Araştırma Makalesi

Etkili İletişim ve Empati: Özel Eğitim Öğretmenlerinin Mesleki Yeterlikleri Üzerine Bir Çalışma

Cilt: 10 Sayı: 1 31 Mayıs 2026
PDF İndir
TR EN

Etkili İletişim ve Empati: Özel Eğitim Öğretmenlerinin Mesleki Yeterlikleri Üzerine Bir Çalışma

Öz

Bu çalışmanın amacı, özel eğitim öğretmenlerinin empati düzeyleri ile etkili iletişim kurma becerileri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Empati, iletişimin temel bir unsuru olarak, insanların karşılarındaki kişinin duygularını daha iyi anlayabilmelerini sağla-maktadır ve böylece iletişimin daha etkili olmasını sağlayacağı hipotezi ile çalışma şekillendirilmiştir. Araştırma; Türkiye genelinde görev yapan özel eğitim alanında çalışan 115 öğretmen ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerin-den ilişkisel tarama deseni kullanılmış, veriler istatistik paket programı SPSS 27 ile analiz edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular incelendiğinde, özel eğitim öğret-menlerinin empati düzeylerinin yüksek, etkili iletişim oluşturma becerilerinin yeterli olduğu belirlenmiştir. Öğretmenlerin empati düzeyleri ile etkili iletişim oluşturma becerileri arasında pozitif yönlü bir ilişki bulunmuştur. Bu bulgu, öğretmenlerin empati düzeylerindeki yüksekli-ğin etkili iletişim kurma ve fırsat eşitliği sağlama becerilerini desteklediğinin bir göstergesidir. Öğretmenlerin empati düzeyleri ve etkili iletişim oluşturma becerileri ile cinsiyet, yaş, medeni durum, çalıştıkları yetersizlik türü ve yetersizliğin düzeyi değişkenlerine incelendiğinde cinsiyet değişkeni anlamlı bir farklılık yaratırken yaş değişkeninin anlamlı bir farklılık yaratmadığı görülmüştür. Sonuç olarak, Öğretmenlerin cinsiyet, medeni durum ve yaş gibi demografik faktörlerden bağımsız olarak empati ve iletişim becerilerini etkili bir şekilde kullanabilmeleri için bu becerilerin sürekli olarak güçlendirilmesinin gerekliliği vurgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

“Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesinde’ yer alan tüm kurallara uyulmuş ve yönergenin ikinci bölümünde yer alan “Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiğine Aykırı Eylemlerden” hiçbiri gerçekleştirilmemiştir.

Kaynakça

  1. Acar, Ş. (2019). Okul öncesi öğretmenlerin iletişim becerileri ve empatik eğilimlerinin farklı değişkenler açısından incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi].
  2. Ahmetoğlu, E., & Acar, I. H. (2016). The correlates of Turkish preschool preservice teachers’ social competence, empathy and communication skills. European Journal of Contemporary Education, 16(2), 188–197. https://doi.org/10.13187/ejced.2016.16.188.
  3. Aldrup, K., Carstensen, B., & Klusmann, U. (2022). Is empathy the key to effective teaching? A systematic review of its association with teacher–student interactions and student outcomes. Educational Psychology Review, 34(3), 1177–1216. https://doi.org/10.1007/s10648-021-09649-y.
  4. Alquraini, T., & Gut, D. (2012). Critical components of successful inclusion of students with severe disabilities: Literature review. International Journal of Special Education, 27(1), 42–59.
  5. Atavullayeva, M. Q. (2023). Communicative competence as a factor of teacher’s professional competency. American Journal of Social Sciences and Humanity Research, 3(9), 32–44. https://doi.org/10.37547/ajsshr/Volume03Issue09-06.
  6. Aydın, A., & Karkaç, N. N. (2015). Özel eğitim alanında çalışan öğretmenlerin empatik eğilim düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 24, 43–65.
  7. Babur, S., & Ozan, C. (2022). The relationship between teachers’ attitudes towards multicultural education and their empathic tendencies. Psycho-Educational Research Reviews, 11(2), 54–69. https://doi.org/10.52963/PERR_Biruni_V11.N2.04.
  8. Bailey, P. E., Henry, J. D., & Von Hippel, W. (2008). Empathy and social functioning in late adulthood. Aging & Mental Health, 12(4), 499–503. https://doi.org/10.1080/13607860802224243.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sosyal ve Beşeri Bilimler Eğitimi (Ekonomi, İşletme ve Yönetim Hariç)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Mayıs 2026

Gönderilme Tarihi

4 Aralık 2025

Kabul Tarihi

26 Şubat 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 10 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Cinal, C., Doğmaz Tunalı, S., & Yetkin, A. İ. (2026). Etkili İletişim ve Empati: Özel Eğitim Öğretmenlerinin Mesleki Yeterlikleri Üzerine Bir Çalışma. Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(1), 547-585. https://doi.org/10.30561/sinopusd.1836318
AMA
1.Cinal C, Doğmaz Tunalı S, Yetkin Aİ. Etkili İletişim ve Empati: Özel Eğitim Öğretmenlerinin Mesleki Yeterlikleri Üzerine Bir Çalışma. sinopusd. 2026;10(1):547-585. doi:10.30561/sinopusd.1836318
Chicago
Cinal, Ceylan, Sıla Doğmaz Tunalı, ve Ahmet İlkhan Yetkin. 2026. “Etkili İletişim ve Empati: Özel Eğitim Öğretmenlerinin Mesleki Yeterlikleri Üzerine Bir Çalışma”. Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 10 (1): 547-85. https://doi.org/10.30561/sinopusd.1836318.
EndNote
Cinal C, Doğmaz Tunalı S, Yetkin Aİ (01 Mayıs 2026) Etkili İletişim ve Empati: Özel Eğitim Öğretmenlerinin Mesleki Yeterlikleri Üzerine Bir Çalışma. Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 10 1 547–585.
IEEE
[1]C. Cinal, S. Doğmaz Tunalı, ve A. İ. Yetkin, “Etkili İletişim ve Empati: Özel Eğitim Öğretmenlerinin Mesleki Yeterlikleri Üzerine Bir Çalışma”, sinopusd, c. 10, sy 1, ss. 547–585, May. 2026, doi: 10.30561/sinopusd.1836318.
ISNAD
Cinal, Ceylan - Doğmaz Tunalı, Sıla - Yetkin, Ahmet İlkhan. “Etkili İletişim ve Empati: Özel Eğitim Öğretmenlerinin Mesleki Yeterlikleri Üzerine Bir Çalışma”. Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 10/1 (01 Mayıs 2026): 547-585. https://doi.org/10.30561/sinopusd.1836318.
JAMA
1.Cinal C, Doğmaz Tunalı S, Yetkin Aİ. Etkili İletişim ve Empati: Özel Eğitim Öğretmenlerinin Mesleki Yeterlikleri Üzerine Bir Çalışma. sinopusd. 2026;10:547–585.
MLA
Cinal, Ceylan, vd. “Etkili İletişim ve Empati: Özel Eğitim Öğretmenlerinin Mesleki Yeterlikleri Üzerine Bir Çalışma”. Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 10, sy 1, Mayıs 2026, ss. 547-85, doi:10.30561/sinopusd.1836318.
Vancouver
1.Ceylan Cinal, Sıla Doğmaz Tunalı, Ahmet İlkhan Yetkin. Etkili İletişim ve Empati: Özel Eğitim Öğretmenlerinin Mesleki Yeterlikleri Üzerine Bir Çalışma. sinopusd. 01 Mayıs 2026;10(1):547-85. doi:10.30561/sinopusd.1836318