Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı

Sultan Özkan Şat; Ayten Şentürk Erenel; Şengül Yaman Sözbir

doi:10.22312/sdusbed.469613

Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı

Öz

Üreme sağlığı/cinsel sağlık hakları, kişisel haklar kapsamında ele alınmakta ve her iki cinsiyeti de ilgilendirmektedir. Tüm insanların kolay ulaşılabilir ve kaliteli üreme sağlığı hizmeti alma hakkı vardır. “Çocuk sahibi olup olmamaya karar verme” de üreme sağlığı hakları arasında yer almaktadır. Özel gruplar olarak nitelenen gruplarda yer alan bireylerin ihtiyaçları farklılık gösterebildiği için bu gruplara kontraseptif yöntem danışmanlığı yapacak sağlık profesyoneline önemli sorumluluklar düşmektedir. Bu derlemede; özel gruplara (adölesanlar, erkekler, perimenopozal dönemdeki kadınlar, engelli bireyler, insan immün yetmezlik virüsü (HIV) dahil cinsel yolla bulaşan hastalığı olan bireyler ve postpartum süreçte olan kadınlar) yönelik kontrasepsiyon danışmanlığının ele alınması ve sağlık profesyonellerinin bu gruplara yönelik danışmanlıkta göz önünde bulundurması gereken durumlar konusunda güncel bilgilerin paylaşılması amaçlanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kontrasepsiyon,Danışmanlık,Adölesan,Erkek,Perimenopoz,Engelli kişiler

Kaynakça

Taşkın, L. Doğum ve Kadın Sağlığı Hemşireliği.13. Baskı. Ankara, Akademisyen Tıp Kitabevi, 2016; s. 23, 623-646.
World Health Organization Department of Reproductive Health and Research (WHO/RHR) and Johns Hopkins Bloomberg School of Public Health/Center for Communication Programs (CCP), Knowledge for Health Project. Family Planning: A Global Handbook for Providers (2018 update). Baltimore and Geneva: CCP and WHO, 2018.
Cornet, A. Current challenges in contraception in adolescents and young women, Current Opinion in Obstetrics and Gynecology 2013; 25 (Suppl 1):1-10. Potter J, Santelli JS. Contraceptive counseling for adolescents. Women’s Health 2015; 11(6):737-741.
Potter J, Santelli JS. Contraceptive counseling for adolescents. Women’s Health 2015; 11(6):737-741.
Aksu H. Kontraseptif Yöntemler. A. Şirin, O. Kavlak, editör(ler). Kadın Sağlığı. İkinci Baskı. İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri, 2015; s. 185-204.
Dehlendorf C, Krajewski C, Borrero S. Contraceptive counseling: best practices to ensure quality communication and enable effective contraceptive use. Clinical obstetrics and gynecology 2014; 57(4): 659.
Hindina MJ, Kalamar AM. Country-specific data on the contraceptive needs of adolescents. Bull World Health Organ 2017; 95:166. doi: http://dx.doi.org/10.2471/BLT.16.189829
Özgü E, Yakut Hİ. Adolesan Kontrasepsiyon. Jinekoloji-Obstetrik ve Neonatoloji Tıp Dergisi 2015;12(5): 191-93.

Rome E. Use of long-acting reversible contraceptives to reduce the rate of teen pregnancy, Cleveland Clinic journal of medicine 2015;82 (11 Suppl 1): 8-12.
Verhaeghe J. Clinical practice- Contraception in adolescents. Eur J Pediatr 2012;171: 895–899.
American Academy Of Pediatrics. Contraception for Adolescents. Pediatrics 2014; 134(4): 1244-1256.
Klein DA, Arnold JJ, Reese ES. Provision of Contraception: Key Recommendations from the CDC. American family physician 2015; 91(9): 625-637.
Thomée S, Malm D, Christianson M, Hurtig AK, Wiklund M, Waenerlund AK, Goicolea I. Challenges and strategies for sustaining youth-friendly health services—a qualitative study from the perspective of professionals at youth clinics in northern Sweden. Reproductive health 2016;13(1):147.
Pitts S, Emans SJ. Contraceptive counseling: Does it make a difference?, Journal of Adolescent Health 2014; 54(4): 367-368.
Steyn PS, Goldstuck ND. Contraceptive needs of the adolescent, Best Practice & Research Clinical Obstetrics & Gynaecology 2014; 28(6): 891-901.
Krashin J, Tang JH, Mody S, Lopez LM. Hormonal and intrauterine methods for contraception for women aged 25 years and younger. Cochrane Database of Systematic Reviews 2015; Issue 8. Art.No.: CD009805. DOI: 10.1002/14651858.CD009805.pub3.
Kogan P, Wald M. Male contraception: history and development, Urologic Clinics 2014; 41(1): 145-161.
Amory JK. Male contraception. Fertility and sterility 2016;106(6):1303-1309.
Grimes DA, Lopez LM, Gallo MF, Halpern V, Nanda K, Schulz KF. Steroid hormones for contraception in men. Cochrane Database of Systematic Reviews 2012; Issue 3. Art. No.: CD004316. DOI: 10.1002/14651858.CD004316.pub4.
Roth MY, Shih G, Ilani N, Wang C, Page ST, Bremner WJ, Amory JK. Acceptability of a transdermal gel-based male hormonal contraceptive in a randomized controlled trial. Contraception 2014; 90(4): 407-412.
North American Menopause Society, Menopause glossary. Available at: www.menopause.org/for-women/menopauseglossary (Erişim: 21 Haziran 2018).
Baldwin MK, Jensen JT. Contraception during the perimenopause, Maturitas 2013; 76(3): 235-242.
Long ME, Faubion SS, MacLaughlin KL, Pruthi S, Casey PM. Contraception and hormonal management in the perimenopause. Journal of Women's Health 2015; 24(1): 3-10.
Committee on Practice Bulletins—Gynecology. Practice Bulletin no. 128: Diagnosis of abnormal uterine bleeding in reproductive-aged women. Obstet Gynecol 2012; 120(1): 197–206.
Yanıkkerem E, Esmeray N. İşitme ve Konuşma Engelli Kadınların Yaşadığı Güçlükler. İnönü Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2017; 6 (2): 38-46.
Kokanalı D, Karaca M, Özel Ş, Engin Üstün Y. Engelli Kadınlarda Üreme Sağlığı. Jinekoloji - Obstetrik ve Neonatoloji Tıp Dergisi 2018; 15(1): 28 -30. Eastgate G. Sex and intellectual disability: dealing with sexual health issues. Australian family physician 2011; 40(4):188.
Eastgate G. Sex and intellectual disability: dealing with sexual health issues. Australian family physician 2011; 40(4):188.
van Schrojenstein Lantman‐de Valk HMJ, Rook F, Maaskant MA. The use of contraception by women with intellectual disabilities. Journal of Intellectual Disability Research 2011; 55(4): 434-440.
Greydanus DE, Pratt HD, Patel DR. Concepts of contraception for adolescent and young adult women with chronic illness and disability. Disease-a-Month 2012; 58(5): 258-320.
Cangöl E, Karaca P, Aslan E. Engelli bireylerde cinsel sağlık. Androloji Bülteni 2013; 53(1):141-146.
Timur S, Ege E, Bakış E. Engelli kadınların üreme sağlığı sorunları ve etkileyen faktörler. C.Ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2006;10 (1): 51-58.
Phillips S, Steyn P, Temmerman M. Contraceptive options for women living with HIV. Best Practice & Research Clinical Obstetrics & Gynaecology 2014; 28(6): 881-890.
Hofmeyr GJ, Singata M, Sneden J. Hormonal contraception for women exposed to HIV infection. Cochrane Database of Systematic Reviews 2014; Issue 5. Art. No.: CD009741. DOI: 10.1002/14651858.CD009741.pub2.
Polis CB, Curtis KM, Hannaford PC et al. An updated systematic review of epidemiological evidence on hormonal contraceptive methods and HIV acquisition in women. AIDS 2016; 30: 2665–83. https://doi. org/10.1097/QAD.0000000000001228 7.
Hofmeyr GJ, Singata-Madliki M, Lawrie TA, Bergel E, Temmerman M. Effects of injectable progestogen contraception versus the copper intrauterine device on HIV acquisition: sub-study of a pragmatic randomised controlled trial. J Fam Plann Reprod Health Care 2017; 43:175–80. https://doi.org/10.1136/jfprhc-2016-101607
Royal College of Obstetricians & Gynaecologists. Best Practice in Postpartum Family Planning 2015; Best Paper no:1.
Zapata LB, Murtaza S, Whiteman MK et al. Contraceptive counseling and postpartum contraceptive use. Am J Obstet Gynecol 2015; 212(171): e1-8.
Sothornwit J, Werawatakul Y, Kaewrudee S, Lumbiganon P, Laopaiboon M. Immediate versus delayed postpartum insertion of contraceptive implant for contraception. Cochrane Database of Systematic Reviews 2017; Issue 4: Art. No.: CD011913. DOI: 10.1002/14651858.CD011913.pub2.
Arrowsmith ME, Aicken CRH, Saxena S, Majeed A. Strategies for improving the acceptability and acceptance of the copper intrauterine device. Cochrane Database of Systematic Reviews 2012; Issue 3: Art. No: CD008896. DOI: 10.1002/14651858.CD008896.pub2.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Sultan Özkan Şat ^*
0000-0002-9951-4073
Türkiye

Ayten Şentürk Erenel
0000-0002-0841-2099
Türkiye

Şengül Yaman Sözbir
0000-0001-9870-5161
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

16 Haziran 2019

Gönderilme Tarihi

12 Ekim 2018

Kabul Tarihi

24 Nisan 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 10 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.22312/sdusbed.469613

IZ

https://izlik.org/JA55CS96HT

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Özkan Şat, S., Şentürk Erenel, A., & Yaman Sözbir, Ş. (2019). Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 10(2), 190-197. https://doi.org/10.22312/sdusbed.469613

AMA

1.Özkan Şat S, Şentürk Erenel A, Yaman Sözbir Ş. Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2019;10(2):190-197. doi:10.22312/sdusbed.469613

Chicago

Özkan Şat, Sultan, Ayten Şentürk Erenel, ve Şengül Yaman Sözbir. 2019. “Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 10 (2): 190-97. https://doi.org/10.22312/sdusbed.469613.

EndNote

Özkan Şat S, Şentürk Erenel A, Yaman Sözbir Ş (01 Haziran 2019) Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 10 2 190–197.

IEEE

[1]S. Özkan Şat, A. Şentürk Erenel, ve Ş. Yaman Sözbir, “Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı”, Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 10, sy 2, ss. 190–197, Haz. 2019, doi: 10.22312/sdusbed.469613.

ISNAD

Özkan Şat, Sultan - Şentürk Erenel, Ayten - Yaman Sözbir, Şengül. “Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 10/2 (01 Haziran 2019): 190-197. https://doi.org/10.22312/sdusbed.469613.

JAMA

1.Özkan Şat S, Şentürk Erenel A, Yaman Sözbir Ş. Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2019;10:190–197.

MLA

Özkan Şat, Sultan, vd. “Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 10, sy 2, Haziran 2019, ss. 190-7, doi:10.22312/sdusbed.469613.

Vancouver

1.Sultan Özkan Şat, Ayten Şentürk Erenel, Şengül Yaman Sözbir. Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 01 Haziran 2019;10(2):190-7. doi:10.22312/sdusbed.469613

Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı

Özellikli Gruplarda Kontrasepsiyon Danışmanlığı

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Özellikli Gruplarda ve Kronik Sağlık Sorunu Olan Bireylerde Kontrasepsiyon

Görme Yetersizliği Olan Kadınların Üreme Sağlığı Sorunları ve Çözüm Yolları

Evaluation of contraceptive intentions among pregnant women in the third trimester: A cross-sectional study

Hemşire Tarafından Yapılan Çalışmalar Engelli Bireylerin Sağlık Davranışlarını Geliştirebilir mi?

Creative Commons Attribution 4.0 International License

Atıf gereklidir, ticari olmayan amaçlarla kullanılabilir ve değişiklik yapılarak türev eser üretilemez.