“Soul” Filminin Kabul ve Kararlılık Terapisi Bağlamında İncelenmesi

Hümeyra Arı; Tuğba Bingöl

“Soul” Filminin Kabul ve Kararlılık Terapisi Bağlamında İncelenmesi

Öz

Soul (Docter ve Powers, 2020), Joe Gardner’ın ölümün kıyısına geldiği bir olay sonrası hayatını gözden geçirdiği ve yaşamın anlamını keşfettiği bir süreci konu alan animasyon filmidir. Filmde ana karakter olan Joe bir caz grubunda piyanist olarak sahne almak hayali ile bu hayalin gerçekleşmesi sonrası düştüğü boşluk arasında bir dizi olay yaşar. Bu deneyimler sonucu yaşamda tek ve asıl amacının caz yapmak olmadığını esas olanın ânı yaşamak olduğunu fark eder. Bu çalışmada Soul filminin, bilişsel-davranışcı gelenekten gelen post modern bir terapi ekolü olan Kabul ve Kararlılık Terapisi (Acceptance and Commitment Therapy, ACT) bağlamında incelenmesi amaçlanmıştır. ACT’nin temel kavramlarından olan psikolojik esneklik içsel yaşantıları yargılamadan ele almayı, ânla temas halinde olmayı ve değerler doğrultusunda davranış göstermede kararlı olmayı tanımlar. Psikolojik esnekliğin karşısında ise psikolojik katılık kavramı yer alır. Filmde bu kavramlara karşılık geldiği düşünülen sahneler ve ifadeler analiz edilmiştir. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi tekniği kullanılmıştır. Sonuç olarak, özellikle ân ile temas etme ve değerler doğrultusunda yaşama nosyonlarına uygun örnekler içeren bu filmin ACT yaklaşımı çerçevesinde psikolojik danışma sürecine fayda sağlayacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Bayram, F., & Özkamalı, E. (2020). Sinema terapi: Aile danışmanlığı alanında sinema terapi çalışmalarının incelenmesi. OPUS International Journal of Society Researches, 16(28), 1319-1341. http://doi.org./10.26466/opus.687535
Bilgen İ. (2021). Terapide psikolojik esneklik kabul ve adanmışlık terapisi. İstanbul: Epsilon Yayınları.
Bostancıoğlu, B., & Kahraman, M. E. (2017). Sanat terapisi yönteminin ve tekniklerinin sağlık-iyileştirme gücü üzerindeki etkisi. Beykoz Akademi Dergisi, 5(2), 150-162. https://doi.org/10.14514/BYK.m.21478082.2017.5/2.150-162
Boyacı, M., & İlhan, T. (2016). Bilişsel davranışçı terapi yaklaşımının film analizi yöntemiyle incelenmesi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 12(2), 734-746. https://doi.org/10.17860/efd.03838
Docter, P., & Powers, K. (2020). Soul [Film]. ABD: Disney, Pixar.
Esen, F. B., Yavuz, K. F., Nalbant, A., İlkay, Ş., & Burhan, H. Ş. (2020). Değer kartları. İstanbul: Litera Yayıncılık.
Esen, F. B., & Yavuz, K. F. (t.y). Kabul ve kararlılık terapisi (ACT). Bağlamsal Bilimler ve Psikoterapiler Derneği (TÜRBAD) sitesinden alınmıştır: https://www.baglamsalbilimler.org/kabul-ve-kararlilik-terapisi-act/
Harris, R. (2018). ACT’ı kolay öğrenmek ilkeler ve ötesi için hızlı bir başlangıç (H. T. Karatepe & F. Yavuz, Ed.). İstanbul: Litera Yayıncılık. (2009)

Harris, R. (2019). Mutluluk tuzağı (Ç. Şaher, Çev.). İstanbul: Litera Yayıncılık. (2007)
Hayes, S., & Smith, S. (2021). Zihninden çık hayatına gir (N. Yavuz, Çev.). İstanbul: Litera Yayıncılık. (2005)
İzgiman, S. (2021) Kabullenme ve kararlılık terapisi. İçinde A. N. Canel (Ed.), Terapide Yeni Ufuklar (ss. 159-174). İstanbul: Pinhan Yayıncılık.
Karakuş, S., & Akbay, S. E. (2020). Psikolojik esneklik ölçeği: Uyarlama, geçerlik ve güvenirlik çalışması. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 16(1), 32-43. https://doi.org/10.17860/mersinefd.665406
Kul, A., & Türk, F. (2020). Kabul ve adanmışlık terapisi (ACT) üzerine bir derleme çalışması. OPUS International Journal of Society Researches, 16[29 Ekim Özel Sayı], 3773-3805. https://doi.org/10.26466/opus.741907
Murdock, N. L. (2013) Psikolojik danışma ve psikoterapi kuramları (2. Basım) (F. Akkoyun Ed.) İstanbul, Nobel Yayın. (2008)
Nalbant, A., & Yavuz, K. F. (2019). Dil kozasından çıkış: Bilişsel ayrışma. Bilişsel Davranışçı Psikoterapi ve Araştırmalar Dergisi, 8(1), 58-62. https://doi.org/10.5455/JCBPR.33709
Öztürkler, M., & Karaaziz, M. (2021). Beyaz Şeytan filminin bilişsel davranışçı psikoterapi perspektifinden değerlendirilmesi. Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi, 3(4), 298-303. https://doi.org/10.35365/ctjpp.21.4.31
Sakızcıoğlu, S., & Voltan Acar, N. (2016). Uzak Filmi'nin varoluşçu terapinin temel kavramları açısından değerlendirilmesi. Journal of International Social Research, 9(43), 1288-1297. https://doi.org/10.17719/jisr.20164317698
Seyrek, Ö. D., Ersanlı, E., Dicle, A. N. (2021). Kabul ve kararlılık terapisi bağlamında bir bibliyoterapi örneği: Simyacı romanı. Tarih Okulu Dergisi, 14(53), 2866- 2883. http://dx.doi.org/10.29228/Joh.49909
Tümlü, G. Ü., & Voltan Acar, N. (2014). “Issız Adam” filminin gerçeklik terapisine dayalı incelenmesi. İnsan ve İnsan, 1(2), 62-73. https://doi.org/10.29224/insanveinsan.279983
Urfa, O., & Urfa D.T. (2018). Dangal filminin feminist terapi yaklaşımına göre incelenmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(59). 1307-9581. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2018.2677
Yavuz, K. F. (2015). Kabul ve kararlılık terapisi (ACT): Genel bir bakış. Türkiye Klinikleri Journal of Psychiatry Special Topics, 8(2), 21-27.
Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
Yıldız, Y. (2020). ‘Amerikan Güzeli’ filminin akılcı duygusal davranışçı terapi ve bilişsel terapinin bazı kavram ve görüşleri açısından incelenmesi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 16(1), 219-232. https://doi.org/10.17860/mersinefd.479531

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Alan Eğitimleri

Bölüm

İnceleme Makalesi

Yazarlar

Hümeyra Arı ^*
0000-0002-5220-0827
Türkiye

Tuğba Bingöl
0000-0002-1104-2244
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Temmuz 2023

Gönderilme Tarihi

5 Mayıs 2023

Kabul Tarihi

28 Temmuz 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 4 Sayı: 3

IZ

https://izlik.org/JA42LW37CC

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Arı, H., & Bingöl, T. (2023). “Soul” Filminin Kabul ve Kararlılık Terapisi Bağlamında İncelenmesi. Journal of Sustainable Education Studies, 4(3), 224-231. https://izlik.org/JA42LW37CC

AMA

1.Arı H, Bingöl T. “Soul” Filminin Kabul ve Kararlılık Terapisi Bağlamında İncelenmesi. JSES. 2023;4(3):224-231. https://izlik.org/JA42LW37CC

Chicago

Arı, Hümeyra, ve Tuğba Bingöl. 2023. “‘Soul’ Filminin Kabul ve Kararlılık Terapisi Bağlamında İncelenmesi”. Journal of Sustainable Education Studies 4 (3): 224-31. https://izlik.org/JA42LW37CC.

EndNote

Arı H, Bingöl T (01 Temmuz 2023) “Soul” Filminin Kabul ve Kararlılık Terapisi Bağlamında İncelenmesi. Journal of Sustainable Education Studies 4 3 224–231.

IEEE

[1]H. Arı ve T. Bingöl, “‘Soul’ Filminin Kabul ve Kararlılık Terapisi Bağlamında İncelenmesi”, JSES, c. 4, sy 3, ss. 224–231, Tem. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA42LW37CC

ISNAD

Arı, Hümeyra - Bingöl, Tuğba. “‘Soul’ Filminin Kabul ve Kararlılık Terapisi Bağlamında İncelenmesi”. Journal of Sustainable Education Studies 4/3 (01 Temmuz 2023): 224-231. https://izlik.org/JA42LW37CC.

JAMA

1.Arı H, Bingöl T. “Soul” Filminin Kabul ve Kararlılık Terapisi Bağlamında İncelenmesi. JSES. 2023;4:224–231.

MLA

Arı, Hümeyra, ve Tuğba Bingöl. “‘Soul’ Filminin Kabul ve Kararlılık Terapisi Bağlamında İncelenmesi”. Journal of Sustainable Education Studies, c. 4, sy 3, Temmuz 2023, ss. 224-31, https://izlik.org/JA42LW37CC.

Vancouver

1.Hümeyra Arı, Tuğba Bingöl. “Soul” Filminin Kabul ve Kararlılık Terapisi Bağlamında İncelenmesi. JSES [Internet]. 01 Temmuz 2023;4(3):224-31. Erişim adresi: https://izlik.org/JA42LW37CC