TACİRİN ELİNDE BULUNAN FATURAYA İSTİNADEN İHTİYATİ HACİZ

Öz

Tacir elinde bulunan faturaya istinaden ihtiyati haciz kararı verilebilir mi? Faturanın elektronik ortamda hazırlanmış olması sonucu değiştirir mi? Fatura, ticari hayattaki kullanım yaygınlığı ve hukuk düzenince bağlanan sonuçlar itibariyle hem kamu hem de özel hukuk alanda önemli bir yere sahiptir. Tacirin elinde bulunan faturanın delil değeri ve tacirin bu faturaya yönelik ihtiyati haciz talebinde bulunması da uygulamada önemli bir yer tutmaktadır. Birtakım şartlarla faturaya istinaden ihtiyati haciz kararı verilebileceği düşüncesindeyiz. Bu konuda hem öğretideki tartışmalar hem de Yargıtay uygulamaları da incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• fatura
• elektronik fatura
• ihtiyati haciz
• ispat yükü

PRECAUTIONARY ATTACHMENT BASED ON THE INVOICE IN THE HANDS OF THE MERCHANT

Öz

Can the precautionary attachment decision be made based on the invoice held by the merchant? Does the fact that the invoice is prepared electronically change the result? The invoice has an important place in both public and private law, regarding its prevalence of use in commercial life and the results linked to the legal order. The evidentiary value of the invoice held by the merchant and the merchant’s request for a precautionary attachment to this invoice also play an important role in practice. We are of the opinion that a precautionary attachment decision can be made based on the invoice under certain conditions. On this subject, the debates in the doctrine and the applications of the Supreme Court were examined.

Anahtar Kelimeler

• Invoice
• Electronic Invoice
• Lien
• Trader
• Burden of Proof

Kaynakça

1. Ağar, Serkan, Vergi Kaçakçılığı Kapsamında Defter ve Belgeleri İbraz Etmeme Suçu, Seçkin Yayınları, Ankara 2016.
2. Aksoy, Mehmet Ali. “Türk Ticaret Kanunu Bağlamında Defter Tutma Yükümlülüğü”, Hacettepe Hukuk Fakültesi Dergisi, 6/2, 2016, ss. 135–168.
3. Albayrak, Hakan, “Geçici Hukukî Himaye Tedbirlerinde Yaklaşık İspat”, Terazi Hukuk Dergisi, Mart 2009, ss.79-98.
4. Albayrak, Hakan, Medeni Usul ve İcra İflas Hukukunda Yaklaşık İspat, Yetkin, 2013.
5. Arkan, Sabih, Ticarî İşletme Hukuku, Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, T. İş Bankası Vakfı, 24. Basıdan Tıpkı Basım, Ankara 2018.
6. Arıcı, Fatih M., “Ticaret Hukuku ve Usul Hukuku Açısından Kapalı Fatura”, Hukuki Perspektif Dergisi, S.6, 2006, ss. 198-204.
7. Atalı, Murat - Ermenek, İbrahim, Medeni Usul Hukuku, Seçkin Yayınları, Ankara 2019.
8. Bayar, Sevil, “Fatura ve Faturanın İspat Gücü”, Yeditepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), İstanbul 2019.

9. Çiftçi, Pınar, İcra Hukukunda Menfaat Dengesi, Adalet, Ankara 2010
10. Demirkaya, Gülfidan, “Türkiye’de E-Fatura Uygulamasında Karşılaşılan Sorunlar ve Çözüm Önerileri”, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Eskişehir 2019.
11. Dengiz, Alinur. “6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu Çerçevesinde Ticari Defterlerin İspat Gücü”, Kadir Has Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), İstanbul 2020.
12. Deynekli, Adnan - Saldırım, Mustafa, İhtiyati Haciz, 3. Baskı, 2011.
13. Doğanay, İsmail, Türk Ticaret Kanunu Şerhi, Beta Yayınları, 4. baskı, İstanbul 2004.
14. Domaniç, Hayri, “Fatura ve İspat Kuvveti”, BATİDER, Ankara 1996, C. 3, S. 4, ss. 661- 666.
15. Domaniç, Hayri - Ulusoy, Erol, Ticaret Hukukunun Genel Esasları, Arıkan Yayınevi, 5. Baskı, İstanbul 2007.
16. Duru, Meltem, “Yargıtay Kararları Işığında Fatura”, Kırıkkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Kırıkkale 2020.
17. Elçin, Ramis - Gerekan, Bilal - Usta, Mehmet, “E-Fatura, E-Defter ve E-Arşiv Uygulamalarına Geçiş Sürecinde Yaşanan Sorunlar: Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Üzerine Bir Araştırma”, Mali Çözüm Dergisi, 2018, S.146, ss. 13-42.
18. Eren, Fikret, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 14. Baskı, Ankara 2012.
19. Erişir, Evrim, Geçici Hukuki Korumanın Temelleri ve İhtiyati Tedbir Türleri, XII Levha, İstanbul 2013.
20. Karahan, Sami, Ticari İşletme Hukuku, Mimoza Yayıncılık, 2014.
21. Karslı, Abdürrahim, Medeni Muhakeme Hukuku, Alternatif Yayıncılık, 4. Baskı, İstanbul 2014.
22. Kayar, İsmail, Ticari İşletme Hukuku, Seçkin, Ankara 2015.
23. Kuru, Baki - Arslan, Ramazan - Yılmaz, Ejder, Medeni Usul Hukuku, Yetkin Yayınları, 22. Baskı, Ankara 2011.
24. Kuru, Baki, İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2. Baskı, Adalet, Ankara 2013.
25. Özçelik, Volkan, “Fatura İçeriğinin Kabul Edilmiş Sayılması”, TBB Dergisi, S.138, 2018, ss. 209-229.
26. Özçelik, Volkan, İcra Müdürünün Takdir Yetkisi, Adalet, Ankara 2014.
27. Özekes, Muhammet, İcra ve İflâs Hukukunda İhtiyati Haciz, Seçkin Yayınevi, Ankara 1999.
28. Özekes, Muhammet, İcra Hukukunda Temel Hak ve İlkeler, Adalet, Ankara 2009.
29. Pekcanıtez, Hakan - Atalay, Oğuz - Özekes, Muhammet, Medeni Usul Hukuku, Yetkin Yayınları, Ankara 2013.
30. Pekcanıtez vd., İcra ve İflas Hukuku Ders Kitabı, 2. Baskı, Yetkin, Ankara 2015.
31. Uyar, Talih - Uyar, Alper - Uyar, Cüneyt, İcra Hukukunda İhtiyati Haciz, Bilge Yayınevi, Ankara 2018.
32. Taşdelen, Nihat, "6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'na Göre Ticari Defterler", İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 3/1, 2012, ss. 257-297.
33. Tektüfekçi, Fatma, “E-Dönüşüm Sürecinde E-Muhasebe Uygulamaları: Türkiye Örneği”, Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi, 2017, S.12, ss. 79-88.
34. Uyar, Talih, “İtiraz ve İade Edilen Faturaya Dayanılarak İhtiyati Haciz Kararı Verilebilir Mi?”, Terazi Hukuk Dergisi, Cilt: 12, Sayı:134, Ekim 2017, ss.78-83.
35. Uyar, Talih, “Mahkemelerce Faturaya Dayalı Olarak İhtiyati Haciz Kararı Verilebilir Mi?”, TBB Dergisi, 2016, S.122, ss. 459-472.
36. Ünal, Oğuz Kürşat, Fatura ve İspat Kuvveti, Bilge Yayınevi, 4. Baskı, Ankara 2006.
37. Ünal, Oğuz Kürşat, Fatura ve Teyit Mektubu, Bilge Yayınevi, 5. baskı, Ankara 2013.
38. Ünal, Oğuz Kürşat, “Türk Hukukunda Fatura Kavramı ve Hukuki Mahiyeti”, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Aralık 1997, 1/2, ss. 41-52.
39. Ürel, Gürol, Güncel Vergi Usul Kanunu Uygulaması, Seçkin Yayınları, Ankara 2016.
40. Yıldırım, Hakan, “Ticari Defterlerin Sahibi Lehine Delil Olmasında Dayanak Belgelerin İbrazı”, Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Prof. Dr. Doğan Soyaslan Armağanı, 8/2, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2013, ss.969-985.