Araştırma Makalesi

Gözyaşı Vadisi’nde Kaybetmeye Yazgılılar: Mihail Lermontov ve Demon

Sayı: 46 16 Aralık 2021
  • Nazan Coşkun
PDF İndir
EN TR

Gözyaşı Vadisi’nde Kaybetmeye Yazgılılar: Mihail Lermontov ve Demon

Öz

Demon, Rus edebiyatının isyankar dehası olarak kabul edilen Mihail Yuryeviç Lermontov’un (1814-1841) yirmi yedi yıllık kısa yaşamının on yılı boyunca üzerinde çalıştığı eseridir. Eserin ana teması ilk bakışta İncil’de geçen düşmüş melek, cennetten kovulan şeytanın dünyevi aşkla yeniden doğmaya dayanan ancak yenilgiyle sonlanan yaşamından bir kesite dayanıyor gibi görünür. Zira insan ve şeytanın yolu ilk günahla kesişir ve şeytan, Âdem ile Havva’nın bilgi ağacı meyvesini yemesini sağlayarak insanoğlunun dünyevi yaşamını başlatır. İnsan, cennetten kovularak dünya denen “gözyaşı vadisine” gönderilir. Tanrısal yaratımın tacı olan insan ile isyandan önce baş melek olan bu iki varlığın beraber girdikleri düşüş yolu, eserde kurtuluş yolu ile bir kez daha kesişir. Ancak detaylı bir inceleme, eserin bu dar çerçeveye yerleştirilmesinin düşünsel, toplumsal-politik içeriğini kısırlaştırdığını gözler önüne serer. İncil teması burada felsefi açıdan anlamlı bir çatışmayı kapsayan dışsal bir çerçeve olarak yer alır. Zira eser; yazar ve kahraman özdeşliğinde Lermontov’un içinde yaşadığı çağ ve evrene yönelik bireysel dünya duyumsayışına dair derin izler barındırır. 1830’lu yıllar Rusya’sında birey ve toplumsal yapı arasındaki çelişkiler keskinleşir. Bireyin kendini gerçekleştirme imkânının olmadığı toplumsal gerçeklik, Lermontov ve kahramanı Demon için sürgün bir ruh olarak dolaştıkları gözyaşı vadisini sembolize eder. Çalışmamız kapsamında bu sonuca Lermontov’un Demon adlı eseri bağlamında dünya denen gözyaşı vadisinde şeytanın yazgısı, yazar-kahraman ve gözyaşı vadisinin Lermontov için mekânı olan Çar I. Nikolay Rusya’sı ekseninde incelenmesi yapılarak ulaşılmıştır. Kahraman ile yazar arasında özdeşlik kurma noktasından hareket edilmiş, değerlendirmeler dini ve toplumsal çerçeveden iki farklı yaklaşımla gerçekleştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Andreyevski, S. A. (1913). Literaturnıye oçerki. Peterburg: Novoye vremya.
  2. Bakunin, M. (1987). İzbrannıye filosofskiye soçineniya i pisma. Moskva: Mıysl.
  3. Balıkçıoğlu, Z. (1994). Kötülük tekilcilik postmodernizm. İstanbul: Mitos Yayınları.
  4. Çaadayev, P. (2009). Filosfskiye pisma. Moskva: Terra.
  5. Dostoyevski, F. (2009). Puşkin konuşması (T. Ağaoğlu, Çev.). İstanbul: İletişim Yayınları.
  6. Foht, U. (2013). Demon Lermontova kak yavleniye stilya. M.YU. Lermontov Pro et Contra, Peterburg: Russkoy Hristiyanskoy gumanitarnoy akademi.
  7. Gogol, N. (1952). Polnoye sobraniye soçinenii v 14 tomah Tom 8 Stati. Moskva: AN SSR.
  8. Hampson, N. (1991). Aydınlanma çağı (J. Parla, Çev.). İstanbul: Hürriyet V. Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Dil Çalışmaları, Sanat ve Edebiyat

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Nazan Coşkun Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

16 Aralık 2021

Gönderilme Tarihi

2 Mart 2021

Kabul Tarihi

18 Temmuz 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 46

Kaynak Göster

APA
Coşkun, N. (2021). Gözyaşı Vadisi’nde Kaybetmeye Yazgılılar: Mihail Lermontov ve Demon. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 46, 103-118. https://doi.org/10.21497/sefad.1031726
AMA
1.Coşkun N. Gözyaşı Vadisi’nde Kaybetmeye Yazgılılar: Mihail Lermontov ve Demon. SEFAD. 2021;(46):103-118. doi:10.21497/sefad.1031726
Chicago
Coşkun, Nazan. 2021. “Gözyaşı Vadisi’nde Kaybetmeye Yazgılılar: Mihail Lermontov ve Demon”. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, sy 46: 103-18. https://doi.org/10.21497/sefad.1031726.
EndNote
Coşkun N (01 Aralık 2021) Gözyaşı Vadisi’nde Kaybetmeye Yazgılılar: Mihail Lermontov ve Demon. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi 46 103–118.
IEEE
[1]N. Coşkun, “Gözyaşı Vadisi’nde Kaybetmeye Yazgılılar: Mihail Lermontov ve Demon”, SEFAD, sy 46, ss. 103–118, Ara. 2021, doi: 10.21497/sefad.1031726.
ISNAD
Coşkun, Nazan. “Gözyaşı Vadisi’nde Kaybetmeye Yazgılılar: Mihail Lermontov ve Demon”. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi. 46 (01 Aralık 2021): 103-118. https://doi.org/10.21497/sefad.1031726.
JAMA
1.Coşkun N. Gözyaşı Vadisi’nde Kaybetmeye Yazgılılar: Mihail Lermontov ve Demon. SEFAD. 2021;:103–118.
MLA
Coşkun, Nazan. “Gözyaşı Vadisi’nde Kaybetmeye Yazgılılar: Mihail Lermontov ve Demon”. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, sy 46, Aralık 2021, ss. 103-18, doi:10.21497/sefad.1031726.
Vancouver
1.Nazan Coşkun. Gözyaşı Vadisi’nde Kaybetmeye Yazgılılar: Mihail Lermontov ve Demon. SEFAD. 01 Aralık 2021;(46):103-18. doi:10.21497/sefad.1031726

Cited By