Araştırma Makalesi

İş Rolü İşlevsellik Anketi v2.0’ın Kısa Sürümlerinin Türkçeye Uyarlama Çalışması

Cilt: 14 Sayı: 3 29 Aralık 2023
PDF İndir
EN TR

İş Rolü İşlevsellik Anketi v2.0’ın Kısa Sürümlerinin Türkçeye Uyarlama Çalışması

Öz

Amaç: Çalışan bireyin sağlık probleminden dolayı işlerinde yaşadıkları kısıtlamaları değerlendiren iş gücü engellilik anketlerine ihtiyaç duyulmaktadır. İş Rolü İşlevsellik Anketi (İRİA) v2.0 bu amaca hizmet eden oldukça kullanışlı bir ölçüm aracıdır. Bu çalışmanın amacı, İRİA v2.0’ın 5 (İRİA 5) ve 10 (İRİA 10) sorudan oluşan iki farklı kısa sürümünün Türkçeye uyarlanmasıdır. Gereç ve Yöntem: Gerekli izinlerin alınmasından sonra çeviri ve geri çeviri işlemleri tamamlanıp anketin kapsam geçerliliği incelenmiştir. Anketi Türkçeye uyarlanmış sürümünün anlaşılır olduğu belirlendikten sonra ‘beyaz yakalı’ sınıfında aktif olarak çalışan 135 kişide pilot uygulama gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Kapsam geçerlilik analizlerine göre hem İRİA 5-TR’nin hem de İRİA 10-TR’nin I-CVI ve S-CVI değerleri 1,00’dir. Cronbach Alfa katsayısı, İRİA 10-TR için 0,935 ve İRİA 5-TR için 0,887 olarak belirlenmiştir. Anketlerin her ikisinin de madde ayırt edicilik gücü yeterli bulunmuştur. Anketlere verilen cevaplarda taban-tavan etkisi gözlenmemiştir. Anketlerdeki tüm maddelerin faktör yükleri 0,50 ve üzerinde değer almıştır. Her iki anket de özdeğeri 1’den büyük tek faktörlü yapı göstererek orijinal anketteki faktör yapısını korumuştur. Açıklanan varyans oranı İRİA 10-TR’de %63,48 ve İRİA 5-TR’de %68,93 olmuş, yapı geçerliliği sağlanmıştır. Anketlerin tanımlayıcı özelliklere göre ayrım geçerliliği belirlenmiştir (p˂0,05). İRİA’nın uzun sürümü ile her iki kısa sürümünün yüksek düzeyde uyum geçerliliği tespit edilmiştir (p˂0,05). İRİA 10-TR’nin doğrulayıcı faktör analizi uyum değerleri yeterlilik göstermiştir. İRİA 5-TR için ise yaklaşık ortalamaların karekökü değeri hariç diğer uyum değerleri yeterli görülmüştür. Sonuç: İRİA 5-TR’nin ve İRİA 10-TR’nin Türkçeye uyarlanması, geçerliliği ve güvenirliği sağlanmıştır. İRİA 10-TR’nin güvenilirlik ve doğrulayıcı faktör analizi uyum değerleri İRİA 5-TR’ye nazaran daha yüksek olmakla birlikte her iki ölçüm aracı da beyaz yakalı bireylerin iş rolü işlevselliğini değerlendirmek için kullanılabilir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışmada, “Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi” kapsamında uyulması gerekli tüm kurallara uyulduğunu, bahsi geçen yönergenin “Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiğine Aykırı Eylemler” başlığı altında belirtilen eylemlerden hiçbirinin gerçekleştirilmediğini taahhüt ederiz.

Kaynakça

  1. [1] Koopman C, Pelletier KR, Murray JF, Sharda CE, Berger ML, Turpin RS, et al. 2002. Stanford presenteeism scale: health status and employee productivity. Journal of occupational and environmental medicine. 14-20.
  2. [2] Lerner D, Amick III BC, Rogers WH, Malspeis S, Bungay K, Cynn D. 2001. The work limitations questionnaire. Medical care. 72-85.
  3. [3] Kessler RC, Barber C, Beck A, Berglund P, Cleary PD, McKenas D, et al. 2003. The world health organization health and work performance questionnaire (HPQ). Journal of occupational and environmental medicine. 156-74.
  4. [4] Abma F, Bjorner JB, Amick III BC, Bültmann U. 2019. Two valid and reliable work role functioning questionnaire short versions were developed: WRFQ 5 and WRFQ 10. Journal of Clinical Epidemiology. 105:101- 11.
  5. [5] Amick III BC, Lerner D, Rogers WH, Rooney T, Katz JN. 2000. A review of health-related work outcome measures and their uses, and recommended measures. Spine. 25(24):3152-60.
  6. [6] Abma FI, van der Klink JJ, Bültmann U. 2013. The work role functioning questionnaire 2.0 (Dutch version): examination of its reliability, validity and responsiveness in the general working population. Journal of occupational rehabilitation. 23:135-47.
  7. [7] Melo JSP, Dibai-Filho AV, Rêgo AS, Rocha DS, de Walsh IAP, de Jesus Tavarez RR, et al. 2022. Translation, cross-cultural adaptation and validation of the Work Role Functioning Questionnaire 2.0 into Brazilian Portuguese in a general population. Health and Quality of Life Outcomes. 20(1):1-9.
  8. [8] Alpar R. 2020. Spor Sağlık Ve Eğitim Bilimlerinden Örneklerle Uygulamali İstatistik ve Geçerlik Güvenirlik. Detay Anatolia Akademik Yayıncılık. Ankara

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Koruyucu Sağlık Hizmetleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

29 Ağustos 2023

Kabul Tarihi

5 Kasım 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 14 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Taş, F. U., Dal, D., Ayan, İ., Korucu, A. H., Bolat, A. B., & Ercan, S. (2023). İş Rolü İşlevsellik Anketi v2.0’ın Kısa Sürümlerinin Türkçeye Uyarlama Çalışması. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 14(3), 363-375. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1352122
AMA
1.Taş FU, Dal D, Ayan İ, Korucu AH, Bolat AB, Ercan S. İş Rolü İşlevsellik Anketi v2.0’ın Kısa Sürümlerinin Türkçeye Uyarlama Çalışması. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2023;14(3):363-375. doi:10.22312/sdusbed.1352122
Chicago
Taş, Fatih Uğur, Deniz Dal, İsmail Ayan, Ahmet Hakan Korucu, Ahmet Burhan Bolat, ve Sabriye Ercan. 2023. “İş Rolü İşlevsellik Anketi v2.0’ın Kısa Sürümlerinin Türkçeye Uyarlama Çalışması”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 14 (3): 363-75. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1352122.
EndNote
Taş FU, Dal D, Ayan İ, Korucu AH, Bolat AB, Ercan S (01 Aralık 2023) İş Rolü İşlevsellik Anketi v2.0’ın Kısa Sürümlerinin Türkçeye Uyarlama Çalışması. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 14 3 363–375.
IEEE
[1]F. U. Taş, D. Dal, İ. Ayan, A. H. Korucu, A. B. Bolat, ve S. Ercan, “İş Rolü İşlevsellik Anketi v2.0’ın Kısa Sürümlerinin Türkçeye Uyarlama Çalışması”, Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 14, sy 3, ss. 363–375, Ara. 2023, doi: 10.22312/sdusbed.1352122.
ISNAD
Taş, Fatih Uğur - Dal, Deniz - Ayan, İsmail - Korucu, Ahmet Hakan - Bolat, Ahmet Burhan - Ercan, Sabriye. “İş Rolü İşlevsellik Anketi v2.0’ın Kısa Sürümlerinin Türkçeye Uyarlama Çalışması”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 14/3 (01 Aralık 2023): 363-375. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1352122.
JAMA
1.Taş FU, Dal D, Ayan İ, Korucu AH, Bolat AB, Ercan S. İş Rolü İşlevsellik Anketi v2.0’ın Kısa Sürümlerinin Türkçeye Uyarlama Çalışması. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2023;14:363–375.
MLA
Taş, Fatih Uğur, vd. “İş Rolü İşlevsellik Anketi v2.0’ın Kısa Sürümlerinin Türkçeye Uyarlama Çalışması”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 14, sy 3, Aralık 2023, ss. 363-75, doi:10.22312/sdusbed.1352122.
Vancouver
1.Fatih Uğur Taş, Deniz Dal, İsmail Ayan, Ahmet Hakan Korucu, Ahmet Burhan Bolat, Sabriye Ercan. İş Rolü İşlevsellik Anketi v2.0’ın Kısa Sürümlerinin Türkçeye Uyarlama Çalışması. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 01 Aralık 2023;14(3):363-75. doi:10.22312/sdusbed.1352122

Cited By

CC

Creative Commons Attribution 4.0 International License

Atıf gereklidir, ticari olmayan amaçlarla kullanılabilir ve değişiklik yapılarak türev eser üretilemez.