Melezleme Yoluyla Gül Islahında Polen Kaynağı Olarak Isparta Gülü (Rosa damascena Mill.)’nün Performansının Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma
Öz
Dünyada gül çeşitlerinin geliştirilmesinde en yaygın kullanılan yöntem melezleme ıslahıdır. Son yıllarda birçok süs bitkisinde olduğu gibi güllerde de kokuya olan talebin artması, gül ıslahçılarını güllere koku karakterini kazandırmaya yönelik ıslah çalışmalarına yöneltmiştir. Ülkemizde yağ gülü ve Isparta gülü olarak da bilinen Rosa damascena Mill. dünyadaki en önemli kokulu gül türlerinden biridir. Melezleme ıslahı ile yeni gül çeşitlerinin geliştirilmesinde başarıyı etkileyen faktörlerden biri de ebeveyn seçimidir. Melezleme yoluyla gül ıslahında baba ebeveyn olarak Rosa damascena’nın performansının belirlenmesi amacıyla yürütülen bu çalışmada, 10 farklı melez kombinasyonu oluşturulmuş ve 01 Mayıs-30 Haziran 2018 tarihleri arasında kombinasyon başına 10’ar adet olmak üzere toplam 90 adet tozlama işlemi gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, Rosa damascena’da çiçek tozu canlılık oranı ve çimlenme gücü belirlenirken, melez kombinasyonlarında meyve ve tohum sayısı ile melez tohumların çimlenme oranları belirlenmiştir. Meyve başına en fazla tohum sayısı 31.5 adet ile Freedom x Rosa damascena kombinasyonunda belirlenirken, bunu 26.6 adet ile Pink Akito x Rosa damascena kombinasyonu izlemiş, meyve başına en az tohum sayısı ise 7.29 adet ile Cherry Brandy x Rosa damascena kombinasyonunda elde edilmiştir. Elde edilen melez tohumlarda, en yüksek çimlenme oranı (%32.33) Pink Akito x Rosa damascena, en düşük çimlenme oranı (%1.82) ise Black Magic x Rosa damascena kombinasyonunda belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdolmohammadi, M., Jafarkhani, K.M., Zakizadeh, H. and Hamidoghli, Y. 2014. In Vitro Embryo Germination and Interploidy Hybridization Of Rose (Rosa Sp). Euphytica, Springer. DOI 101007/S10681-014-1098-0
- Abejide, D.R., Falusi, O.A., Daudu, O.A.Y., Gado, A., Dangana, M.C and Lateef, A.A. 2013. Assessment Of Pollen Production, Viability And Germinability İn Three Sesame Cultivars. International Journal Of Applied Biological Research. Vol. 5(1): 62 - 71
- Anderson, N. and Byrne, D.H. 2007. Methods For Rosa Germination. Acta Hortic. 751:503–507
- AIPH/Union Fleurs, 2017. International Statistics Flowers and Plants 2017. AIPH/Union Fleurs International Flower Trade Association, Volume:65, Netherlands.
- Barletta, A. 1995. Scent makes a comeback. Flora Cul Int January: 23–25
- Baudino, S., Sun, P., Caissard, J.C., Nairaud, B., Moja, S., Magnard, J.L., Bony, A., Jullien, F., Schuurink, R.C, Vergne, P., Dubois, A., Raymond, O., Bendahmane, M., Hibrand-Saint Oyant, L., Jeauffre, J., Clotault, J., Thouroude, T., Foucher, F. and Blerot, B., 2019. Rose Floral Scent. Acta horticulturae.1232(1232):69-80. DOI:10.17660/ActaHortic.2019.1232.12
- Borda, A.M, Clark, D.G. and Huber, D.J. 2011. Effects Of Ethylene On Volatile Emission and Fragrance In Cut Roses: The Relationship Between Fragrance and Vase Life. Postharvest Biol Technol. 59:245–252. https://doi.org/10.1016/j.postharvbio.2010.09.008
- Chimonidou, D., Bolla, A., Pitta, C., Vassiliou, L., Kyriakou, G. and Put, H.M.C. 2007. Is It Possible To Transfer Aroma From Rosa Damascena To Hybrid Tea Rose Cultivars By Hybridisation?. Acta Hort. 751:299-304.
Ayrıntılar
Birincil Dil
İngilizce
Konular
Ziraat Mühendisliği
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ezgi Doğan
*
0000-0003-0854-7134
Türkiye
Tuğba Kılıç
0000-0002-0528-7552
Türkiye
Hilal Dursun
Türkiye
Talha Hasan Ünsal
0000-0002-1022-7255
Türkiye
Merve Uran
Bu kişi benim
0000-0002-5084-2690
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
7 Nisan 2020
Gönderilme Tarihi
25 Kasım 2019
Kabul Tarihi
10 Aralık 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020