KONUT VE ÇATILI İŞYERİ KİRALARINDA KİRA BEDELİNDE ARTIŞA İLİŞKİN 7161 SAYILI KANUN’LA GETİRİLEN DEĞİŞİKLİKLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Konut ve çatışı işyeri kiralarında kira bedelinde artış meselesinin güncelliğini korumasını sağlayan husus 7161 sayılı Kanun’la getirilen değişikliklerdir. Bu sayede, artış oranı bakımından üretici fiyat endeksi yerine tüketici fiyat endeksi esas alınmıştır. Ayrıca, aynı kanuna göre, tüketici fiyat endeksine yönelik değişiklik 01.01.2019 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlük kazanmıştır. Üstelik, diğer bir hükümde söz konusu değişikliğin her türlü konut ve çatılı iş yeri kirası bakımından geçerli olacağı da düzenlenmektedir. O halde, güncel gelişmeler çerçevesinde kira bedelindeki artış bakımından kimler arasında hangi oranın esas alınacağını belirlemek hem doktrin hem de uygulama bakımından yararlı olur.

Anahtar Kelimeler

• Kira Sözleşmesi
• Konut ve Çatılı İşyeri Kiraları
• Kira Bedeli
• Artış Oranı
• Tüketici Fiyat Endeksi

Analyse of Amendments in the Law No. 7161 Regarding the Increase in Lease Price of Residence and Roofed Work Place Rents

Öz

The amendment that keeps the increase in lease price of residence and roofed work place rents up-to-date is the amendments brought with the Law No. 7161. Thus, consumer price index is taken as basis instead of producer price index in terms of increase rate. In addition, according to the same Law, the amendment regarding the consumer price index became effective effective from 01.01.2019. Moreover, in another provision, it is regulated that this amendment will be valid for all types of residence and roofed work place. Therefore, it would be beneficial to determine which rate will be taken as basis.

Anahtar Kelimeler

• Lease Contract, Residence and Roofed Work Place, Lease Price, Rate of Increase, Consumer Price Index

Kaynakça

1. AKINCI, Şahin, Borçlar Hukuku Bilgisi Genel Hükümler, 10. Baskı, Sayram Yayınevi, Konya, 2017.
2. AKMAN, Nurten İnce – ÖZYAKIŞIR, Özkan, “Alman ve İsviçre Hukuku İle Karşılaştırmalı Olarak Türk Hukukunda Başlangıç Kira Bedelinin Sınırlandırılması Meselesi”, Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2021, C. 11, S. 2, ss. 725-770.
3. ALTUNKAYA, Mehmet, Edimin Başlangıçtaki İmkânsızlığı, Yetkin Yayınevi, Ankara, 2005.
4. ANTALYA, O. Gökhan, Borçlar Hukuku Genel Hükümler C 1, Legal Yayınevi, İstanbul, 2016.
5. ARAL, Fahrettin – AYRANCI, Hasan, Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, 12. Baskı, Yetkin Yayınevi, Ankara, 2019.
6. ATAAY, Aytekin, Borçlar Hukukunun Genel Teorisi, 4. Baskı, Der Yayınları, İstanbul, 1986.
7. AYDOĞDU, Murat – KAHVECİ, Nalan, Türk Borçlar Hukuku Özel Hükümler, Adalet Yayınevi, Ankara, 2019.
8. BAŞPINAR, Veysel, Borç Sözleşmelerinin Kısmî Butlanı, Banka ve Ticaret Hukuku Araş-tırma Enstitüsü Yayınları, Ankara, 1998.

9. BRUCKNER, Christian, Das Personenrecht des ZGB (ohne Beurkundung des Personenstandes), Schulthess, Basel, 2000.
10. BUCHER, Eugen, Berner Kommentar, Kommentar zum schweizerischen Privatrecht, Das Personenrecht, Bd. I/2, Einleitung und Personenrecht, Die natürlichen Personen, 2. Teilband, Kommentar zu Art 27 ZGB, 3. Auf., Stämpfli, Bern, 1993.
11. BURCUOĞLU, Halûk, Yargıtay Kararları Işığında 6570 sayılı Yasa’ya Göre Kiracının Tahliye Edilmesi, Filiz Kitabevi, İstanbul, 1993.
12. BURCUOĞLU, Halûk, Kira Tesbit Davaları Uygulamasında Belli Başlı Kilometre Taşları 2000 ve 2001 Yıllarında Kira Paralarının Belirlenmesine İlişkin 4531 sayılı Yasa Gerekçesi-Komisyon Görüşmeleri Değerlendirilmesi ve Uygulaması, Filiz Kitabevi, İstanbul, 2001.
13. DOĞAN, Murat, Konut ve Çatılı İşyeri Kira Sözleşmelerinin Sona Ermesi, Adalet Yayınevi, Ankara, 2011.
14. EREN, Fikret, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 22. Baskı, Yetkin Yayınevi, Ankara, 2017.
15. EREN, Fikret, Borçlar Hukuku Özel Hükümler, 7. Baskı, Yetkin Yayınevi, Ankara, 2019.
16. ERZURUMLUOĞLU, Erzan, Sözleşmeler Hukuku (Özel Borç İlişkileri), 3. Baskı, Yetkin Yayınevi, Ankara, 2013.
17. ESENER, Turhan, Borçlar Hukuku Akitlerin Kuruluşu ve Geçerliliği C 1, AÜ Hukuk Fakültesi Yayınları, Ankara, 1969.
18. FEYZİOĞLU, Feyzi Necmeddin, Borçlar Hukuku Umumî Hükümler C I, Fakülteler Mat-baası, İstanbul, 1967.
19. GÖKYAYLA, Emre, “Türk Borçlar Kanununun Kira Bedelinin Belirlenmesine İlişkin 344 Maddesinin Değerlendirilmesi”, Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Kazancı Hukuk Araştırmaları Dergisi, 2013, C. 9, S. 103-104, ss. 18-51.
20. GÖKYAYLA, Emre, “Konut ve Çatılı İşyeri Kiralarına İlişkin Hükümlerin Uygulama Alanı (TBK m. 339)”, Prof. Dr. Aydın Zevkliler’e Armağan, Yaşar Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2013, S. 8, ss. 1203-1251.
21. GUHL, Theo et al., Das schweizerische Obligationenrecht mit Einschluss des Handels- und Wertpapierrechts, 9. Auf, Schulthess, Zürich, 2000.
22. GÜMÜŞ, Mustafa Alper, Yeni 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’na Göre Kira Sözleşmesi (TBK m. 299-356), Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2011.
23. GÜMÜŞ, Mustafa Alper, Borçlar Hukuku Özel Hükümler, 3. Baskı, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2013.
24. GÜMÜŞ, Mustafa Alper, Borçlar Hukuku Özel Hükümler Kısa Ders Kitabı, 4. Baskı, Filiz Kitabevi, İstanbul, 2019.
25. HONSELL, Heinrich – VOGT, Peter Nedim – WİEGAND, Wolfgang, Basler Kommentar Obligationenrecht I Art 1-519 OR, 6. Auf., Helbing & Lichtenhahn, Basel, 2015.
26. İNAN, Ali Naim, Borçlar Hukuku Genel Hükümler Ders Kitabı, 3. Baskı, AÜ Hukuk Fakültesi Yayınları, Ankara 1984.
27. İNCEOĞLU, Murat, Kira Hukuku, C. II, Oniki Levha Yayınları, İstanbul, 2014.
28. İNCEOĞLU, Murat– BAŞ, Ece, “Türk Borçlar Kanunu Uyarınca Kira Parasının Belirlenmesi”, Prof. Dr. Şener Akyol’a Armağan, Filiz Kitabevi, İstanbul, 2011, ss. 523- 548.
29. KAPANCI, K. Berk, “Bir Yıldan Uzun Süreli Konut ve Çatılı İşyeri Kiralarında Kira Bedelinin Türk Lirası Üzerinden Belirlenmesinde TBK m. 344 f.1 C. Son’un Yorumlanması”, İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2015, C. 2, Özel Sayı, ss. 809-834.
30. KAYA, İlkay, “Konut ve Çatılı İşyeri Kiralarında Kira Bedelinin Belirlenmesi”, Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2014, C. 9, S. 123-124, ss. 171-196.
31. KILIÇOĞLU, Ahmet M., Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 21. Baskı, Turhan Kitabevi, Ankara, 2017.
32. KILIÇOĞLU, Ahmet M., Borçlar Hukuku Özel Hükümler, Turhan Kitabevi, Ankara, 2019.
33. KOCAYUSUFPAŞAOĞLU, Necip vd., Borçlar Hukuku Genel Bölüm C 1, 6. Baskı, Filiz Kitabevi, İstanbul, 2014.
34. OĞUZMAN, M Kemal – Öz, M Turgut, Borçlar Hukuku Genel Hükümler C I, 13. Baskı, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2015.
35. OĞUZMAN, M Kemal – Barlas, Nami, Medenî Hukuk, 17. Baskı, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2011.
36. ÖZEN, Burak, “Kira Bedeli Artışına İlişkin Sözleşme Şartları Ve Sözleşme Uyarınca Ger-çekleşen Kira Bedeli Artışının Kira Tespit Davası Sonucunda Gerçekleşen Kira Bedeli Artışından Ayırt Edilmesi”, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi (Prof. Dr. Cevdet Yavuz’a Armağan), 2016, C 22, S. 3, ss. 2033-2062.
37. ÖZKANOĞLU, Neşe, 6098 Sayılı TBK Kapsamında Konut ve Çatılı İşyeri Kira Sözleşme-sinin Kiraya Veren Tarafından Sona Erdirilmesi, Seçkin Yayınevi, Ankara, 2019.
38. ÖZTÜRK KILIÇ, Gizem, “Kira Tespit Davası ve Esasları”, Türkiye Baroları Birliği Dergisi, 2017, S. 129, ss. 229-260.
39. ÖZYAKIŞIR, Özkan, Konut ve Çatılı İşyeri Kira Sözleşmelerinde Kira Bedeli, Adalet Yayınevi, Ankara, 2019.
40. REİSOĞLU, Safa, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 23. Baskı, Beta Yayınevi, İstanbul, 2012.
41. SEROZAN, Rona, Borçlar Hukuku Özel Bölüm, 4. Baskı, Oniki Levha Yayınları, İstanbul, 2019.
42. TANDOĞAN, Halûk, Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, C. I/2, 4. Baskı, Vedat Kitapçılık, İstanbul 2008.
43. TEKİNAY, Selâhattin S. vd., Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 7. Baskı, Filiz Kitabevi, İstanbul, 1993.
44. TEZİÇ, Erdoğan, “Torba Kanun”, Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2015, C. 14, S. 1, ss. 3-9.
45. TUNÇOMAĞ, Kenan, Türk Borçlar Hukuku Genel Hükümler C I, 6. Baskı, Sermet Yayınları, İstanbul, 1976.
46. TÜRKMEN, Ahmet, “6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun Kira Sözleşmesine İlişkin Yürürlüğü Ertelenen Hükümlerinin Değerlendirilmesi”, Ankara Barosu Dergisi, 2015, S. 1, ss. 341-368.
47. UYUMAZ, Alper – AKÇAAL, Mehmet, “Türk Borçlar Kanununun Konut ve Çatılı İşyeri Kiraları ile Ürün Kirasına İlişkin Hükümlerinin Değerlendirilmesi”, Mevlana Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2013, C. 1, S. 2, ss. 137-169.
48. VELİDEDEOĞLU, Hıfzı Veldet – ÖZDEMİR, Refet, Türk Borçlar Kanunu Şerhi Genel – Özel, Yargıtay Yayınları, Ankara, 1987.
49. YAVUZ, Cevdet – ACAR, Faruk – ÖZEN, Burak, Borçlar Hukuku Dersleri Özel Hükümler, 16. Bası, Beta Yayınevi, İstanbul, 2019.
50. YAVUZ, Cevdet – ACAR, Faruk – ÖZEN, Burak, Türk Borçlar Hukuku Özel Hükümler, 10. Baskı, Beta Yayınevi, İstanbul, 2014.
51. YAVUZ, Nihat, Kira Hukuku, 7. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara, 2019.
52. YILDIRIM, Abdülkerim, Türk Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 6. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara, 2017.
53. ZEVKLİLER, Aydın – GÖKYAYLA, Emre, Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, 19. Baskı, Turhan Kitabevi, Ankara, 2019.