EN
TR
Eski Babil Dönemi’nde Kralların Gözü - Kulağı: Casuslar ve Casusluk Faaliyetleri
Öz
Bu makalede Eski Babil Dönemi’ndeki (~MÖ 1894-1595) casuslar ve casusluk faaliyetlerinin dönemin yazılı belgelerinden yararlanılarak incelenmesi amaçlanmıştır. Türkçe literatürde çok az işlenen bu konuyla ilgili antik ve modern kaynaklardan da yararlanılmıştır. Çalışmamızda Eski Babil Dönemi’ndeki casuslar ve diğer haber getirenler, bilgi toplama teknikleri, istihbaratın iletilmesi ve dezenformasyon gibi konular dönemin çağdaş krallıklarının yazılı metinleri ile birlikte ele alınarak incelenmiştir. Casuslar yazılı belgelerde kralların gözleri ve kulakları olarak geçmektedir. MÖ 2. binyılda mesleği casusluk olan kişilerin yanı sıra vassallar, elçiler, kraliçeler, prensesler ve tüccarlar da bilgi toplayıp krallara iletmişlerdir. Yazılı ya da sözlü olarak getirilen bilgilerin doğruluğunun çeşitli yollarla kontrol edildikten sonra krala iletildiğine ilişkin kayıtlar da vardır. Casusluk faaliyetlerinin hem savaş hem de barış dönemlerinde yürütüldüğü, aralarında dostluk ilişkisi olan kralların bile casusları aracılığıyla birbirleri hakkında bilgi edinmeye çalıştıkları ve bir süre sonra müttefikliklerinin düşmanlığa dönüştüğü de görülmektedir. Bu faaliyetlerin iyi bir şekilde yürütülerek bilgilerin toplanması, siyasi ve askeri alanda başarılı olunmasını sağlamıştır. MÖ 3. binyıl yazılı belgelerinde ilk izlerine rastladığımız ve MÖ 2. binyılda neredeyse kurumsal bir yapıya bürünen casusluk faaliyetlerinin günümüzde de devam etmesi, bu mesleğin! uzun bir geçmişe sahip olduğunu ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abrahami, P. (2014). Les obligations militaires entre alliés d’après le témoignage des archives de Mari de l’époque paléo-babylonienne (ca. 1810-1761 av. J. -C.). J. Bouineau (Ed.), Le Droit international aspects politiques: Mutations et recompositions de l’escape méditerranean, Volume I içinde (s. 43-68). Paris: L’Hartmattan.
- Albayrak, İ. (2006). Kültepe tabletleri IV (K.t. o/k). Ankara: Türk Tarih Kurumu Yay.
- André-Salvini, B. (2008). Babylon. J. Aruz, K. Benzel & J. M. Evans (Ed.), Beyond Babylon. Art, trade, and diplomacy in the second millennium B.C. içinde (s. 18-26). New York: Yale University Press.
- Andrew, C. (2022). Gizli dünya: dünya istihbarat tarihi (M. F. Baş, Çev.). İstanbul: Kronik Kitap.
- Bacon, F. (2022). Seçme aforizmalar (C. C. Çevik, Çev.). İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yay.
- Biga, M. G. (2008). Au-delà frontières: guerre et diplomatie à Ebla. Orientalia 77(4), 289-334. Erişim adresi: https://www.jstor.org/stable/43077920.
- Biga, M. G. (2016). The role of women in work and society the Ebla Kingdom (Syria, 24ͭ ͪ century BC). B. Lion & C. Mitcel (Ed.), The role of women in work and society in the Ancient Near East içinde (s. 71-89). Boston-Berlin: De Gruyter.
- Birot, M. (1973). Nouvelles découvertes épigraphiques au Palais de Mari (salle115). Syria 50 (1/2), 1-11. Erişim adresi: https://www.jstor.org/stable/4197860.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Arkeoloji (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
16 Aralık 2024
Yayımlanma Tarihi
20 Aralık 2024
Gönderilme Tarihi
15 Mart 2024
Kabul Tarihi
21 Haziran 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Sayı: 52
APA
Böyükulusoy, K., & Ay Şafak, F. (2024). Eski Babil Dönemi’nde Kralların Gözü - Kulağı: Casuslar ve Casusluk Faaliyetleri. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 52, 235-254. https://doi.org/10.21497/sefad.1453200
AMA
1.Böyükulusoy K, Ay Şafak F. Eski Babil Dönemi’nde Kralların Gözü - Kulağı: Casuslar ve Casusluk Faaliyetleri. SEFAD. 2024;(52):235-254. doi:10.21497/sefad.1453200
Chicago
Böyükulusoy, Kadir, ve Filiz Ay Şafak. 2024. “Eski Babil Dönemi’nde Kralların Gözü - Kulağı: Casuslar ve Casusluk Faaliyetleri”. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, sy 52: 235-54. https://doi.org/10.21497/sefad.1453200.
EndNote
Böyükulusoy K, Ay Şafak F (01 Aralık 2024) Eski Babil Dönemi’nde Kralların Gözü - Kulağı: Casuslar ve Casusluk Faaliyetleri. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi 52 235–254.
IEEE
[1]K. Böyükulusoy ve F. Ay Şafak, “Eski Babil Dönemi’nde Kralların Gözü - Kulağı: Casuslar ve Casusluk Faaliyetleri”, SEFAD, sy 52, ss. 235–254, Ara. 2024, doi: 10.21497/sefad.1453200.
ISNAD
Böyükulusoy, Kadir - Ay Şafak, Filiz. “Eski Babil Dönemi’nde Kralların Gözü - Kulağı: Casuslar ve Casusluk Faaliyetleri”. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi. 52 (01 Aralık 2024): 235-254. https://doi.org/10.21497/sefad.1453200.
JAMA
1.Böyükulusoy K, Ay Şafak F. Eski Babil Dönemi’nde Kralların Gözü - Kulağı: Casuslar ve Casusluk Faaliyetleri. SEFAD. 2024;:235–254.
MLA
Böyükulusoy, Kadir, ve Filiz Ay Şafak. “Eski Babil Dönemi’nde Kralların Gözü - Kulağı: Casuslar ve Casusluk Faaliyetleri”. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, sy 52, Aralık 2024, ss. 235-54, doi:10.21497/sefad.1453200.
Vancouver
1.Kadir Böyükulusoy, Filiz Ay Şafak. Eski Babil Dönemi’nde Kralların Gözü - Kulağı: Casuslar ve Casusluk Faaliyetleri. SEFAD. 01 Aralık 2024;(52):235-54. doi:10.21497/sefad.1453200