Hemşirelik Öğrencilerinin Elektronik Sigara ile İlgili Bilgi ve Tutumlarının İncelenmesi

Öz

Amaç: Bu araştırma, bir üniversitenin sağlık bilimleri fakültesi hemşirelik bölümünde öğrenim gören öğrencilerinin e-sigara ile ilgili bilgi ve tutumlarının incelenmesi amacıyla tanımlayıcı tipte yapıldı. Araştırmaya katılmaya gönüllü olan 605 öğrenci (evrenin %76,87’si) ile araştırma tamamlandı. Gereç ve Yöntem: Veriler literatüre dayalı olarak hazırlanan kişisel bilgi formu ile toplandı. Verilerin analizinde; frekans, yüzde ve ortalama bakıldı. Bulgular: Öğrencilerin çoğunluğunun (%97,7’sinin) e-sigaranın ne olduğunu duydukları ve %66,3’ünün arkadaşlarından öğrendikleri ve %7,2’sinin e-sigara kullanıcısı olduğu belirlendi. Hemşirelik öğrencilerinin %40,5’i e-sigara dumanının tütün sigarası dumanından daha az zararlı olup olmadığı konusunda fikri olmadığını beyan etti. Öğrencilerin yarıdan fazlası; e-sigaranın kapalı ortamlarda içilmeyeceğini (%60,5), sigarayı bırakmak için yardımcı bir araç olmadığını (62,3) ve sigarayı bırakmak isteyen arkadaşlarına e-sigarayı tavsiye etmeyeceklerini (%58,7) bildirdi. Sonuç: Bu çalışma; öğrencilerin e-sigarayı bildiklerini ve çoğunlukla arkadaşlarından öğrendiklerini ve e-sigara deneme ve düzenli olarak kullanma oranlarının literatüre göre yüksek olduğunu göstermektedir. Bulgular, öğrencilerin bu konuda bilgi eksikliği olduğunu düşündürmektedir. E-sigara ile ilgili eğitimlerin ve farkındalık çalışmalarının yaygınlaştırılması ve bu çalışmalarda akran desteğinin kullanılması önerilir.

Anahtar Kelimeler

• Hemşirelik Öğrencileri
• Elektronik Sigara
• Üniversite Öğrencileri
• Bağımlılık

Investigation of Nursing Students' Knowledge and Attitudes Regarding Electronic Cigarettes

Öz

Purpose: This descriptive study was conducted to examine the knowledge and attitudes of students studying in the nursing department of a university’s health sciences faculty regarding e-cigarettes. Material and Methods: The study was completed with 605 students (76.87% of the population) who volunteered to participate in the study. Data were collected using a personal information form prepared based on literature. Frequency, percentage and mean were examined in the analysis of the data. Findings: It was determined that the majority of the students (97.7%) had heard about e-cigarettes, 66.3% had learned about them from their friends and 7.2% were e-cigarette users. 40.5% of the nursing students stated that they had no idea whether e-cigarette smoke was less harmful than tobacco cigarette smoke. More than half of the students; reported that e-cigarettes would not be smoked in closed environments (60.5%), that they were not a tool to help quit smoking (62.3) and that they would not recommend e-cigarettes to their friends who wanted to quit smoking (58.7%). Conclusion: This study shows that students know about e-cigarettes and mostly learn about them from their friends, and that the rate of trying and regularly using e-cigarettes is high compared to the literature. The findings suggest that students have a lack of knowledge on this subject. It is recommended that training and awareness studies on e-cigarettes be disseminated and that peer support be used in these studies.

Anahtar Kelimeler

• Nursing Students
• Electronic Cigarettes
• University Students
• Addiction

Kaynakça

1. 1. World Health Organization. WHO Report on the Global Tobacco Epidemic 2008: The MPOWER package [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2008 [cited 2025 March]. Available from: https://www.who.int/publications/i/item/9789241596282
2. 2. World Health Organization. The Role of Health Professionals in Tobacco Control [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2005 [cited 2024 Oct]. Available from: https://iris.who.int/handle/10665/43219?show=full
3. 3. World Health Organization. WHO Report on the Global Tobacco Epidemic, 2019: offer help to quit tobacco use [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2019. [cited 2025 March]. Available from: https://www.who.int/publications/i/item/9789241516204
4. 4. World Health Organization. Tobacco: E-cigarettes [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2020 [cited 2024 Oct]. Available from: https://www.who.int/westernpacific/news/q-a-detail/tobacco-e-cigarettes 5. Rom O, Pecorelli A, Valacchi G, Reznick AZ. Are E-cigarettes a safe and good alternative to cigarette smoking? Ann N Y Acad Sci. 2015;1340:65–74. doi:10.1111/nyas.12609
5. 6. Bertholon JF, Becquemin MH, Annesi-Maesano I, Dautzenberg B. Electronic cigarettes: a short review. Respiration. 2013;86(5):433-438.
6. 7. Action on Smoking and Health (ASH). Use of e-cigarettes (vapourisers) among adults in Great Britain [Internet]. 2021 [cited 2023 Nov 9]. Available from: https://ash.org.uk/resources/view/use-of-e-cigarettes-among-adults-in-great-britain-2021
7. 8. Wan Puteh SE, Abdul Manap R, Hassan TM, Ahmad IS, Idris IB, Md Sham F, et al. The use of e-cigarettes among university students in Malaysia. Tob Induc Dis. 2018;16(Dec):57. doi:10.18332/tid/99539
8. 9. Dawkins L, Turner J, Roberts A, Soar K. ‘Vaping’ profiles and preferences: an online survey of electronic cigarette users. Addiction. 2013;108(6):1115-1125.

9. 10. Süerdem B, Kasap F. Gösteri toplumu açısından, dumansız ısıtılmış tütün kullanımı ve tercih etme sebepleri üzerine bir inceleme; IQOS Örneği. Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi. 2024;6(4):360-367. doi:10.35365/ctjpp.24.04.88
10. 11. Rossheim ME, Livingston MD, Soule EK, Zeraye HA, Thombs DL. Electronic cigarette explosion and burn injuries, US Emergency Departments 2015–2017. Tob Control. 2019;28(4):472-474.
11. 12. Köseoğlu E, Uğur F, Saraymen R, Canatan H, Coşkun A, Bilgen M. Elektronik sigara kullanımına objektif bakış. Cukurova Med J. 2014;39(3):572-580.
12. 13. World Health Organization. Tobacco: E-cigarettes [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2024 [cited 2024 December]. Available from: https://www.who.int/news-room/questions-and-answers/item/tobacco-e-cigarettes
13. 14. Yeşilay. Elektronik Sigara ile Yasal Mücadele [Internet]. 2019 [erişim 2023 Kasım 6]. Erişilen: https://www.yesilay.org.tr/tr/makaleler/elektronik-sigara-ile-yasal-mucadele
14. 15. Casey BJ, Jones RM, Hare TA. The adolescent brain. Ann N Y Acad Sci. 2008;1124:111–126. doi:10.1196/annals.1440.010
15. 16. He J, Crews FT. Neurogenesis decreases during brain maturation from adolescence to adulthood. Pharmacol Biochem Behav. 2007;86(2):327–333. doi:10.1016/j.pbb.2006.11.003
16. 17. Martínez C, Baena A, Castellano Y, Fu M, Margalef M, Tigova O, et al. Prevalence and determinants of tobacco, e-cigarettes, and cannabis use among nursing students: A multicenter cross-sectional study. Nurse Educ Today. 2019;74:61–68. doi:10.1016/j.nedt.2018.11.018
17. 18. Özpulat F, Oztaş D. Üniversite öğrencilerinin e-sigara kullanım düzeyleri ve e-sigara kullanımına ilişkin görüşleri. Ankara Sağlık Bilimleri Dergisi. 2020;9(2):146-160.
18. 19. Fernández-García D, Ordás B, Fernández-Peña R, Bárcena-Calvo C, Ordoñez C, Amo-Setién FJ, et al. Smoking in nursing students: A prevalence multicenter study. Medicine (Baltimore). 2020;99(14).
19. 20. Vardavas CI, Filippidis FT, Agaku IT. Determinants and prevalence of e-cigarette use throughout the European Union: a secondary analysis of 26 566 youth and adults from 27 countries. Tob Control. 2015;24(5):442–448. doi:10.1136/tobaccocontrol-2013-051394
20. 21. Braun BL, Fowles JB, Solberg LI, Kind EA, Lando H, Pine D. Smoking-related attitudes and clinical practices of medical personnel in Minnesota. Am J Prev Med. 2004;27(4):316-322.
21. 22. Sayılı U, Sayman ÖA, Yurtseven E, Erginöz E. Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinde e-sigara bilgi düzeyi, farkındalık, kullanım sıklığı ve ilişkili faktörler. Namık Kemal Tıp Dergisi. 2020;8(3). doi:10.37696/nkmj.749077
22. 23. Palmes M, Trajera SM, Sajnani AK. Knowledge and attitude related to use of electronic cigarettes among undergraduate nursing students in an urban university setting in Philippines. J Prev Med Hyg. 2021;62(3):E770.
23. 24. Mete B, Uysal M, Demirhindi H, Çetinkaya PD. Prevalence of electronic cigarette use among university students: Predictors and mediators. Addicta. 2024;11(2):125-132.
24. 25. Tüzün E, Ağlar İ, Çakmak İ, Çangar İ, Çiçekci İ, Kılıç İ, et al. Tıp fakültesi öğrencilerinin elektronik sigara kullanımına ilişkin tutumları, davranışları ve ilişkili faktörler. İzmir Göğüs Hastanesi Dergisi. 2024;38(1):1-36.
25. 26. Kajan L, Puljak L, Matić I, Marendić M, Zoranić S, Ivanišević K, et al. Usage, knowledge and attitudes towards electronic cigarettes use among nursing students in Croatia: A cross-sectional study. BMC Nurs. 2025;24(1):64.
26. 27. Znyk M, Kostrzewski S, Kaleta D. Nurse-led lifestyle counseling in Polish primary care: The effect of current health status and perceived barriers. Front Public Health. 2024;12:1301982.
27. 28. Aktaş Şüküroğlu A, Ayverdi B. Eczacılık Fakültesi Öğrencilerinin Nikotin İçerikli Ürünleri Tüketiminin Araştırılması. J Fac Pharm Ankara Univ. 2025;49(3).
28. 29. Seven F, Günay T. Tıp Öğrencilerinin Tütün Kullanım Durumu Ve Etkileyen Faktörler. Dokuz Eylül Üniv Tıp Fak Derg. 2023;37(2):199-214.
29. 30. Dayı A, Kahraman S, Korkut SE. Elektronik sigara kullanıcılarının elektronik sigaraya yönelik tutumları ve günlük kullanım alışkanlıkları. Bağımlılık Derg. 2019;20(1):32-9.
30. 31. Atlam D, Kaylı DS, Yararbaş G. Elektronik sigara kullanımına yönelik tutum ve kullanım özellikleri: İzmir örneklemi. Bağımlılık Derg. 2020;21(4):297-307.
31. 32. Şen H, Yıldıztekin G. Elektronik sigara kullanımının toksikolojik açıdan değerlendirilmesi. Curr Res Health Sci. 2025;2(3):148-56.
32. 33. Çıtıl, Rıza, And İbrahim Yasin Çolak. "Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Tütün Ürünleri Kullanımı Ve Sigara Bağımlılık Düzeylerinin Belirlenmesi." Ejons International Journal on Mathematic, Engineering and Natural Sciences 5.19 (2021): 605-621.