TR
EN
Tiroit Hastalıklarının Radyoiyot (I-131) Tedavisinde Absorbe ve Efektif Doz Hesaplamaları için Python Yazılım Kodu Geliştirilmesi
Öz
Bu çalışmada, tiroidin benign hastalıklarından hipertiroidizmin tedavisinde tiroid bezini hedefleyen İyot-131 (I-131) radyoizotop tedavisi için doku ve organların absorbe ettikleri dozları ve efektif dozu hesaplamaya yönelik bir Python kodu geliştirilmiştir. Geliştirilen kod, biyokinetik verileri ve organlar arası etkileşimleri hesaba katacak şekilde tasarlanmıştır. Hesaplama sonuçları, MIRDcalc ve IDAC-Dose gibi mevcut dozimetri yazılımlarıyla karşılaştırılmıştır. Araştırmada, tiroid tedavisinde yetişkin hastalara uygulanan 5mCi, 10mCi, 15mCi ve 20mCi dozlarındaki I-131 radyoiyot uygulamalarının cinsiyete göre organ dozları ve efektif dozları hesaplanmıştır. Python kodu ile yapılan hesaplamalar, IDAC-Dose ile ortalama %1.8±0.9 hata marjıyla uyumlu sonuçlar vermiştir. Tiroid dokusu için Python kodu ile IDAC-Dose arasındaki doz sapması %0.7, MIRDcalc ile sapma %1.2 olarak belirlenmiştir. Cinsiyet farklılıkları incelendiğinde, kadınlarda karaciğer absorbsiyonu erkeklere göre %8.3 daha yüksek bulunmuştur. Efektif doz değerleri kadınlarda erkeklere göre daha yüksek kaydedilmiştir. 5-20mCi aralığında efektif doz-artış katsayısı 3.1-4.3 mSv/gCi olarak hesaplanmıştır. Hematopoetik sistem ve gonadlarda kadınlarda %8.3-14.1 daha yüksek absorbsiyon gözlenmiştir. Sonuç olarak, geliştirilen Python kodu, ICRP 103 kriterlerini karşılamakta ve hasta spesifik tedavi optimizasyonunda kullanılabilecek güvenilir bir alternatif olarak önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Demir M. Benign tiroit hastalıklarının radyoiyot (I-131) tedavisinde dozimetri. Nucl Med Semin. 2025;11:1-5. doi:10.4274/nts.galenos.2025.32932.
- 2. Burch H. B, Burman K. D, Cooper D. S. A 2011 survey of clinical practice patterns in the management of Graves' disease. J Clin Endocrinol Metab. 2012;97:4549-4558. Doi:10.1210/jc.2012-2802.
- 3. ICRP, 1991. 1990 recommendations of the International Commission on Radiological Protection, ICRP Publ. 60, Ann. ICRP 21, 1–201.
- 4. ICRP, 2007. The 2007 recommendations of the International Commission on Radiological Protection ICRP Publ. 103, Ann. ICRP 37, 1–332.
- 5. Kesner AL, Carter LM, Ramos JCO, Lafontaine D, Olguin EA, Brown JL, et al. MIRD Pamphlet No. 28, Part 1: MIRDcalc-A software tool for medical internal radiation dosimetry. Journal Nuclear Medicine. 2023; 64(7):1117-1124. doi:10.2967/jnumed.122.264225.
- 6. Carter LM, Ocampo Ramos JC, Olguin EA, Brown JL, Lafontaine D, Jokisch DW, et al. MIRD Pamphlet No. 28, Part 2: Comparative evaluation of MIRDcalc dosimetry software across a compendium of diagnostic radiopharmaceuticals. Journal of Nuclear Medicine, 2023; 64(8):1295-1303. doi: 10.2967/jnumed.122.264230
- 7. Andersson M, Johansson L, Eckerman K, Mattsson S. IDAC-Dose 2.1, an internal dosimetry program for diagnostic nuclear medicine based on the ICRP adult reference voxel phantoms. EJNMMI Res. 2017;3;7(1):88. doi: 10.1186/s13550-017-0339-3.
- 8. Biggs S, Jennings M, Swerdloff S, Chlap S, Lane D, Rembish J, et al. PyMedPhys: A community effort to develop an open, Python-based standard library for medical physics applications. Journal of Open Source Software. 2022;7(78): 4555. doi:10.21105/joss.04555.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Nükleer Tıp, Radyoloji ve Organ Görüntüleme, Tanı Radyografisi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
24 Ağustos 2026
Gönderilme Tarihi
10 Nisan 2025
Kabul Tarihi
30 Temmuz 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 17 Sayı: 2
APA
Çapalı, V., & Kara, Ü. (2026). Tiroit Hastalıklarının Radyoiyot (I-131) Tedavisinde Absorbe ve Efektif Doz Hesaplamaları için Python Yazılım Kodu Geliştirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 17(2), 326-336. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1673410
AMA
1.Çapalı V, Kara Ü. Tiroit Hastalıklarının Radyoiyot (I-131) Tedavisinde Absorbe ve Efektif Doz Hesaplamaları için Python Yazılım Kodu Geliştirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2026;17(2):326-336. doi:10.22312/sdusbed.1673410
Chicago
Çapalı, Veli, ve Ümit Kara. 2026. “Tiroit Hastalıklarının Radyoiyot (I-131) Tedavisinde Absorbe ve Efektif Doz Hesaplamaları için Python Yazılım Kodu Geliştirilmesi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 17 (2): 326-36. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1673410.
EndNote
Çapalı V, Kara Ü (01 Ağustos 2026) Tiroit Hastalıklarının Radyoiyot (I-131) Tedavisinde Absorbe ve Efektif Doz Hesaplamaları için Python Yazılım Kodu Geliştirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 17 2 326–336.
IEEE
[1]V. Çapalı ve Ü. Kara, “Tiroit Hastalıklarının Radyoiyot (I-131) Tedavisinde Absorbe ve Efektif Doz Hesaplamaları için Python Yazılım Kodu Geliştirilmesi”, Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 17, sy 2, ss. 326–336, Ağu. 2026, doi: 10.22312/sdusbed.1673410.
ISNAD
Çapalı, Veli - Kara, Ümit. “Tiroit Hastalıklarının Radyoiyot (I-131) Tedavisinde Absorbe ve Efektif Doz Hesaplamaları için Python Yazılım Kodu Geliştirilmesi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 17/2 (01 Ağustos 2026): 326-336. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1673410.
JAMA
1.Çapalı V, Kara Ü. Tiroit Hastalıklarının Radyoiyot (I-131) Tedavisinde Absorbe ve Efektif Doz Hesaplamaları için Python Yazılım Kodu Geliştirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2026;17:326–336.
MLA
Çapalı, Veli, ve Ümit Kara. “Tiroit Hastalıklarının Radyoiyot (I-131) Tedavisinde Absorbe ve Efektif Doz Hesaplamaları için Python Yazılım Kodu Geliştirilmesi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 17, sy 2, Ağustos 2026, ss. 326-3, doi:10.22312/sdusbed.1673410.
Vancouver
1.Veli Çapalı, Ümit Kara. Tiroit Hastalıklarının Radyoiyot (I-131) Tedavisinde Absorbe ve Efektif Doz Hesaplamaları için Python Yazılım Kodu Geliştirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 01 Ağustos 2026;17(2):326-3. doi:10.22312/sdusbed.1673410
