TR
EN
Meme Kanseri ve Nutrigenetik: Tek Gen Polimorfizmleri ve Beslenme İlişkisi
Öz
Anormal hücrelerin kontrolsüz bir şekilde bölünmesi, oluştuğu dokuda kalması ve/veya yakın ve uzak dokulara sıçraması ile karakterize olan meme kanserinin başlangıç dokusu memedir. Her iki memede de görülebilen meme kanseri, meme ucu ve meme derisi anormallikleri, meme ülserasyonları ve üst ekstremitelerde ödem ve ağrı gibi semptomlarla ortaya çıkabilmektedir. Çoğunlukla kadınlarda görülmekle birlikte erkelerde de çok az oranlarda görülen meme kanseri ülkemizde insidansı en yüksek görülen kanserler arasındadır. Risk faktörleri arasında yaş çok etkindir. Yaşı takiben ailede pozitif meme kanseri öyküsü olması da meme kanserine yakalanma riskini artırmaktadır. Meme kanseri gelişiminde çok çeşitli genetik ve epigenetik varyasyonlar yer almaktadır. Genetik mutasyonların aksine tek bir gende meydana gelen polimorfizmlerin uygun beslenme ile yönetimi sonucunda meme kanseri günümüzde önlenebilir bir hastalık olmaya başlamıştır. Sayısı net olarak bilinmeyen meme kanserinden sorumlu bu polimorfizmlerin, meme kanseri gelişiminin farklı yolakları üzerindeki etkisi değiştirilebilir çevresel etmenlerden öncü konumda olan beslenme ile yönetilebilmekte ve hastalık gelişim seyri azaltılmaktadır. Nutrigenetik bilimi doğrultusunda, genlerde oluşan polimorfizmlerin, meme kanseri gelişimini önlemesi amacıyla yönetiminde kişiselleştirilmiş, kansere özgü beslenme düzeni ve alışkanlıkları sürecin yönetiminde etkili faktör olacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. World Health Organization [Internet]. 2024 [cited 2025 Jan 10]. Cancer. Available from: https://www.who.int/health-topics/cancer#tab=tab_1
- 2. İnternational Agency for Research on Cancer [Internet]. 2024 [cited 2024 Oct 2]. Global Cancer Observatory. Available from: https://gco.iarc.fr/en
- 3. İnternational Agency for Research on Cancer [Internet]. 2025 [cited 2025 Jan 10]. Cancer Statistics - NCI. Available from: https://www.cancer.gov/about-cancer/understanding/statistics
- 4. Global Cancer Observatory [Internet]. 2025 [cited 2025 Jan 10]. Cancer Today. Available from: https://gco.iarc.fr/today/en
- 5. Łukasiewicz S, Czeczelewski M, Forma A, Baj J, Sitarz R, Stanisławek A. Breast Cancer—Epidemiology, Risk Factors, Classification, Prognostic Markers, and Current Treatment Strategies—An Updated Review. Cancers 2021, Vol 13, Page 4287 [Internet]. 2021 Aug 25 [cited 2024 Oct 8];13(17):4287. doi:2072-6694/13/17/4287/htm
- 6. Elshami M, Al-Slaibi I, Ghithan RJ, Alser M, Shurrab NR, Ismail IO, et al. Women's awareness of breast cancer symptoms: a national cross-sectional study from Palestine. BMC Public Health [Internet]. 2022 Dec 1 [cited 2024 Oct 31];22(1):1–13. doi:10.1186/s12889-022-13224-7
- 7. Jabbar MA. Breast cancer data classification using ensemble machine learning. Eng Appl Sci Res [Internet]. 2021 [cited 2024 Oct 31];48(1):65–72. Available from: https://www.tci-thaijo.org/index.php/easr/index
- 8. Momenimovahed Z, Salehiniya H. Epidemiological characteristics of and risk factors for breast cancer in the world. Breast Cancer Targets Ther [Internet]. 2019 [cited 2024 Oct 2];11:151–64. Available from: https://www.tandfonline.com/action/journalInformation?journalCode=dbct20
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Genetik ve Kişiselleştirilmiş Beslenme Bilimi
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
24 Ağustos 2026
Gönderilme Tarihi
7 Şubat 2025
Kabul Tarihi
30 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 17 Sayı: 2
APA
Çevik, R. S., Aldatmaz, İ., & Günal, A. M. (2026). Meme Kanseri ve Nutrigenetik: Tek Gen Polimorfizmleri ve Beslenme İlişkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 17(2), 397-408. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1635405
AMA
1.Çevik RS, Aldatmaz İ, Günal AM. Meme Kanseri ve Nutrigenetik: Tek Gen Polimorfizmleri ve Beslenme İlişkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2026;17(2):397-408. doi:10.22312/sdusbed.1635405
Chicago
Çevik, Rumeysa Sultan, İlsu Aldatmaz, ve Ahmet Murat Günal. 2026. “Meme Kanseri ve Nutrigenetik: Tek Gen Polimorfizmleri ve Beslenme İlişkisi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 17 (2): 397-408. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1635405.
EndNote
Çevik RS, Aldatmaz İ, Günal AM (01 Ağustos 2026) Meme Kanseri ve Nutrigenetik: Tek Gen Polimorfizmleri ve Beslenme İlişkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 17 2 397–408.
IEEE
[1]R. S. Çevik, İ. Aldatmaz, ve A. M. Günal, “Meme Kanseri ve Nutrigenetik: Tek Gen Polimorfizmleri ve Beslenme İlişkisi”, Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 17, sy 2, ss. 397–408, Ağu. 2026, doi: 10.22312/sdusbed.1635405.
ISNAD
Çevik, Rumeysa Sultan - Aldatmaz, İlsu - Günal, Ahmet Murat. “Meme Kanseri ve Nutrigenetik: Tek Gen Polimorfizmleri ve Beslenme İlişkisi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 17/2 (01 Ağustos 2026): 397-408. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1635405.
JAMA
1.Çevik RS, Aldatmaz İ, Günal AM. Meme Kanseri ve Nutrigenetik: Tek Gen Polimorfizmleri ve Beslenme İlişkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2026;17:397–408.
MLA
Çevik, Rumeysa Sultan, vd. “Meme Kanseri ve Nutrigenetik: Tek Gen Polimorfizmleri ve Beslenme İlişkisi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 17, sy 2, Ağustos 2026, ss. 397-08, doi:10.22312/sdusbed.1635405.
Vancouver
1.Rumeysa Sultan Çevik, İlsu Aldatmaz, Ahmet Murat Günal. Meme Kanseri ve Nutrigenetik: Tek Gen Polimorfizmleri ve Beslenme İlişkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 01 Ağustos 2026;17(2):397-408. doi:10.22312/sdusbed.1635405
