Bazı Kişniş (Coriandrum sativum L.) Genotiplerinin Isparta Koşullarında Verim ve Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi

Öz

Bu çalışmada; ıslah edilmiş kişniş çeşit ve hatlarının Isparta ekolojik koşularına uyumu ile verim ve kalite özelikleri araştırılmıştır. Çalışma 2017 vejetasyon döneminde Süleyman Demirel Üniversitesi, Tarımsal Araştırma ve Uygulama Merkezi arazilerinde yürütülmüştür. Çalışmada Arslan, Erbaa, Pelmus, Kudret K. Gamze, Gürbüz tescilli çeşitler ile saflaştırılmış Tokat K, Tokat B ve Mardin hatları kullanılmıştır. Tarla denemesi tesadüf blokları deneme desenine göre üç tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Çalışma sonucunda en yüksek biyolojik verim (450 kg/da) ve meyve verimi (113 kg/da) Erbaa çeşidinden elde edilmiştir. Uçucu yağ ve sabit yağ oranları sırasıyla  % 0.17-0.33 ile %18.64-22.16 aralıklarında bulunmuştur. Çalışma sonucunda, kozmetik sektörünün önemli olduğu Isparta koşullarında kişniş bitkisinden maksimum 113 kg/da meyve verimi alınabileceği ve bölgenin kişniş üretimi için uygun olduğu belirlenmiştir.  Çalışmada ayrıca Erbaa çeşidinin diğer çeşitlerden daha yüksek verim verdiği belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Kişniş,Coriandrum sativum,Verim,Kalite,Adaptasyon

Determination of Yield and Quality Characteristics of Some Coriander (Coriandrum sativum L.) Genotypes in Isparta Conditions

Öz

In this study, adaptation, yield and quality characteristics of coriander varieties and lines were researched in Isparta ecological conditions. The study was carried out at Suleyman Demirel University, Field of Agricultural Research and Application Center in 2017 vegetation period with 6 cultivars (Arslan, Erbaa, Pelmus, Kudret K. Gamze, Gurbuz) and 3 line (Tokat K, Tokat B and Mardin). The field experiment was carried out with 3 replications according to random block design. The highest biological yield (4500 kg/ha) and fruit yield (1130 kg/ha) were obtained from the Erbaa variety. The ratio of essential oil and seed oil is found in the range of 0.17-0.33% and 18.64-22.16%, respectively. As a result of the study, it was determined that maximum fruit yield in coriander was 1130 kg /ha in the Isparta having cosmetic sector, and production of coriander is suitable in the ecology of Isparta. Erbaa variety gave highest yield in the ecology.

Anahtar Kelimeler

• Coriander,Coriandrum sativum,Yield,Quality,Adaptation

Kaynakça

1. [1] Arslan, N. ve Gürbüz, B., 1994. Değişik Bölgelerden Toplanan Kişniş (Coriandrum sativum L.) Populasyonlarında Verim ve Diğer Karakterler Üzerine Bir Araştırma I. Tarla Bitkileri Kongresi 25-29 Nisan 1994. İzmir, Bildiri Kitabı, 132-136.
2. [2] Diederichsen, A. 1996. Coriander: (Coriandrum sativum L) Promoting the conservation and use of underutilized and neglected crops. 3. Indernational Plant Genetic Resources Institute, Roma.
3. [3] Telci, I., Tonçer O.G. ., Sahbaz N., 2006. Yield, Essential Oil Content and Composition of Coriandrum sativum varieties (var. vulgare Alef and var. microcarpum DC.) Grown in Two Different Locations. Journal of Essential Oil Research 18, 2, 189-193.
4. [4] Telci, I., Bayram, E., Avci B. 2006. Changes in yields, essential oil and linalool contents of Coriandrum sativum varieties (var. vulgare Alef. and var. microcarpum DC.) harvested at different developed European Journal of Horticultural Science, 267-271.
5. [5] Telci, I, Hişil. Y. 2008. Biomass yield and herb essential oil characters at different harvest stages of spring and autumn sown Coriandrum sativum European Journal of Horticultural Science, 267-272.
6. [6] Anonim 2017. Meteroloji Genel Müdürlüğü Isparta Meteoroloji İstasyonun, Isparta.
7. [7] Kaya, N., Yılmaz, G ve Telci, İ., 2000. Farklı Zamanlarda Ekilen Kişniş (Coriandrum sativum L.) Populasyonlarının Agronomik ve Teknolojik Özellikleri. Turk J Agric For (24):355‐364.
8. [8] Gücük, F., 2014. Tokat Kazova Ekolojik Koşullarında Kışlık ve Yazlık Yetiştirilen Kişniş (Coriandrum sativum L.) Çeşit ve Hatlarının Agronomik ve Kalite Özeliklerinin Belirlenmesi. Gaziosmanpaşa Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Tokat. 57 sy.

9. [9] Gök, N., 2011. Farklı Zamanlarda Ekilen Kişniş (Coriandrum sativum L.) Çeşitlerinin Verim ve Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Van. 57 sy.
10. [10] Yamanol. A., 1996. Kişniş (Coriandrum sativum L.)’in Farklı Ekim Zamanı ve Tohumluk Miktarının Agronomik ve Teknolojik Özellikleri Üzerine Olan Etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, 40s, İzmir.
11. [11] Tonçer Ö., Tansi L.S., 1997. Kişniş (Coriandrum sativum)de Farklı Ekim Sıklığının Verim Ve Uçucu Yağ Oranına Etkisi. Ç.Ü. Ziraat Fakültesi Dergisi, 181,155-162.
12. [12] Tonçer Ö., Tansı L.S., Kızıl S. 1998. The Effect of Different Sowing Time on Essentıal Oil of Coriander in Gap Region. Anadolu, J. of AARI 8 (2) , 101 – 105.
13. [13] Diederichsen, A., 1996. Coriander (Coriandrum sativum L.). Promoting the conservation and use of underutilized and neglected crops. 3. Institute of Plant Genetics and Crop Plant Research, Gatersleben. International Plant Genetic Resources Institute, Rome, 55, p.83.