Kanserli Hastalara Bakım Verenlerin Yaşam Kalitesinin Değerlendirilmesi
Öz
Amaç: Bu çalışma, kanserli hastalara bakım verenlerin yaşam kalitesini ve etkileyen etmenleri belirlemek amacıyla planlandı.
Materyal-Metot: Araştırmanın örneklemini Eylül 2017-Ocak 2018 tarihleri arasında Edirne’de bir Üniversite’de Medikal Onkoloji Hastanesinde yatarak tedavi gören hastaya bakım veren 110 hasta yakını oluşturdu. Veriler, Hastaya İlişkin Özellikler ve Bakım Verene İlişkin Özellikler Bilgi Formu ve Kanserli Hastalara Bakım Verenlerde Yaşam Kalitesi Ölçeği (The Caregiver Quality of Life Index Cancer Scale-CQLC) kullanılarak toplandı. Verilerin analizinde yüzdelik, ortalama, Pearson’s korelasyon analizi, student-t testi, One-Way Anova testleri kullanıldı. Anlamlılık düzeyi p< 0,05 olarak kabul edildi.
Bulgular: Kanserli hastaya bakım verenlerin yaş ortalaması 47,34±12,86 yıl olup, %70,9’u kadın, %80,9’u evli, %78,2’si çocuk sahibiydi. Bakım verenlerin %93,6’sı aile üyeleri ile birlikte yaşadığını, %55,5’i bakım verdikleri hastaya başka bakım verecek biri olmadığını ve %92,8’inin bakım verdiği hastanın aile üyesi/akrabası olduğunu ifade etti. Kanserli hastaya bakım verenlerin CQOLC toplam puan ortalaması 72,16±14,07 olarak bulundu. Başka bakım vereni olmayan, sosyal güvencesi olmayan ve kötü gelir durumuna sahip bakım verenlerin yaşam kalitesinin istatistiksel olarak daha düşük olduğu belirlendi (p<0,05).
Sonuç: Kanserli hastaya bakım verenlerin yaşam kalitesinin iyi düzeyde olmadığı ve yaşam kalitesinin bazı özelliklerden (başka bakım verenin varlığı, sosyal güvence, gelir durumu vb.) etkilendiği bulundu.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Dünya Sağlık Örgütü Uluslararası Kanser Araştırmaları Kurumu (WHO), Dünya Kanser Raporu 2018, Erişim 26.03.2019, http://www.who.int/cancer/en.
- 2. Karabulutlu Ö. Kemoterapi alan hastalarda semptom yönetimi ve yaşam kalitesinin sürdürülmesi. İ.Ü.F.N. Hem. Derg. 2009; 17 (3): 218-25 .
- 3. Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı, Halk Sağlığı Kurumu, Türkiye Kanser İstatistikleri 2017, Erişim 26.03.2019, http://kanser.gov.tr/daire-faaliyetleri/kanser-istatistikleri.html.pdf.
- 4. Karabuğa Yakar H, Pınar R. Kanserli hastalara bakım veren aile üyelerinin yaşam kalitesi ve yaşam kalitesini etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi. Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi. 2013; 15(2): 1-16.
- 5. Kitrungrote L, Cohen MZ. Quality of life of family caregivers of patients with cancer: A literature review. Oncol Nurs Forum.2006; 33(3): 625-32.
- 6. Orak OS, Sezgin S. Kanser hastasına bakım veren aile bireylerinin bakım verme yüklerinin belirlenmesi. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi - Journal of Psychiatric Nursing. 2015; 6(1): 33-9.
- 7. Hudson PL, Remedios C, Thomas K. A systematic review of psychosocial interventions for family carers of palliative care patients. BMC Palliative Care. 2010 9(17): 1-6.
- 8. Kim Y, Given BA. Quality of Life of Family Caregivers of Cancer Survivors. Cancer Supplement. 2008; 112(11): 2556-68.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Seda Kurt
*
0000-0003-1844-1229
Türkiye
Serap Ünsar
0000-0001-7723-8816
Türkiye
Özgül Erol
0000-0001-9676-7115
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
3 Mart 2020
Gönderilme Tarihi
3 Eylül 2019
Kabul Tarihi
20 Şubat 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 11 Sayı: 1
