Türkiye’de Kentsel Tarım Düzenlemelerine Yönelik Stratejiler

Öz

Kentler gıda yetiştiriciliği için büyük bir potansiyele sahiptir. Birçok faydası nedeniyle kentsel tarım, son yıllarda popüler bir ivme yakalamıştır. Dünya genelinde birçok devlet kentsel tarımı gıda sisteminin bir parçası olarak görmüş ve bu faaliyetleri teşvik etmek için çeşitli düzenlemelerde bulunmuştur. Türkiye’de kentsel tarım bilinçli olarak yapılan bir aktivite değildir. Çoğu planlamacı ve akademisyen tarafından kent ve tarım kavramları yakın zamanda birbiriyle eşleştirilmiştir. Ancak Türkiye’de kentsel tarımın belediye imar ve politikalarına dâhil edilmesi konularında herhangi bir çalışma yapılmamıştır. Gerek ulusal gerekse yerel mevzuatlarda “Kentsel Tarım” kavramına yer verilmemiştir. Kent içinde yürütülecek tarımsal faaliyetlerin önündeki en büyük engel yasal düzenlemeler konusundaki eksikliklerdir. Türkiye’de kentsel tarımla ilgili yasal herhangi bir mevzuat bulunmamaktadır. Bu durum kentsel tarımın başarısını gölgelemekte ve yaygınlaşmasını engellemektedir. Kentsel tarımın yasallaştırılması, kentsel gıda tedariki için önemli bir adımdır. Kentsel tarım için yasal bir çerçeve oluşturmak, gıda hakkının korunmasına ve uygulanmasına yönelik önemli bir stratejidir. Bu çalışma kapsamında kentsel tarım ile ilgili uluslararası yasal düzenlemeler incelenmiş, Türkiye’de kentsel tarım mevzuatının oluşturulmasına yönelik çeşitli stratejiler oluşturulmuştur. Kentsel tarım ile ilgili stratejilerin ve yasal çerçevenin geliştirilmesine odaklanan bu çalışma ileride Türkiye’de kentsel tarımla ilgili yapılacak olası ulusal, bölgesel ya da yerel mevzuat çalışmalarında bir rehber niteliği taşıyabilir.

Anahtar Kelimeler

• Kentsel tarım
• Yasal düzenleme
• Sürdürülebilirlik
• Türkiye

Strategies for Urban Agriculture Regulations in Turkey

Abstract

Cities have huge potential for food cultivation. Due to its many benefits, urban agriculture has gained a popular momentum in recent years. Many states around the world have seen urban agriculture as part of the food system and have made various regulations to encourage these activities. Urban agriculture is not an activity carried out consciously in Turkey. The concepts of city and agriculture have recently been paired with each other by most planners and academics. However, there have been no studies on the integration of urban agriculture into municipal zoning and policy in Turkey. The concept of “Urban Agriculture” is not included in both national and local legislation. The biggest obstacle in front of agricultural activities to be carried out in the city is the lack of legal regulations. There are no legal regulations regarding urban agriculture in Turkey. This situation shadows the success of urban agriculture and prevents its spread. The legalization of urban agriculture is an important step for urban food supply. Creating a legal framework for urban agriculture is an important strategy to protect and enforce the right to food. Within the scope of this study, international legal regulations related to urban agriculture have been examined, and various strategies have been developed for the creation of urban agriculture legislation in Turkey. This study focuses on the development of strategies and legal framework related to urban agriculture, can serve as a guide İn national, regional or local legislation studies related to urban agriculture in Turkey in later years.

Keywords

• Urban agriculture
• legal regulation
• Sustainability
• Turkey

Kaynakça

1. Anonim, (2021a). https://tr.wikipedia.org/wiki/Gerilla_bah%C3%A7ecili%C4%9Fi#:~:text=Gerilla%20bah%C3%A7ecili%C4%9Fi%2C%20genellikle%20terk%20edilmi%C5%9F,temizlendi%C4%9Fi%20i%C3%A7in%20gerilla%20ad%C4%B1n%C4%B1%20almaktad%C4%B1r. Erişim tarihi: 15.02.2021
2. Anonim, (2021b). https://healthyfoodpolicyproject.org/key-issues/zoning-for-urban-agriculture Erişim tarihi: 15.02.2021
3. Anonim, (2021c). https://habitat.csb.gov.tr/habitat-konferanslari-i-5746 Erişim tarihi: 15.02.2021
4. Anonim, (2021d). https://tr.wikipedia.org/wiki/Avrupa_Birli%C4%9Fi%27nin_Ortak_Tar%C4%B1m_Politikas%C4%B1#:~:text=Avrupa%20Birli%C4%9Fi%20Ortak%20Tar%C4%B1m%20Politikas%C4%B1,s%C3%BCbvansiyon%20ve%20tar%C4%B1m%C4%B1n%20planlanmas%C4%B1%20program%C4%B1d%C4%B1r.&text=Ortak%20Tar%C4%B1m%20Politikas%C4%B1'n%C4%B1n%20amac%C4%B1,ve%20ayr%C4%B1ca%20k%C4%B1rsal%20miras%C4%B1n%20korunmas%C4%B1 Erişim tarihi: 20.02.2021
5. Anonim, (2021e). http://www.postseyyah.com/yedikule-bostanlari/ Erişim tarihi: 19.02.2021
6. Anonim, (2021f). https://en.wikipedia.org/wiki/Brundtland_Commission#Structure Erişim tarihi: 10.11.2021
7. Anonim, (2021g). https://www.magmadergisi.com (Erişim tarihi, 11 Kasım 2020).
8. Anonim, (2021h). https://www.demokrathaber.org (Erişim tarihi, 11 Kasım 2020).

9. Cabannes, Y., (2012). Pro-poor Legal and Institutional Frameworks for Urban and Peri-urban Agriculture. FAO, Rome.
10. Curry, N., R., Reed, M., Keech, D., Maye, D., Kirwan, J. (2014). Urban agriculture and the policies of the European Union: the need for renewal. Spanish Journal of Rural Development, V (1), 91-106. ISSN 21711216
11. Gray, L., Diekmann, L., Algert, S., (2017). North American urban agriculture: barriers and benefits (pp: 24-37). In: WinklerPrins, A. (Ed.), In Global Urban Agriculture. CAB International, Boston, USA.
12. James, S., (2016). Farming on the Fringe, Peri-Urban Agriculture, Cultural Diversity and Sustainability in Sydney. Springer International Publishing, Switzerland, 197 p.
13. Korkut, A., Kiper, T., Topal, T., T., (2017). Kentsel peyzaj tasarımda ekolojik yaklaşımlar. Artium. 14-26.
14. Mougeot, L., J., A., (2005). Agropolis, The Social, Political and Environmental Dimensions of Urban Agriculture, London, UK.
15. Pawlowski, T., (2018). From Food Deserts to Just Desserts: Expanding Urban Agriculture in U.S. Cities through Sustainable Policy, 26 Brook. L. Sch. J. Affordable Housing & Community Development L. 531, 536
16. Philips, A., (2013). Designing Urban Agriculture: A Complete Guide to the Planning, Design, Construction, Maintenance, and Management of Edible Landscapes. Canada, 276 p.
17. Rasouli, S., (2012). Sürdürülebilir Kentsel Tasarımda Kentsel Tarımın Rolü, “İstanbul Örneği”. Yüksek lisans tezi, İstanbul Teknik Üniversitesi, İstanbul.
18. Swedish International Development Agency (Sida), (2003). Annotated Bibliography on Urban Agriculture. Stockholm, Sweden.
19. Topal, A., K., (2004). Türkiye’nin kentleşme sürecinin sürdürülebilirlik açısından değerlendirilmesi. Türk İdare Dergisi. 107-130.
20. Yılmaz, Ç., (2015). Kentsel Tarımın Avrupa Birliği ve Türkiye’deki Geleceği. AB uzmanlık tezi, Tarım ve Orman Bakanlığı, Ankara.