Araştırma Makalesi

Sistem Çağrısı Verilerinde Derin Öğrenme Mimarileri Kullanılarak Anomali Tespitinin Değerlendirilmesi: Performans ve Enerji Verimliliği

Cilt: 29 Sayı: 2 25 Ağustos 2025
PDF İndir
TR EN

Sistem Çağrısı Verilerinde Derin Öğrenme Mimarileri Kullanılarak Anomali Tespitinin Değerlendirilmesi: Performans ve Enerji Verimliliği

Öz

Sistem çağrıları, işletim sistemi ile yazılım arasındaki etkileşimleri temsil eden kritik bir veri kaynağı görevi görmektedir. Bir veri kaynağındaki olağan dışı kalıpların belirlenmesi, sistem performansını iyileştirmek açısından önemli olan anomali tespiti olarak adlandırılmaktadır. Özellikle, derin öğrenme tabanlı yaklaşımlar sistem çağrılarında anomali tespitinin doğruluğunu artırırken, kullanılan derin öğrenme modellerinin enerji verimliliği göz ardı edilemez bir değerlendirme ölçütü olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışmada, üç derin öğrenme modelinin (Tekrarlayan Sinir Ağı (RNN), Kapılı Tekrarlayan Birim (GRU) ve Uzun Kısa Süreli Bellek (LSTM)) sistem çağrısı verilerinde anomali tespiti için performansı ve enerji verimliliği karşılaştırılmıştır. Her model, Asgari-Azami Normalleştirmesi (Min-Max Normalization) ile ölçeklendirilmiş verilerle eğitilmiştir. Model performansı, Determinasyon Katsayısı (R²), Ortalama Kare Hatası (MSE) ve Ortalama Mutlak Hata (MAE) değerlendirme metrikleri kullanılarak ölçülmüştür. Enerji tüketimi tahmini ise Intel Power Gadget (IPG) ile gerçekleştirilmiştir. Bu karşılaştırmalı analiz, test edilen mimarilerin göreceli etkinliği hakkında ampirik içgörüler sunmaktadır. Bulgular, LSTM'nin anomali tespiti açısından daha iyi bir performans sergilediğini, ancak enerji verimliliği açısından RNN’nin daha avantajlı olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. [1] Fan, L., Wang, H., Zhao, Y., Xin, K. 2025. Application of Deep Learning in Public Network Security Management. Journal of Computer, Signal, and System Research, 2(1), 1-8.
  2. [2] Nguyen, H. D., Tran, K. P., Thomassey, S., Hamad, M. 2021. Forecasting and Anomaly Detection approaches using LSTM and LSTM Autoencoder techniques with the applications in supply chain management. International Journal of Information Management, 57, 102282.
  3. [3] Tan, K., Zhan, D., Yu, Z., Ye, L., Zhang, H., Fang, B. 2024. Multi-Stage Defense: Enhancing Robustness in Sequence-Based Log Anomaly Detection. In ICC 2024-IEEE International Conference on Communications, 09-13 June, Denver, USA, 2725-2730.
  4. [4] Tian, M., Verma, S., Gao, Y. 2025. Enhancing 3D seismic facies interpretation through a modified patched deep learning approach leveraging spatio-temporal dependencies. Computational Geosciences, 29(1), 8.
  5. [5] Rodrigues, C. F., Riley, G., & Luján, M. 2018. SyNERGY: An energy measurement and prediction framework for Convolutional Neural Networks on Jetson TX1. In Proceedings of the international conference on parallel and distributed processing techniques and applications (PDPTA) (pp. 375-382). The Steering Committee of The World Congress in Computer Science, Computer Engineering and Applied Computing (WorldComp). 30 July-2 August, Las Vegas, USA, 375-382.
  6. [6] Desislavov, R., Martínez-Plumed, F., & Hernández-Orallo, J. 2023. Trends in AI inference energy consumption: Beyond the performance-vs-parameter laws of deep learning. Sustainable Computing: Informatics and Systems, 38, 100857.
  7. [7] Akkuzukaya, G., Yıldız, M. 2023. Time Series Anomaly Detection Embedded Systems By Using LSTM. International Journal of Multidisciplinary Studies and Innovative Technologies, 7(2), 90-96.
  8. [8] Switrayana, I. N., Hammad, R., Irfan, P., Sujaka, T. T., Nasri, M. H. 2025. Comparative Analysis of Stock Price Prediction Using Deep Learning with Data Scaling Method. JTIM: Jurnal Teknologi Informasi dan Multimedia, 7(1), 78-90.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kuantum Mühendislik Sistemleri (Bilgisayar ve İletişim Dahil)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

25 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

10 Mart 2025

Kabul Tarihi

30 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 29 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Şanlialp, İ., & Yıldız, M. (2025). Sistem Çağrısı Verilerinde Derin Öğrenme Mimarileri Kullanılarak Anomali Tespitinin Değerlendirilmesi: Performans ve Enerji Verimliliği. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 29(2), 388-396. https://doi.org/10.19113/sdufenbed.1655066
AMA
1.Şanlialp İ, Yıldız M. Sistem Çağrısı Verilerinde Derin Öğrenme Mimarileri Kullanılarak Anomali Tespitinin Değerlendirilmesi: Performans ve Enerji Verimliliği. Süleyman Demirel Üniv. Fen Bilim. Enst. Derg. 2025;29(2):388-396. doi:10.19113/sdufenbed.1655066
Chicago
Şanlialp, İbrahim, ve Mehmet Yıldız. 2025. “Sistem Çağrısı Verilerinde Derin Öğrenme Mimarileri Kullanılarak Anomali Tespitinin Değerlendirilmesi: Performans ve Enerji Verimliliği”. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 29 (2): 388-96. https://doi.org/10.19113/sdufenbed.1655066.
EndNote
Şanlialp İ, Yıldız M (01 Ağustos 2025) Sistem Çağrısı Verilerinde Derin Öğrenme Mimarileri Kullanılarak Anomali Tespitinin Değerlendirilmesi: Performans ve Enerji Verimliliği. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 29 2 388–396.
IEEE
[1]İ. Şanlialp ve M. Yıldız, “Sistem Çağrısı Verilerinde Derin Öğrenme Mimarileri Kullanılarak Anomali Tespitinin Değerlendirilmesi: Performans ve Enerji Verimliliği”, Süleyman Demirel Üniv. Fen Bilim. Enst. Derg., c. 29, sy 2, ss. 388–396, Ağu. 2025, doi: 10.19113/sdufenbed.1655066.
ISNAD
Şanlialp, İbrahim - Yıldız, Mehmet. “Sistem Çağrısı Verilerinde Derin Öğrenme Mimarileri Kullanılarak Anomali Tespitinin Değerlendirilmesi: Performans ve Enerji Verimliliği”. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 29/2 (01 Ağustos 2025): 388-396. https://doi.org/10.19113/sdufenbed.1655066.
JAMA
1.Şanlialp İ, Yıldız M. Sistem Çağrısı Verilerinde Derin Öğrenme Mimarileri Kullanılarak Anomali Tespitinin Değerlendirilmesi: Performans ve Enerji Verimliliği. Süleyman Demirel Üniv. Fen Bilim. Enst. Derg. 2025;29:388–396.
MLA
Şanlialp, İbrahim, ve Mehmet Yıldız. “Sistem Çağrısı Verilerinde Derin Öğrenme Mimarileri Kullanılarak Anomali Tespitinin Değerlendirilmesi: Performans ve Enerji Verimliliği”. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, c. 29, sy 2, Ağustos 2025, ss. 388-96, doi:10.19113/sdufenbed.1655066.
Vancouver
1.İbrahim Şanlialp, Mehmet Yıldız. Sistem Çağrısı Verilerinde Derin Öğrenme Mimarileri Kullanılarak Anomali Tespitinin Değerlendirilmesi: Performans ve Enerji Verimliliği. Süleyman Demirel Üniv. Fen Bilim. Enst. Derg. 01 Ağustos 2025;29(2):388-96. doi:10.19113/sdufenbed.1655066

e-ISSN :1308-6529
Linking ISSN (ISSN-L): 1300-7688

Dergide yayımlanan tüm makalelere ücretiz olarak erişilebilinir ve Creative Commons CC BY-NC Atıf-GayriTicari lisansı ile açık erişime sunulur. Tüm yazarlar ve diğer dergi kullanıcıları bu durumu kabul etmiş sayılırlar. CC BY-NC lisansı hakkında detaylı bilgiye erişmek için tıklayınız.