A Popular War Magazıne Durıng The Years Of War And Peace (1940-1958)

Öz

Wars have an significant place among the historical events that change and transform a state and a society. The press activities, which increased especially during World War I and was used as an indispensable propaganda tool behind the front line in World War II, is one of the tools that show this change and transformation. The number of publications that increased during times of war is an indicator of this situation. As a matter of fact, when we review the content of these publications, it is seen that they are generally shaped by the motifs of war, heroism and valour. It is also known that the works concerning these subjects are conducted by official and civilian institutions. The subject of this paper is one of these publications, War Magazine, which was published as an unofficial publication during World War II, although the majority of its authors were soldiers. Launched on 15 March 1940 and defining itself as ‘National, Heroic, Cultural Journal’, the journal formed its content by addressing the issues of war and heroism in the atmosphere of World War II. In literary genres such as memoirs, novels, stories and poems published in the journal, national values were conveyed through the heroism of the Turkish nation. The aim of this study is to show that periodicals can reflect the social and societal perspective of the periods in which they were published, in the specific case of War Magazine, which has not been discussed before, and the contribution of such periodicals in the emergence of the Heroic Turkish Soldier Typology.

Anahtar Kelimeler

• Army
• Heroism
• Military
• War.

Savaş ve Barış Yıllarında Popüler Bir Mecmua, Savaş (1940-1958)

Öz

Öz Bir devleti, bir toplumu değiştiren ve dönüştüren tarihsel olaylar arasında savaşlar önemli bir yer tutmaktadır. Özellikle I. Dünya Savaşı sırasında artan ve II. Dünya Savaşı’nda cephe gerisinin vazgeçilmez bir propaganda aracı olarak kullanılan matbuat bu değişim ve dönüşümü gösteren araçlardan biridir. Savaş zamanlarında yükseliş gösteren yayın sayısı bu durumun bir göstergesidir. Nitekim bu yayınların içeriklerine bakıldığında da genellikle savaş, kahramanlık, yiğitlik motifi üzerinden şekillendiği görülmektedir. Bu konuları ele alan eserlerin de resmi ve sivil kurumlar tarafından yürütüldüğü bilinmektedir. Bu türden yayınlardan biri de makalenin konusu olan II. Dünya Savaşı sırasında resmi niteliği olmayan bir yayın olarak yayımlansa da yazar kadrosunun çoğunluğunu askerlerin oluşturduğu Savaş Mecmuasıdır. 15 Mart 1940 yılında yayımlanmaya başlayan ve kendisini “Milli, Hamasi, Kültür Mecmuası” olarak tanımlayan mecmua II. Dünya Savaşı atmosferinde savaş ve kahramanlık konularını ele alarak içeriğini oluşturmuştur. Dergi içerisinde yayımlanan hatırat, roman, hikâye ve şiir gibi edebi türlerde coşkulu bir anlatım biçimiyle milli değerler kapsamında Türk milletinin kahramanlıkları üzerinden aktarılmıştır. Bu çalışmanın amacı daha önce ele alınmamış olan Savaş Mecmuası özelinde süreli yayınların yayımlandığı dönemlerin sosyal ve toplumsal bakış açısını yansıtabildiğini göstermektir. Ayrıca Kahraman Türk Askeri Tipolojisinin ortaya çıkışında bu türden süreli yayınların katkısını sunmaktır.

Anahtar Kelimeler

• Ordu
• Kahramanlık
• Askerlik
• Savaş

Kaynakça

1. (1940). Dış Kapak. Savaş Dergisi, (12).
2. (1940). Dış Kapak. Savaş Dergisi, (17).
3. (1940). Dış Kapak. Savaş Dergisi, (21).
4. (1940). Dış Kapak. Savaş Dergisi, (5).
5. (1940). İç Kapak. Savaş Dergisi, (1).
6. (1940). Mecmuamızın Maksadı, Savaş Dergisi, (1), 1.
7. (1940). Yunus Emre ve Hamasiyat, Savaş Dergisi, (1), 6.
8. (1945). Dış Kapak. Savaş Dergisi, (78).

9. (1946). Çukurköylü Mustafa Çavuşun Kahramanlığı. Savaş Dergisi, (87), 3, 6.
10. (1946). Dış Kapak, Savaş Dergisi, (81-82).
11. (1946). Dış Kapak, Savaş Dergisi, (87).
12. (1946). Türk Askerinin Tarihi Meziyetleri Hakkında Tümgeneral Arif Tanyerinin Fikirleri. Savaş Dergisi, (81-82), 1, 7.
13. (1958). İç Kapak. Savaş Dergisi, (203).
14. Ahıskal, L. (1940). Bir Kartal Öldü. Savaş Dergisi, (16), 9-10.
15. Ahıskal, L. (1940). Yiğitler Köyünden Emine. Savaş Dergisi, (10), 14, 16.
16. Ahıskal, L. (1949). Gedikli Tayyareci Nahit. Savaş Dergisi, (128), 7, 10.
17. Ahıskal, L. (1950). Bir Havacımızın İntikamı. Savaş Dergisi, (129), 7, 15.
18. Akad, M. T. (2011). Modern Savaşın Temel Kavramları, Kitap Yayınevi.
19. Akdemir, A. H. (1940), Durmuş Çavuş. Savaş Dergisi, (1), 7.
20. Akdora, İ. F. (1940). İnönü Meydanı Üstünde ve Bulutlardan Yukarı. Savaş Dergisi, (3), 10.
21. Alyanak, M. Z. (1940). Harp Menkıbeleri. Savaş Dergisi, (1), 10.
22. Arıoba, Ç. (1940). Türk Göklerinden Babama Selam. Savaş Dergisi, (14), 13-14.
23. Atok, O. K. (1940). Anafartalar Savaşı. Savaş Dergisi, (2), 11.
24. Atok, O. K. (1940). Büyük Mermi. Savaş Dergisi, (4), 2, 15.
25. Atok, O. K. (1949). Kan Vergisi. Savaş Dergisi, (126), 12.
26. Basri, H. (1949). 19 Mayıs. Savaş Dergisi, (127), 3.
27. Bertan, R. (1940). Taşlı Tepe. Savaş Dergisi, (4), 12.
28. Çaydam, H. R. (1943). Fatma Nine. Savaş Dergisi, (46), 6-7.
29. Çaydam, H. R. (1946). Şehit Babam. Savaş Dergisi, (81-82), 2-3.
30. Doğrul, Ö. R. (1941). Yedek Subay. Savaş Dergisi, (24), 2.
31. Evren, T. (1943). Koca Memiş. Savaş Dergisi, (54), 6-7, 15.
32. Göktürk, H. (1940). Anadolu ve İnönü Akropolü. Savaş Dergisi, (16), 4.
33. Göktürk, H. (1940). Mehmetçik. Savaş Dergisi, (9), 5.
34. Göktürk, H. (1940). Önderlerin Mezarında. Savaş Dergisi, (13), 6.
35. Göktürk, H. (1943). Conk Tepesinde. Savaş Dergisi, (52), 3, 15.
36. Gündüz, A. (1950). Hu! Bana Bak Zabit. Savaş Dergisi, (131), 9-10, 13.
37. Hünalp, O. A. (1950). Şehit Denizci Kahramanlar. Savaş Dergisi, (129), 11-12, 14.
38. İleri, S. N. (1940). Küçük Mehmet. Savaş Dergisi, (15), 6-7, 14.
39. Kadri, Y. (1940). Türk Neferi. Savaş Dergisi, (19), 7.
40. Kandemir, (1940). Aziziye Tabyasının Kahraman Fatmaları. Savaş Dergisi, (2), 6-7.
41. Kandemir, (1941). Kahraman Anası Olmak İstiyorum. Savaş Dergisi, (24), 6, 16.
42. Kandemir, (1949). Konyalı Emine’nin Kahramanlığı. Savaş Dergisi, (126), 9, 13.
43. Karapınar, L. (1946). Türk Askerinin Tarihi Meziyetleri Etrafında Sayın Tüm. Gl. Lütfü Karapınar'ın Fikirleri. Savaş Dergisi, (83-84), 1, 6.
44. Kemal, Y. (1940). Akıncı Süvarilerimiz. Savaş Dergisi, (19), 3.
45. Keni, T. (1940). Savaş Fedaileri. Savaş Dergisi, (15), 12-13, 16.
46. Köroğlu, E. (2010). Türk Edebiyatı ve Birinci Dünya Savaşı (1914-1918). İletişim Yayınları.
47. Muharrir, B. (1951). Kahraman Gedikli. Savaş Dergisi, (146), 13.
48. Ongun, C. S. (1940). Orduların Manevi Kuvveti. Savaş Dergisi, (5), 10.
49. Ongun, C. S. (1940). Savaşa Dair Vecizeler. Savaş Dergisi, (11), 11.
50. Ongun, C. S. (1940). Savaşa Dair Vecizeler. Savaş Dergisi, (12), 15.
51. Ongun, C. S. (1940). Savaşa Dair Vecizeler. Savaş Dergisi, (13), 7.
52. Ongun, C. S. (1940). Savaşa Dair Vecizeler. Savaş Dergisi, (14), 5.
53. Ongun, C. S. (1940). Savaşa Dair Vecizeler. Savaş Dergisi, (15), 4.
54. Ongun, C. S. (1940). Savaşa Dair Vecizeler. Savaş Dergisi, (16), 5.
55. Özcan, A. (2024). Öyle Bir Harp ki, Editörler; Zeynep Kevser Şerefoğlu- Mustafa Göleç- İlhami Danış, Zeytinburnu Belediyesi Kültür Yayınları, 77-93.
56. Özdemir, B. (1945). Yüzbaşı Abdürrahman. Savaş Dergisi, (79), 10-11, 15.
57. Safa, P. (1940). Savaş ve Barışa Dair. Savaş Dergisi, (8), 5.
58. Safa, P. (1940). Savaşa Dair Vecizeler. Savaş Dergisi, (6), 3.
59. Sengir, R. (1945). Türk Askerinin Tarihi Meziyetleri. Savaş Dergisi, (80), 2, 4.
60. Şevket, E. (1940). Cephane Taşıyan Kağnılar. Savaş Dergisi, (9), 6-7, 16.
61. Talu, E. E. (1940). Muharrem Çavuş. Savaş Dergisi, (1), 9, 15.
62. Tanyeri, A. (1950). Türk Askerinin Meziyetleri. Savaş Dergisi, (130), 12-13.
63. Tınaztepe, A. (1946). Türk Askerinin Tarihi Meziyetleri Etrafında Sayın Kor. Gl. Asım Tınaztepe’nin Fikirleri. Savaş Dergisi, (85), 1, 6.
64. Tuncel, S. (1946) Mukaddes Ölü. Savaş Dergisi, (81-82), 4-5.
65. Tunç, M. Ş. (1940). Türk Hamasiyatı, Türk Hamasiyatı Türk Dilile Söylenmek Lazımdır. Savaş Dergisi, (1), 2.
66. Tunç, M. Ş. (1949). Mehmetçik Kimdir. Savaş Dergisi, (125), 2, 11.
67. Tunç, M. Ş. (1952). Askeri Edebiyat. Savaş Dergisi, (163), 7-8,17.
68. Türkmen, F. (1940). Askeri ve Milli Konferanslar Serisi Numara: 3; Ordularda Manevi Kuvvet (Yüce Mareşalımız Fevzi Çakmağın Balkan Muharebesine Dair Büyük Eserinden Alınan Fikirlerin Şerh ve Tevsii. Savaş Dergisi, (15), 1-2-3.
69. Türkmen, F. (1940). Hamasiyattan Anlaşılan Mana. Savaş Dergisi, (1), 2.
70. Türkmen, F. (1947). Propagandanın Tarifi. Savaş Dergisi, (96), 4-5, 12.
71. Türkmen, F. (1949). Genç Harbiyeli. Savaş Dergisi, (125), 10.
72. Türkmen, F. (1950). Harp Psikolojisi. Savaş Dergisi, (138), 2-3.
73. Türkmen, F. (1950). İdeal Komutan Tipi. Savaş Dergisi, (137), 2-3.
74. Türkmen, F. (1950). Sinir Harbi. Savaş Dergisi, (136), 2-3.
75. Türkmen, F. (1950). Siyaset Adamları Edebiyattan Nasıl Yararlanır?. Savaş Dergisi, (132), 2-3-4.
76. Türkmen, F. (1950). Veli Onbaşı. Savaş Dergisi, (131), 2-3, 12.
77. Türkmen, F. (1952). Türk Subayı Korede. Savaş Dergisi, (163), 16.
78. Türkmen, F. (1952). Türk Subaylarının Yüksek Karakterleri. Savaş Dergisi, (163), 9-10.
79. Üresin, Y. (1949). Türk Askerinin Tarihi Meziyetleri. Savaş Dergisi, (127), 2, 12.
80. Yalçın, H. C. (1941). Yedek Subaylarımız. Savaş Dergisi, (22), 4.
81. Yamut, N. (1952). Manevi Kuvvet. Savaş Dergisi, (163), 3, 17.
82. Yersel, F. Ş. (1940). Askere Giderken. Savaş Dergisi, (12), 6.
83. Yersel, F. Ş. (1940). Yıldırım Kemal. Savaş Dergisi, (17), 2-3-4.
84. Yersel, F. Ş. (1941). Satı Abla. Savaş Dergisi, (20), 11, 13.
85. Yersel, F. Ş. (1950). Umumi Harpte Mehmetçik. Savaş Dergisi, (131), 11-12.
86. Yesari, M. (1940). Mehmetçiğin Anası. Savaş Dergisi, (11), 12-13.
87. Yesari, M. (1949). Bekir Onbaşı. Savaş Dergisi, (120), 2-3-4.
88. Yıldız, Ç. (1951). Psikolojide Bedbinlik ve Nikbinlik. Savaş Dergisi, (146), 3.
89. Yıldız, Ü. (1940). Hava Okulunda. Savaş Dergisi, (19), 4.
90. Yiğitgüden, R. (1949). Kahraman. Savaş Dergisi, (127), 4.
91. Zorlutuna, H. N. (1950). Ay Yıldız. Savaş Dergisi, (130), 6-7.
92. Zorlutuna, H. N. Başak. Savaş Dergisi, (135), 10-11.
93. İnternet Kaynağı https://sozluk.gov.tr/