Toraks cerrahisinde torakal epidural anestezinin intrapulmoner şant oranına etkisi

SüleymanDemirel Üniversitesi TIP FAKÜLTESİ DERGİSİ: 2003 Aralık; 10(4) Toraks cerrahisinde torakal epidural anestezinin intrapulmoner şant oranına etkisi Uğur GÖKTAŞ, Leyla ŞAHAN, Hilal SAZAK, Fatma ULUS, Rana SIRMALI, Mehmet SIRMALI, Eser ŞAVKILIOĞLU Özet Amaç: Bu çalışmada, elektif pulmoner rezeksiyon planlanan, ASA I-II sınıfındaki olgularda kombine anestezi (torakal epidural anestezi - genel anestezi kombinasyonu) ile genel anestezinin; hemodinami, oksijenizasyon, pulmoner arter hemodinamisi, intrapulmoner şant, arteriyel kan gazı ve miks venöz O2 basıncı üzerine etkileri karşılaştırıldı. Gereç ve yöntem: Kombine anestezi grubundaki (I. grup) hastalara torakal epidural anestezi ile birlikte total intravenöz anestezi yöntemi uygulandı. Diğer gruba (II. grup) yalnızca total intravenöz anestezi uygulandı. I. grup hastalarda T7- 8 / T8-9 aralığından epidural kateter yerleştirildi, 6-10 ml % 0,5 bupivakain puşe edilerek 20 dakika beklenildi. Tüm olgularda indüksiyon 3 mg midazolam, 2 µg/kg fentanil, 2 mg/kg propofol, 0,2 mg/kg cisatrakuryum ile sağlandı. Anestezi idamesi iki grupta da 9-6 mg/kg/sa propofol ve 0,05 mg/kg cisatrakuryum ile sağlandı. Propofol perfüzör ile dilüe edilmeden ilk 20 dakika 9 mg/kg/sa, daha sonra 6 mg/kg/sa dozda devam edildi. Grupların arteriyel ve miks venöz kan gazı ölçümleri incelendi. Intrapulmoner şant oranları hesaplandı. Hemodinamik parametreler kaydedildi. Ortalama pulmoner arter basıncı, pulmoner kapiller wedge basıncı, santral venöz basınç; çift akciğer ventilasyonu 20.dakika, tek akciğer ventilasyonu 20.dakika ve cerrahi sonu dönemlerde kaydedildi. Bulgular: I. grup sistolik / diastolik / ortalama arter kan basınçları; indüksiyon öncesi, entübasyon, çift akciğer venti- lasyonu 20. dakika, tek akciğer ventilasyonu 20. dakika ölçüm değerleri II. grupla karşılaştırıldığında daha düşük bulundu (p<0,05). Gruplar arasında; kalp atım hızı, ortalama pulmoner arter basıncı, pulmoner kapiller wedge basıncı ve santral venöz basınç açısından anlamlı bir fark bulunamadı. Intrapulmoner şant değerleri I. grupta daha yüksek olmasına rağmen, gruplar arasında anlamlı bir farklılık yoktu (p>0,05). Her iki grupta da, cerrahi sonu intrapulmoner şant değerlerinin, çift akciğer ventilasyonu 20. dakika'ya göre yüksekliği anlamlıydı (p<0,05). Sonuç: Kombine anestezi uygulaması, hastalarda daha stabil hemodinami sağlaması, anestezik ilaç gereksinimini azalt- ması, cerrahi stresi daha iyi baskılaması nedeniyle tercih edilebilir. Intrapulmoner şant oranı kombine anestezi grubun- da daha yüksek olmasına rağmen, bu durumun göğüs cerrahisinde kombine anestezi kullanımına engel olmadığına inanıyoruz. Anahtar kelimeler: Torakal epidural anestezi, toraks cerrahisi, intrapulmoner şant. Abstract Influence of thoracic epidural anesthesia on intrapulmonary shunt fraction in thoracic surgery Background: In this study, influence of combined anesthesia (thoracic epidural anesthesia - combined with general anesthe- sia) and general anesthesia on haemodynamia, oxygenation, pulmonary arterial haemodynamia, intrapulmonary shunt, arterial blood gas and mixed venous O2 pressure were compared in cases of ASA physical status I-II that planned for elec- tive pulmonary resection. Methods: Thoracic epidural anesthesia and total intravenous anesthesia methods were applied together to the patients in group of combined anesthesia (Group I). Only total intravenous anesthesia was applied to other group (Group II). In patients of Group I an epidural catheter was applied T7-8 or T8-9 interspinal space and waited for 20 minutes after 6-10 mL of 0,5 % bupivacaine bolus injection. In all cases, induction is obtained with midazolam 3 mg, fentanyl 2 µg.kg-1, propofol 2 mg.kg- 1, cisatracurim 0,2 mg.kg-1. Anesthesia maintenance was obtained with propofol 9-6 mg.kg-1.h-1 and cisatracurim 0,05 mg.kg-1 in both of the groups. Propofol was applied with perfusor without dilution in doses of 9 mg.kg-1 for the first 20 minutes and then continued in doses of 6 mg.kg-1. Arterial and mix venous blood gases measurements of groups were obtained. Intrapulmonary shunt fractions were calculated. Haemodynamic parameters were recorded. Mean pulmonary arterial pressure, pulmonary capillary wedge pressure and central venous pressure were noted at the 20th minute of two- lung ventilation, at the 20th minute of one-lung ventilation and at the end of surgery. Results: The first group sistolic / diastolic / mean arterial blood pressure before the induction, during the intubation, at the 20th minute of two-lung ventilation and at the 20th minute one-lung ventilation were lower than the second group (p<0,05). Any meaningful differences of heart rate, mean pulmonary arterial pressure, pulmonary capillary wedge pressure and cen- tral venous pressure between the groups couldn't be found. Although the intrapulmonary shunt values of Group I were higher, there were not a meaningful difference (p>0,05). The height of intrapulmonary shunt values at the end of surgery in comparison to value at the 20th minute of two-lung ventilation were meaningful (p<0,05). Conclusion: Combined anesthesia procedure can be preferred because it obtains stable haemodynamia, decreases anesthesic drug need and depress the surgical stress better. Although the intrapulmonary shunt fraction is higher in the group of com- bined anesthesia, this situation does not prevent the usage of combined anesthesia in thoracic surgery. Keywords:Thoracic epidural anesthesia, thoracic surgery, intrapulmonary shunt.