Banka Kârlılığının Belirleyicileri: 2002-2012 Dönemi Türk Mevduat Bankaları Üzerine Bir İnceleme

Bu çalışmada, Türk bankacılık sektöründe kârlılığın belirleyicileri incelenmiştir. İçsel, dışsal ve sektörel faktörler kullanılarak, aktif kârlılığı (ROA) ve özkaynak kârlılığı (ROE) panel veri yöntemi ile analiz edilmiştir. Çalışmanın amacı, Türkiye’de banka kârlılığını etkileyen unsurların araştırılması ve bulgulara dayalı olarak politika önerileri geliştirilmesidir. Çalışmanın literatür kısmında, banka kârlılığı hakkında yapılmış ulusal ve yabancı kaynaklar taranmıştır. Ekonometrik analiz kısmında ise, Türk bankacılık sektöründe faaliyet gösteren kamu sermayeli, özel sermayeli yerli ve özel sermayeli yabancı mevduat bankalarına ait 2002-2012 dönemine ait veriler, stata programı kullanılarak panel veri yöntemi ile analiz edilmiştir. Analiz sonuçları, sermayenin, hem aktif kârlılığı hem de özkaynak kârlılığı için en önemli değişken olduğunu göstermektedir. Ayrıca, ölçek ekonomilerinin getirdiği avantajlardan yararlanmak için büyüme, takipteki kredilerin düşük tutulması ve enflasyon beklentilerinin kârlılık üzerinde olumlu etki yaptığı sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Banka Kârlılığı, Aktif Kârlılığı, Özkaynak Kârlılığı, Panel Veri Analizi.

Jel Kodları: C23, G20, G32.

ABSTRACT

In this study, the factors determining profitability in the Turkish banking sector are examined. Return on assets (ROA) and return on equity (ROE) is analyzed through panel data analysis using internal, external and sectorial factors. The purpose of the study is to explore the factors that affect bank profitability and to develop policy suggestions based on the findings. In the literature section of the study, domestic and foreign sources concerning bank profitability are scanned. In the section of econometric analysis, data belonging to the period 2002-2012 of state-owned, privately owned national and foreign deposit banks operating in Turkish banking sector are analyzed by using Stata program and panel data method. The analysis results indicate that capital is the most important variables for ROA and ROE. It is also concluded that growth for benefitting from the advantages of scale economy, keeping non performing loans low and inflation expectations have positive effect on profitability.

Key Words: Bank Profitability, Return on Assets, Return on Equity, Panel Data Analysis.