İnternet Gazetelerindeki Sağlık Sayfalarında Etik İhlaller ve Magazinleşme

Öz

Bireylerin sağlıklı yaşam için takip ettiği sağlık haberlerinin etik açıdan daha ciddi şekilde yazılması ve yönlendirmeyi doğru bir biçimde yapması gerekmektedir. Ancak özellikle son yıllarda sağlık haberlerinde ve daha birçok konuda yapılan haberlerde magazinleşme eğilimleri ve etik ihlaller görülmektedir. Toplum olumsuz olan haberlere olumlu haberlerden daha çok ilgi duymaktadır ve bu tür haberler daha fazla okuyucu bulmaktadır. Bu durum bu türden haberlerin sayısını da artırmaktadır. Araştırmanın amacı, seçilen internet gazeteleri üzerinden sağlık haberlerinin, nasıl ve ne kadar magazinleştiğini ve habercilik etiğine uymayan haberleri nitel ve nicel olarak incelemektir. Araştırmanın bu amacından dolayı gazetelerin sağlık sayfalarındaki haberler hem nicel hem de nitel olarak analiz edilmiştir. Araştırma sağlık haberleri sayfası olan Sabah, Hürriyet ve Habertürk gazetelerinin internet sayfaları üzerinden yürütülmüştür. Çalışma sonucuna göre, internet gazetelerinin sağlık sayfalarında yapılan birçok haberde magazinleşme yönelimi ve etik ihlallerin yapıldığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• İnternet gazeteleri
• Sağlık haberleri
• Etik İhlaller
• Magazinleşme

Ethical Violations and Tabloidization in Health Pages in Online Newspapers

Öz

Health news, which individuals follow for healthy living, needs to be written with greater ethical considerations and provide accurate guidance. However, especially in recent years, trends toward tabloidization and ethical violations have been observed in health news and many other topics. The public is more interested in negative news than positive news, and such news attracts more readers. This, in turn, increases the number of such news. The purpose of the study was to examine, both qualitatively and quantitatively, how and to what extent health news is trivialized in selected online newspapers, and to examine news that violates journalistic ethics. For this purpose, the news on the newspapers' health pages was analyzed both quantitatively and qualitatively. The study was conducted on the websites of Sabah, Hürriyet, and Habertürk, which all have health news pages. The study found that many news stories on the online newspapers' health pages exhibited a tendency toward trivialization and ethical violations.

Anahtar Kelimeler

• Internet Nespapers
• Health news
• Ethical violations
• tabloidization

Kaynakça

1. Aktaş, C. (2007). İnternet'in gazeteciliğe getirdiği yenilikler. Selçuk İletişim, 5(1), 30-41.
2. Alotaibi, N. N. (2013). An analysis of the implications of the growing tabloidization of news coverage on democratic politics. European Scientific Journal, 9(14), 185-195.
3. Ayaz, F. (2018). Sağlık konulu yayın içeriklerini etkileyen ticari faktörler. E. Yüksel (Ed). Akademik Bakış - I Sağlık Haberciliği (ss. 363-390) içinde. Literatürk Yayınları.
4. Ayhan, A., & Kükrer Aydın, Ö. (2015). İnternet gazetelerindeki okur yorumlarına yönelik bir analiz (Özgecan Aslan cinayeti örneği). Global Media Journal TR Edition, 6(11), 75-89.
5. Bulunmaz, B. (2011). İnternet gazeteciliğinin medya dünyası içindeki rolü ve ekonomik boyutları. Marmara İletişim Dergisi, (18), 27-46.
6. Coşkunarda, G. (2025, 11 Eylül). O dairede ne oldu. Hürriyet. https://www.hurriyet.com.tr/gundem/o-dairede-ne-oldu-42944488
7. Çarıkçı, K., Meral, H., Berkil, S., Çalışır, A., Önala, L., & Arslan, Ö. (2024). Nitel araştırmalarda tematik analiz. Socrates Journal of Interdisciplinary Social Researches, 10(37), 127-140.
8. Demirkır, D. (2025a, 6 Eylül). Çocuklarda yetersiz beslenme alarmı! Hem sağlık hem okul başarısı risk altında. Habertürk. https://www.haberturk.com/cocuklarda-yetersiz-beslenme-alarmi-hem-saglik-hem-okul-basarisi-risk-altinda-3820234

9. Demirkır, D. (2025b, 8 Eylül). Bağımlılığa karşı seferberlik ilan edildi. Habertürk. https://www.haberturk.com/bagimliliklar-artiyor-alkol-madde-kumar-ve-tutun-bir-arada-hareket-ediyor-internet-bagimliligi-ise-h-3820507
10. ESAM, (2015, 12 Eylül). Eğitim ve Sağlık Muhabirleri Derneği’nin (ESAM) kuruluş amacı, https://esamder.org.tr/yazilar/
11. Erenolu, C. (2025, 9 Eylül). Küçükken suçiçeği geçirenler dikkat! Her an zona ile karşılaşabilirsiniz… Habertürk. https://www.haberturk.com/video/saglik/izle/kucukken-sucicegi-gecirenler-dikkat-her-an-zona-ile-karsilasabilirsiniz/889426
12. Feng, S. (2024). Health journalism: a bibliometric analysis of research themes and future directions. Frontiers in Communication, 9, 1400753.
13. Ganatra, K., Gasparyan, A. Y., & Gupta, L. (2021). Modern health journalism and the impact of social media. Journal of Korean Medical Science, 36(22), 1-5.
14. Geçer, E. (2018). Sağlık haberciliği ve hasta-hekim ilişkileri: Etkileşimler ve riskler. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi, 3(5), 169-180.
15. Gültüvin Gür, E. (2009). Tüketim kültürü bağlamında sağlık haberleri [Yayımlanmamış doktora tezi]. İstanbul Üniversitesi.
16. İhlas Haber Ajansı. (2025, 21 Eylül). Doktorları bile şaşkına çeviren vaka! Genç kadının vücudundan 287 adet çıktı... Literatürde çok nadir görülüyor. Hürriyet. https://www.hurriyet.com.tr/gundem/doktorlari-bile-saskina-ceviren-vaka-genc-kadinin-vucudundan-287-adet-cikti-literaturde-cok-nadir-goruluyor-42956510
17. Kaya, A. (2019). Sağlık, haber ve etik ilkeler. Journal of Human Sciences, 16(2), 477-492.
18. Kaya, A., Yüksel, E. & Öğüt, P. (2011). Sağlık haberlerinde “mucize tedavi”ler. Selçuk İletişim Dergisi, 7(1), 49-64.
19. Kireklo, G. (2025a, Ağustos 25). Tatiliniz kâbusa dönmesin. Sabah. https://www.sabah.com.tr/saglik/2025/08/25/tatiliniz-kabusa-donmesin
20. Kireklo, G. (2025b, 9 Eylül). Mevsim değişti depresyon tetiklendi. Sabah. https://www.sabah.com.tr/saglik/2025/09/07/mevsim-degisti-depresyon-tetiklendi
21. Kireklo, G. (2025c, 17 Eylül), Söyle bana yapay zekâ ‘ben niye mutsuzum’. Sabah. https://www.sabah.com.tr/saglik/2025/09/17/soyle-bana-yapay-zeka-ben-niye-mutsuzum
22. Keshvari, M., Yamani, N., Adibi, P., & Shahnazi, H. (2018). Health journalism: Health reporting status and challenges. Iranian Journal of Nursing and Midwifery Research, 23(1), 14-17.
23. Korkmaz, A. (2009). İnternet gazeteciliğinin kamuoyu oluşumuna etkisi. Erciyes İletişim Dergisi, 1(2), 1-19.
24. Metin, O. & Ünal, Ş. (2022). İçerik analizi tekniği: İletişim bilimlerinde ve sosyolojide doktora tezlerinde kullanımı. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(Özel Sayı 2), 273-294.
25. Oğuz, C. (2019). Sağlık iletişiminde medya etiği: haber mi, hasta mı?. S. Gezgin (Ed.) Sağlık İletişimden Geçer (ss. 181-188) içinde. Nobel Kitabevi.
26. Olgun, C. K. (2008). Nitel araştırmalarda içerik analizi tekniği. İ. Demir, (Ed.) Sosyoloji notları (ss. 66-71)içinde. İdeal Copy.
27. Oral, R & Erdoğan, M. (2025). Etik ve dezenformasyon yönüyle bir sağlık haberinin söylem analizi. TRT Akademi Dergisi, 10(23), 238-265.
28. Öğüt, P. (2017). Türkiye’de sağlık haberciliğinin tarihsel gelişimi. Atatürk İletişim Dergisi, (14), 5-26.
29. Özyal, B. (2016). Tık odaklı habercilik: Tık odaklı haberciliğin Türk dijital gazetelerindeki kullanım biçimleri. Global Media Journal TR Edition, 6(12), 273-301.
30. Rowe, D. (2010). Tabloidization: Form, style and socio-cultural change. Journalism and Meaning-Making: Reading the Newspaper, 146.
31. Sağlık Haberciliği Kılavuzu, (2025). M. Atak & E. Yüksel (Ed.) Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı Sağlığın Geliştirilmesi Genel Müdürlüğü.
32. Sarı, İ. (2025, 2 Eylül). Dikkat: Normal kilonuz sizi korumuyor olabilir! Hürriyet. https://www.hurriyet.com.tr/aile/galeri-dikkat-normal-kilonuz-sizi-korumuyor-olabilir-gizli-yag-sessizce-yaslandiriyor-bu-tehdit-nerede-saklaniyor-42926501
33. Sharma, D. C., Pathak, A., Chaurasia, R. N., Joshi, D., Singh, R. K., & Mishra, V. N. (2020). Fighting infodemic: Need for robust health journalism in India. Diabetes & Metabolic Syndrome: Clinical Research & Reviews, 14(5), 1445-1447.
34. Taylan, A., & Ünal, R. (2017). Ana akım medyada sansasyonel habercilik: Sağlık iletişimi örneği. Atatürk İletişim Dergisi, (14), 27-44.
35. Utma, S. (2024). Sağlık haberciliği ve medyadaki sağlık haberlerini “doğru” okumak. The Journal of Academic Social Science Studies, 4(57), 597-605.
36. Yurdigül, A. (2014). Olumsuz olayların televizyon ana haber bültenlerinde sunumu: “Soma faciası” üzerine bir inceleme çalışması. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 2(4), 71-99.
37. Yüksel, E., Kaya, A. Y., Koçak, A., & Aydın, S. (2010). Türkiye’de sağlık konulu yayınların analizi. Kurgu Dergisi, 24(1), 17-43.
38. Yüksel, E., Kaya, A. Y., Koçak, A. ve Aydın, S. (2013). Türkiye’de sağlık konulu yayıncılık ilkelerinin belirlenmesi: kaynak, ileti ve hedef kitle bağlamında sağlık konulu yayınların analizi. TÜBİTAK Projesi Sonuç Raporu. Proje no: 109K534. Eskişehir.