2000’lerde Türkiye Ekonomisi Performansı

Öz

Türkiye, 1980’li yılların ardından piyasa ekonomisine geçmiştir ve 1990’lı yıllarda koalisyon hükümetleri tarafından yönetilmiştir. 2000’li yıllarında başında yaşanan krizin ardından, 2002 yılında Ak Parti AKP iktidara gelmiştir ve o yıldan 2018 yılına değin iktidarda kalmayı başarmıştır. 2000’li yıllarda Türkiye ekonomisini incelerken, iktisadi performansı üç döneme ayırmak mümkündür: Global krize kadar olan dönem 2002-2007 , global kriz dönemi 2008-2010 ve sonrası 2011-2017 . Avrupa Birliği AB sürecinin desteğiyle, AKP tarafından başarıyla uygulanan Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı global krize kadar iktisadi göstergelerde pozitif ilerleme oluşturmuştur. Kriz süreci tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de büyümeyi başta olumsuz etkilemiştir. 2011 sonrasında, hem IMF programının bitmesi, hem de AB’ye katılım sürecinden uzaklaşılmasıyla yapısal reformların yapılamaması, 2010 öncesi ülkemize çekilen rekor seviyedeki doğrudan yabancı yatırımların yavaşlamasına sebebiyet vermiştir. Bu dönemde gelişmekte olan ülkelere akan likidite bolluğundan ülkemiz de faydalanmıştır ancak bu fırsat iyi değerlendirilememiş ve zikzaklı bir büyüme dönemi görülmüştür. Bu sebeple bu dönemler ayrı ayrı incelenmektedir. Bu çalışmada; Türkiye ekonomisinin 2000’li yıllarda göstermiş olduğu performans, ülkemizin 1980’li yıllardan sonraki kurumsal değişime de değinilerek; büyüme, doğrudan yabancı yatırım, enflasyon, işsizlik ve cari açık başlıkları altında incelenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Türkiye Ekonomisi, Kriz, Büyüme.

Economic Performance of Turkey in the 2000s

Öz

Turkey was introduced to the market economy after 1980s and was governed by coalition governments in 1990s. Following the crisis in the early 2000s, the AK Party AKP came to power in 2002 and from that year until 2018, it managed to remain in power. When examining the Turkish economy in the 2000s, it is possible to divide economic performance into three periods: the period up to the global crisis 2002- 2007 , the global crisis period 2008-2010 and post-crisis 2011-2017 . With the support of the European Union EU process, the Program of Transition to a Strong Economy successfully implemented by the AKP has made positive progress in economic indicators until the global crisis. The crisis process had a negative impact on growth in our country, as in the rest of the world. After 2011, the lack of structural reforms, both by the end of the IMF program and by the withdraw from the EU accession process led to a slowdown in the record-level foreign direct investment in our country before 2010. In this period, our country benefited from the abundance of liquidity flowing to developing countries, but this opportunity was not well evaluated and a period of zigzag growth was observed. For this reason, these periods are examined separately. In this study, the performance of the Turkish economy in the 2000s is examined under the headings of growth, foreign direct investment, inflation, unemployment and current account deficit by referring to the institutional change of our country after 1980s.

Anahtar Kelimeler

• Turkey’s Economy, Crisis, Growth

Kaynakça

1. Kitapların Gösterimi
2. Eğilmez, Mahfi (2018), Değişim Sürecinde Türkiye: Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Sosyo
3. Ekonomik Bir Değerlendirme, Remzi Kitabevi, 1. Basım, Nisan. Çolak, Ömer Faruk (2017), Ekonomide Masallar Gerçekler, Efil Kitabevi, 2. Basım. Makale Gösterimleri
4. Aydın, Onuralp (2016), “AB ile Yakınlaşmanın Getirisi 76,5 Milyar Dolar”, TOBB Ekonomik
5. Forum Dergisi, Sayı 59, 86-91. Gürkaynak, Refet S. ve Selin Sayek-Böke (2013), “AKP Döneminde Türkiye Ekonomisi”
6. Uygulanabilirliği”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14. Özatay, Fatih (2015), “2000'li Yıllarda Türkiye Ekonomisi”, İktisat İşletme ve Finans, 30(350), 09-24. Rawdanowicz, Lukasz (2010), “The 2008-09 Crisis in Turkey: Performance, Policy Responses
7. and Challenges for Sustaining the Recovery”, OECD Economic Department Working Papers, No. 819. Editörlü Kitap
8. Doğruel, Fatma ve A. Suut Doğruel (2010), “Türkiye’de Cari Açık: Temel Sorunlar ve

9. Dinamikler”, Küresel Kriz Çerçevesinde Türkiye’nin Cari Açık Sorunsalı, Editörler
10. Turan Subaşat ve Hakan Yetkiner, Ankara: Efil Yayınevi. Özşahin, Şerife, (2010), “2000’li Yıllarda Türkiye Ekonomisinin Cari Açık Sorunu: Nedenleri
11. Finansman Yöntemi ve Çözüm Önerileri”, Seçme Konular ile Güncel Ekonomik
12. Sorunlar, Editör: Yeşim Kubar, Ankara: Gazi Kitabevi. İnternet Yayınları
13. Acemoğlu, Daron ve Murat Üçer (2017), “Why Turkish Growth Ended?”
14. https://theforum.erf.org.eg/2017/09/28/turkish-growth-ended/ IMF, European Dept., (2018) – “Staff Report for the 2018 Article IV”
15. https://www.imf.org/en/Publications/CR/Issues/2018/04/30/Turkey-2018-Article
16. IV-Consultation-Press-Release-Staff-Report-and-Statement-by-the-45822 Morgan Stanley (2013), “Tales from the Emerging World”
17. https://www.morganstanley.com/public/Tales_from_the_Emerging_World_Fragile _Five.pdf TCMB (2018), TCMB Enflasyon Raporu: 2018(3)
18. http://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/d8516f08-4ff0-4d69-8868
19. ab5662518a96/Kutu+7.1-3.pdf?MOD=AJPERES&CACHEID=ROOTWORKSPACE
20. d8516f08-4ff0-4d69-8868-ab5662518a96-mjLpieD Yeldan, Erinç (2002), “Behind the 2000/2001 Turkish Crisis: Stability, Credibility, and Governance
21. http://yeldane.bilkent.edu.tr/Chennai_Yeldan2002.pdf for Whom?”