Araştırma Makalesi

MEVDUAT FAİZ ORANLARININ ARİMA YÖNTEMİ İLE TAHMİNİ: 2010-2022 DÖNEMİ TÜRKİYE UYGULAMASI

Cilt: 7 Sayı: 1 31 Mayıs 2023
PDF İndir
TR EN

MEVDUAT FAİZ ORANLARININ ARİMA YÖNTEMİ İLE TAHMİNİ: 2010-2022 DÖNEMİ TÜRKİYE UYGULAMASI

Öz

Finansal verilerin en dikkate değer özelliklerinden biri zamana bağlı biçimde bir dizi teşkil etmeleridir. Bundan ötürü zaman serilerinin unsurları, söz konusu verilerin ifade ettiği ekonomik ve finansal parametreler hakkındaki bilgiyi de kapsamaktadır. Finans çalışmalarında değişkenlere ilişkin öngörü ya da tahmin hayati bir öneme sahiptir. Finansal değişkenlerin doğru, sağlıklı tahmin edilebilmesi, finansal piyasalardaki paydaşların açısından vazgeçilmez bir durumdur. Tahmin yapmada en sık kullanılan yöntemlerden birisi de ARİMA modelidir. Auto Regressive Integrated Moving Average (Otoregresif entegre hareketli ortalama) (ARIMA) modeli, tek değişkenli zaman serisi verilerini, transfer fonksiyonu verilerini ve ayrıca müdahale verilerini eşit şekilde dağıtan verilerde analiz ve tahminler için kullanılmaktadır. ARIMA yöntemi, ilk olarak Box ve Jenkins (1976) tarafından açıklamıştır, bu nedenle ARIMA modelleri genellikle Box-Jenkins modelleri olarak anılmaktadır. Bu çalışmada 2010-2022 yılı arasındaki dönem itibariyle Türkiye’de 1 yıl vadeli TL mevduat faiz oranları ARİMA yöntemi ile tahmin edilmeye çalışılmıştır. Analiz sonuçlarına göre araştırmada kullanılan Box-Jenkins (ARIMA) modelinin geçerli olduğu sonucuna varılmıştır. ARIMA (1,1,1) modelinin hem model uyum düzeyi ve modelin açıklama gücü, hem de tahmin değerleri ile gerçek değerler, modelin tahminde kullanılabilecek en doğru sonuçları veren, sağlam ve güvenilir bir model olduğunu gözlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abu Bakar, N., & Rosbi, S. (2017). Autoregressive Integrated Moving Average (ARIMA) Model for Forecasting Cryptocurrency Exchange Rate in High Volatility Environment: A New Insight of Bitcoin Transaction. International Journal of Ad-vanced Engineering Research and Science (IJAERS), 4(11),130-137.
  2. Adhikari, R., & Agrawal, R. K. (2014). A combination of artifi cial neural network and random walk models for financial time series forecasting. Neural Computing and Applications, 24(6), 1441-1449.
  3. Ahmed, R.A., Shabri, A.B. (2014). DAILY CRUDE OIL PRICE FORECASTING MODEL USING ARIMA, GENERALIZED AUTOREGRESSIVE CONDITIONAL HET-EROSCEDASTIC AND SUPPORT VECTOR MACHINES. American Journal of Applied Sciences, 11 (3), 425-432.
  4. Ahmed, R.R., Vveinhardt, J., Ahmad, N. & Štreimikienė, D. (2017). KARACHI INTER-BANK OFFERED RATE (KIBOR) FORECASTING: BOX-JENKINS (ARIMA) TESTING APPROACH. E&M Economics and Management, 20(2),188-198.
  5. Ahoniemi, K. (2006). Modeling and forecasting implied volatility - an econometric analysis of the VIX. Helsinki Center of Economic Research [Discussion Paper.
  6. Akaike, H. (1974). A New Look at Statistical Model Identification. IEEE Transactions on Automatic Control, AC-19, 716-723.
  7. Al-Gounmeein, R.S., & İsmail, M.T. (2020). Forecasting the Exchange Rate of the Jordani-an Dinar versus the US Dollar Using a Box-Jenkins Seasonal ARIMA Model. In-ternational Journal of Mathematics and Computer Science, 15(1), 27–40.
  8. Almasarweh, M., & Wadi, S. (2018). ARIMA model in predicting banking stock market data. Modern Applied Science, 12, 309–312.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Mayıs 2023

Gönderilme Tarihi

13 Nisan 2023

Kabul Tarihi

25 Nisan 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 7 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Şahin, C. (2023). MEVDUAT FAİZ ORANLARININ ARİMA YÖNTEMİ İLE TAHMİNİ: 2010-2022 DÖNEMİ TÜRKİYE UYGULAMASI. Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(1), 363-384. https://doi.org/10.30561/sinopusd.1282481
AMA
1.Şahin C. MEVDUAT FAİZ ORANLARININ ARİMA YÖNTEMİ İLE TAHMİNİ: 2010-2022 DÖNEMİ TÜRKİYE UYGULAMASI. sinopusd. 2023;7(1):363-384. doi:10.30561/sinopusd.1282481
Chicago
Şahin, Cumhur. 2023. “MEVDUAT FAİZ ORANLARININ ARİMA YÖNTEMİ İLE TAHMİNİ: 2010-2022 DÖNEMİ TÜRKİYE UYGULAMASI”. Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7 (1): 363-84. https://doi.org/10.30561/sinopusd.1282481.
EndNote
Şahin C (01 Mayıs 2023) MEVDUAT FAİZ ORANLARININ ARİMA YÖNTEMİ İLE TAHMİNİ: 2010-2022 DÖNEMİ TÜRKİYE UYGULAMASI. Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7 1 363–384.
IEEE
[1]C. Şahin, “MEVDUAT FAİZ ORANLARININ ARİMA YÖNTEMİ İLE TAHMİNİ: 2010-2022 DÖNEMİ TÜRKİYE UYGULAMASI”, sinopusd, c. 7, sy 1, ss. 363–384, May. 2023, doi: 10.30561/sinopusd.1282481.
ISNAD
Şahin, Cumhur. “MEVDUAT FAİZ ORANLARININ ARİMA YÖNTEMİ İLE TAHMİNİ: 2010-2022 DÖNEMİ TÜRKİYE UYGULAMASI”. Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7/1 (01 Mayıs 2023): 363-384. https://doi.org/10.30561/sinopusd.1282481.
JAMA
1.Şahin C. MEVDUAT FAİZ ORANLARININ ARİMA YÖNTEMİ İLE TAHMİNİ: 2010-2022 DÖNEMİ TÜRKİYE UYGULAMASI. sinopusd. 2023;7:363–384.
MLA
Şahin, Cumhur. “MEVDUAT FAİZ ORANLARININ ARİMA YÖNTEMİ İLE TAHMİNİ: 2010-2022 DÖNEMİ TÜRKİYE UYGULAMASI”. Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 7, sy 1, Mayıs 2023, ss. 363-84, doi:10.30561/sinopusd.1282481.
Vancouver
1.Cumhur Şahin. MEVDUAT FAİZ ORANLARININ ARİMA YÖNTEMİ İLE TAHMİNİ: 2010-2022 DÖNEMİ TÜRKİYE UYGULAMASI. sinopusd. 01 Mayıs 2023;7(1):363-84. doi:10.30561/sinopusd.1282481