLES

Abstract

The purpose of this study is to analyze the artistic interaction between Eastern and Western cultures through carpet-rug installation artworks in the postmodern art environment. The study focuses on Heike Weber’s, Rudolf Stingel’s and Martin Roth’s installation artworks which they fictionalized on carpets-rugs within the environment of postmodern art. The data in the study were collected through the semiotic analysis and literature review through the carpet-rug installation artworks of the Western artists subject to the study. Semiotic analysis were carried out at a descriptive, narrative and deep-structure level. As a result of the study, it was found that Eastern carpet-rugs have been a source of inspiration for Western artists from past to present; they were used conceptually and technically by Western artists in postmodern installation applications; the use of Eastern carpets-rugs in the installations helped to build a new, original and contemporary discourse on cultural indicators for the Western artists; in addition, they reappear as artistic forms through artistic reproduction and ready-made objects.

Keywords

• Installation Art
• Postmodern Art
• Semiotics
• Art Criticism
• Visual Arts

Enstalasyon Sanatında Doğu İzleri Üzerine Göstergebilimsel Bir İnceleme: Heike Weber, Rudolf Stingel ve Martin Roth Örnekleri

Öz

Bu araştırmanın amacı, postmodern sanat ortamında yer alan halı-kilim enstalasyon çalışmaları üzerinden Doğu ve Batı kültürleri arasındaki sanatsal etkileşimi incelemektir. Araştırma, postmodern sanat ortamında karşımıza çıkan Heike Weber, Rudolf Stingel ve Martin Roth’un halı-kilimler üzerine kurguladıkları enstalasyon çalışmaları üzerine odaklanmaktadır. Araştırmada veriler, incelemeye konu olan Batılı sanatçıların halı-kilim enstalasyon çalışmaları üzerinden göstergebilimsel çözümleme ve literatür taraması yoluyla toplanmıştır. Göstergebilim çözümlemeleri betimsel, anlatımsal ve izleksel düzeyde gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda, Doğu halı-kilimlerinin geçmişten günümüze Batılı sanatçılar için esin kaynağı olageldiği; Doğu halı-kilimlerinden Batılı sanatçılar tarafından postmodern enstalasyon uygulamalarda kavramsal ve teknik açıdan yararlanıldığı; enstalasyonlarda Doğu halı-kilimlerinden yararlanmanın Batılı sanatçılar için kültürel göstergeler üzerine yeni, özgün ve çağdaş bir söylem inşa etmeye yardımcı olduğu; söz konusu enstalasyonlarda Doğu halı-kilimlerinin sanatsal yeniden üretim yoluyla ve hazır nesne özelliğinde sanatsal formlar olarak tekrar karşımıza çıktığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Enstalasyon Sanatı
• Postmodern Sanat
• Göstergebilim
• Sanat Eleştirisi
• Görsel Sanatlar

Kaynakça

1. Antmen, A. (2013). Sanatçılardan Yazarlar ve Açıklamalarla 20. Yüzyıl Batı Sanatında Akımlar, 5. Basım, İstanbul: Sel Yayıncılık.
2. Barnard, M. (1998). Art, Design And Visual Culture: An İntroduction, New York, NY: St. Martin’s Press.
3. Barrett, T. (2015). Neden Bu Sanat? Çağdaş Sanatta Estetik ve Eleştiri, çev. Esra Ermert, İstanbul: Hayalperest Yayınevi.
4. Barthes, R. (2014). Gösterge Bilimsel Serivern, Çev. Mehmet Rifat ve Sema Rifat, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
5. Baudrillard, J. (2014). Sanat Komplosu Yeni Sanat Düzeni ve Çağdaş Estetik 1, çev. Elçin Gen ve Işık Ergüden, İstanbul: İletişim Yayınları.
6. Benjamin, W. (2015). Teknik Olarak Yeniden-Üretilebilirlik Çağında Sanat Yapıtı, çev. Gökhan Sarı, İstanbul: Zeplin Kitap.
7. Bishop, C. (2005). Installation Art, London: Tate Publishing.
8. Böngöl, Y. (1986). “Geleneksel Halı-Kilim Sanatlarında Resimsel Unsurların Çağdaş Amerikan Sanatçılarının -Mark Rotko, Joscf Albers, Alfred Wenser, Andy VarhoL Frank Stella- Eserlerinde Yansıması”, Türkiye'de ve Amerika Birleşik Devletleri'nde Çağdaş̧ Plastik Sanatlar, Ankara: Hacettepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Yayınları: 5, s.27-34.

9. Castellano, C. G. (2014). “Conceptual Materialism”, Third Text, Vol. 28(2), p.149-162. doi:10.1080/09528822.2014.896493
10. Crepaldi, G. (2011). Matisse, çev. Beyza Sumer, Ankara: Dost Kitabevi.
11. Danto, A. C. (2014). Sanatın Sonundan Sonra: Çağdaş Sanat ve Tarihin Sınır Çizgisi, çev. Zeynep Demirsü, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
12. Duncum, P. (2001). “Visual Culture: Developments, Definitions, and Directions for Art Education”, Studies in Art Education, Vol. 42(2), p.101-112. https://doi.org/10.1080/00393541.2001.11651691
13. Eco, U. (2016). Açık Yapıt, Çev. Tolga Esmer, İstanbul: Can Sanat Yayınları.
14. Ertan, G. ve Sansarcı, E. (2016). Görsel Sanatlarda Anlam ve Algı, İstanbul: Alternatif Yayıncılık.
15. Fineberg, J. (2014). 1940’tan Günümüze Sanat: Varlık Stratejileri, çev. Simber Atay-Eskier ve Göral Erinç Yılmaz, İzmir: Karakalem Kitabevi Yayınları.
16. Gay, P. (2001). “Installation Art: Actual Meets Virtual”, Digital Creativity, Vol. 12(4), p.229-235. doi:10.1076/digc.12.4.229.3217
17. Günay, V. (2008). “Görsel Okuryazarlık ve İmgenin Anlamlandırılması”, Art-e Sanat Dergisi, Isparta: Süleyman Demirel Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü Yayınları, Sayı 1(1), s.1-29. https://dergipark.org.tr/tr/pub/sduarte/issue/20720/221479
18. Günay, V. D. (2002). Göstergebilim Yazıları, İstanbul: Multilingual Yabancı Dil Yayınları.
19. Günay, V. D. (2012). “Görsel Göstergebilim ve İmgenin Anlamlandırılması”, Görsel Göstergebilim: İmgenin Anlamlandırılması, ed. V. Doğan Günay ve Alev Parsa, İstanbul: Es Yayınları, s.11-54.
20. Heinrich, B. (2015). “Odak Noktadaki Çizgi”, Spaceliner, ed. İlkay Baliç, İstanbul: Arter, s.25-48.
21. Horkheimer, M. ve Adorno, T. W. (2002). Dialectic Of Enlightenment: Philosophical Fragments, trans. Edmund Jephcott, Stanford: Stanford University Press.
22. Kılıç, E. (1996). “Çağdaş Resim Sanatının Oluşumunda Doğu ve İslam Sanatlarının Etkisi”, Güzel Sanatlar Enstitüsü Dergisi, Erzurum: Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü Yayınları, Sayı 3, s.49-70. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ataunigsed/issue/2565/33030
23. Krausse, A. C. (2005). Rönesanstan Günümüze Resim Sanatının Öyküsü, çev. Dilek Zaptcıoğlu, Almanya: Literatür Yayıncılık.
24. Kuspit, D. (2010). Sanatın Sonu, çev. Yasemin Tezgiden, İstanbul: Metis Yayınları.
25. Küçükerdoğan, R. (2012). “Görsel İletişim, Göstergeler ve Anlam Aktarımı: Görsel İletide “Pencere” İmgesi” , Görsel Göstergebilim: İmgenin Anlamlandırılması, ed. V. Doğan Günay ve Alev Parsa, İstanbul: Es Yayınları, s.55-79.
26. Lyotard, J. F. (1984). The Postmodern Condition: A Report on Knowledge, trans, Geoff Bennington and Brian Massumi, Minneapolis: University of Minnesota Press.
27. Lyotard, J. F. (2016). “Postmodernizm Nedir?”, Sanat ve Kuram: 1990-2000 Değişen Fikirler Antolojisi, ed. Charles Harrison ve Paul Wood, İstanbul: Küre Yayınları, s.1185-1191.
28. Mack, R. E. (2005). Doğu Malı Batı Sanatı: İslam Ülkeleriyle Ticaret ve İtalyan Sanatı 1300-1600, çev. Ali Özdamar, İstanbul: Kitap Yayınevi.
29. Metzger, R. ve Walter, I. F. (2008). Vincent Van Gogh, trans. Michael Hulse, Köln: Taschen.
30. Milbrandt, M. K. (1998). “Postmodernism in Art Education: Content for Life”, Art Education, Vol. 51(6), p.47-54. https://doi.org/10.1080/00043125.1998.11653424
31. Mirzoeff, N. (2009). An İntroduction to Visual Culture, New York: Routledge.
32. O’Connor, F. V. (2016). “Jakson Pollock (1912-1956) William Wright’la Görüşme”, Sanat ve Kuram: 1990-2000 Değişen Fikirler Antolojisi, ed. Charles Harrison ve Paul Wood, İstanbul: Küre Yayınları, s. 623-626.
33. Reiss, J. H. (2000). From Margin to Center: The Spaces of İnstallation Art, New York: The MIT Press.
34. Rıfat, M. (2013). Açıklamalı Göstergebilim Sözlüğü: Kavramlar, Yöntemler, Kuramcılar, Okullar, İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür yayınları.
35. Rıfat, M. (2014). Göstergebilim’in ABC’si, Ankara: Say Yayınları.
36. Saaze, V. V. (2013). Installation Art and The Museum: Presentation and Conservation of Changing Artworks, Amsterdam: Amsterdam University Press.
37. Saussure, F. (1998). Genel Dilbilim Dersleri, Çev. Berke Vardar, İstanbul: Multilingual Yabancı Dil Yayınları.
38. Smith-Shark, D. L. (2016). “Görsel ve Sosyal Göstergebilim Araştırma Stratejileri”, Görsel Araştırma Yöntemleri Teori, Uygulama ve Örnek, ed. Suzan Duygu Bedir Erişti, Ankara: Pegem Akademi, s. 56-72.
39. Smith, P. ve Riley, A. (2016). Kültürel Kurama Giriş, çev. Selime Güzelsarı ve İbrahim Gündoğdu, Ankara: Dipnot Yayınları.
40. Soylu, R. (2018). “Göstergebilim Sanat Eseri Çözümleme Şemaları”, Güzel Sanatlarda Örnek Araştırmalar El Kitabı, ed. Pelin Avşar Karabaş, Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık, s. 31-56.
41. Spence, D. (2011a). Gauguin, çev, İlker Sevinç, İstanbul: Koleksiyon Yayıncılık.
42. Spence, D. (2011b). Picasso, çev. İlker Sevinç, İstanbul: Koleksiyon Yayıncılık.
43. Tavin, K. M. (2005). “Opening Re-Marks: Critical Antecedents of Visual Culture in Art Education” Studies in Art Education, Vol. 47(1), p.5-22. doi:10.1080/00393541.2005.11652810
44. Uysal, E. Demir, S. ve Uysal, A. (2015). “Beden ve Ruh Ayrımını Korkuyla Bütünleyen Organik Temsiller: Francis Bacon”, Uluslararası Hakemli Tasarım ve Mimarlık Dergisi, Sayı 5, s.1-18. https://dx.doi.org/10.17365/TMD.2015511328
45. Walther, I, F. (2005). Pablo Picasso 1881-1973 Yüzyılın Dâhisi, çev. Ahu Antmen, İstanbul: Remzi Kitabevi.
46. “Heike Weber”, http://www.heikeweber.net/paperworks_ en.html Erişim Tarihi: 22.11.2020.
47. “Palazzo Grassi”, https://www.palazzograssi.it/en/exhibitions/past/rudolf-stingel, Erişim Tarihi: 12.09.2020.
48. “Pinault Collection, Palazzo Grassi”, https://www.palazzograssi.it/en/about/history/, Erişim Tarihi: 12.09.2020.
49. Ebony, D. (2013). “Rudolf Stingel’s Magic Carpet Ride”, Art in America, 2 July, https://www.artinamericamagazine.com/news-features/news/rudolf-stingels-magic-carpet-ride/, Erişim Tarihi: 05.09.2020.
50. Silverton, L. (2016). “Transforming Ancient Carpets into Living Works of Art”, CNN style, 12 October, http://edition.cnn.com/style/article/martin-roth-korean-cultural-center/index.html, Erişim Tarihi: 04.10.2020.
51. Görsel 1. Lorenzo Lotto, “Aziz Antoninus Sadaka Dağıtıyor”, 1542, Ahşap Üzerine Yağlıboya, 351 cm x 237,2 cm, Santi Giovanni ve Paolo Kilisesi, Venedik. https://arthive.com/artists/240~Lorenzo_Lotto/works/561362~The_Alms_of_Saint_Antoninus_of_Florence, Erişim Tarihi: 20.01.2021.
52. Görsel 2. Hans Holbein, “Elçiler”, 1533, 207 cm x 209.5 cm, National Gallery, Londra. https://tr.wikipedia.org/wiki/Elçiler_(tablo)#/media/Dosya:Hans_Holbein_the_Younger_-_The_Ambassadors_-_Google_Art_Project.jpg, Erişim Tarihi: 20.01.2021.
53. Görsel 3. Heike Weber, “Halı Üstünde Uçuş-Kilim Serisi”, 2015/2012, Silicon, 10.5 x 5.40 m, Kunstverein Rosenheim, Almanya. http://www.heikeweber.net/installations_en_work.html?&group=61&member=0, Erişim Tarihi: 21.01.2021.
54. Görsel 4. Rudolf Stingel, “İsimsiz”, 2013, Enstalasyon, Palazzo Grassi, Venedik. http://artobserved.com/2013/06/ao-on-site-–-venice-rudolf-stingel-at-palazzo-grassi-through-december-31st-2013/, Erişim Tarihi: 21.01.2021.
55. Görsel 5. Rudolf Stingel, “İsimsiz”, 2013, Enstalasyon, Palazzo Grassi, Venedik. http://artobserved.com/2013/06/ao-on-site-–-venice-rudolf-stingel-at-palazzo-grassi-through-december-31st-2013/, Erişim Tarihi: 21.01.2021.
56. Görsel 6. Martin Roth. 2012, Enstalasyon, Kalsdorf Kalesi, Avusturya. http://martinroth.at/en/i-grew-grass-on-rugs-in-a-castle/, Erişim Tarihi: 21.01.2021.
57. Görsel 7. Martin Roth, 2016, Enstalasyon, Kore Kültür Merkezi, Londra. https://www.designboom.com/art/persian-rugs-grass-martin-roth-korean-cultural-centre-uk-10-18-2016/, Erişim Tarihi: 21.01.2021.