Aizanoi Kadoi ve Kotiaeion’dan Yün Üretimine İlişkin Arkeolojik İzler
Abstract
Arkeolojik kanıtlar ve epigrafik belgeler Hititlerden itibaren küçükbaş hayvan yetiştiriciliği ve buna bağlı gelişen yün/tekstil üretiminin Phryg ekonomisinin merkezinde yer aldığını göstermektedir. Antik kaynaklar ve epigrafik belgeler, MS 1. yüzyıldan itibaren Phrygia Bölgesi’nde Lykos Vadisi’nde yer alan Hierapolis ve Laodikeia kentlerinin kaliteli tekstil ürünleri ve büyük ölçekli üretimleri ile ön plana çıktığına işaret etmektedir. Dolayısı ile bölgenin yün ve tekstil üretimine ilişkin çalışmaların odak noktasında, Lykos Vadisi’nde bulunan üç kent Hierapolis, Laodikeia ve Kolossai yer almaktadır. Ancak, Herodotos’un “en çok koyun sürüsüne sahip (πολυπροβατώτατοι)” ifadesi bölgenin tamamında koyun ve keçi yetiştiriciliğinin ön plana çıktığına işaret etmektedir. Ayrıca Puteoli yazıtı gibi tüccarların ticari faaliyetlerini belgeleyen yazıtlarda yün ticareti ile ilişkili olarak sadece bölge isminin verilmesi, bölgede ana üretim merkezleri (Kolossai, Laodikeia ve Hierapolis) dışında kalan farklı kentlerden de yün ihracatı yapıldığını işaret etmektedir. Çalışmanın amacı, hakkında az şey bilinen Phrygia Epiktetos Bölgesi’nde yürütülen küçükbaş hayvan yetiştiriciliği ve buna bağlı gelişen yün üretimi ve ticaretinin boyutlarını saptamaktır. Bu noktada, Phrygia Epiktetos’un merkez kenti konumundaki Aizanoi’dan ele geçen çoban loncasına ait sunak, Kotiaeion’dan ele geçen pedum kabartmalı mezar steli ve Strabon’un Phrygia Epiktetos kentleri arasında saydığı Kadoi kent atölyelerinde üretilen çoban steli bu kentlerde yürütülen küçükbaş hayvancılık faaliyetleri ve yün ticaretine ilişkin yeni önerilerde bulunulmasına olanak sağlamaktadır.
Keywords
Aizanoi Kadoi ve Kotiaeion’dan Yün Üretimine İlişkin Arkeolojik İzler
Öz
Arkeolojik kanıtlar ve epigrafik belgeler Hititlerden itibaren küçükbaş hayvan yetiştiriciliği ve buna bağlı gelişen yün/tekstil üretiminin Phryg ekonomisinin merkezinde yer aldığını göstermektedir. Antik kaynaklar ve epigrafik belgeler, MS 1. yüzyıldan itibaren Phrygia Bölgesi’nde Lykos Vadisi’nde yer alan Hierapolis ve Laodikeia kentlerinin kaliteli tekstil ürünleri ve büyük ölçekli üretimleri ile ön plana çıktığına işaret etmektedir. Dolayısı ile bölgenin yün ve tekstil üretimine ilişkin çalışmaların odak noktasında, Lykos Vadisi’nde bulunan üç kent Hierapolis, Laodikeia ve Kolossai yer almaktadır. Ancak, Herodotos’un “en çok koyun sürüsüne sahip (πολυπροβατώτατοι)” ifadesi bölgenin tamamında koyun ve keçi yetiştiriciliğinin ön plana çıktığına işaret etmektedir. Ayrıca Puteoli yazıtı gibi tüccarların ticari faaliyetlerini belgeleyen yazıtlarda yün ticareti ile ilişkili olarak sadece bölge isminin verilmesi, bölgede ana üretim merkezleri (Kolossai, Laodikeia ve Hierapolis) dışında kalan farklı kentlerden de yün ihracatı yapıldığını işaret etmektedir. Çalışmanın amacı, hakkında az şey bilinen Phrygia Epiktetos Bölgesi’nde yürütülen küçükbaş hayvan yetiştiriciliği ve buna bağlı gelişen yün üretimi ve ticaretinin boyutlarını saptamaktır. Bu noktada, Phrygia Epiktetos’un merkez kenti konumundaki Aizanoi’dan ele geçen çoban loncasına ait sunak, Kotiaeion’dan ele geçen pedum kabartmalı mezar steli ve Strabon’un Phrygia Epiktetos kentleri arasında saydığı Kadoi kent atölyelerinde üretilen çoban steli bu kentlerde yürütülen küçükbaş hayvancılık faaliyetleri ve yün ticaretine ilişkin yeni önerilerde bulunulmasına olanak sağlamaktadır.
Anahtar Kelimeler
