OSMANLI İSTİHBARATI HAKKINDA BİR BİBLİYOGRAFYA DENEMESİ

Öz

Bu çalışmada, Osmanlı istihbarat tarihi özelinde bilim çevresine kazandırılmış eserlerin bir bibliyografyası çıkarılmış, ayrıca yayınlanan çalışmaların; bir yüzyıla, bir kişiye veya askeri, diplomatik yahut iç istihbarat gibi bir alana yoğunlaşıp yoğunlaşmadığına dair değerlendirme yapılmıştır. Osmanlı istihbaratına konu olan alanın; tarihsel süreç, diplomatik, askeri ve ticari ilişkiler içerisinde olunan devletlerle sürdürülmüş olan bağlantıların çokluğu, ülke içinde istihbarata konu olan meselelerin yoğunluğu gibi sebepler yüzünden geniş olması, çalışmayı, zamansal bir sınıflamayla tasnif etmeyi zorunlu hale getirmiştir. Osmanlı istihbarat faaliyetlerinin, kuruluşla başladığı ilk dönemden, yıkılışına kadar geçen süredeki seyrine etkisini, akademik argümanlarla, bilimsel etik ve tarih metodolojisine sadık kalarak, literatürün oluşması ve gelişmesine katkı sağlayan akademisyen ve araştırmacıların eserleri yayın yıllarına göre kronolojik bir incelemeye tabii tutulmuştur. Erişilmesi mümkün olan kaynakların gözden kaçırılmaması için azami bir dikkat ve titizlik gösterilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Osmanlı istihbaratı
• Casus
• Yeniçağ Tarihi
• Yakınçağ Tarihi

A Bibliographic Essay on Ottoman Intelligence

Öz

In this study, a bibliography of the works that were brought to the scientific community in the Ottoman intelligence history was prepared. It has been evaluated whether it focuses on a century, a person or an area such as military, diplomatic or domestic intelligence. The area subject to Ottoman intelligence; The fact that it is wide due to reasons such as the historical process, the abundance of contacts with the states with which they have diplomatic, military and commercial relations, the intensity of the issues that are subject to intelligence within the country, made it necessary to classify the study with a temporal classification. The effects of the Ottoman intelligence activities on the course of the Ottoman intelligence activities from the first period until its collapse, with academic arguments, by adhering to scientific ethics and historical methodology, the works of academics and researchers who contributed to the formation and development of the literature were subjected to a chronological examination. Utmost care and attention has been paid to ensure that the available resources are not overlooked.

Anahtar Kelimeler

• Osmanlı istihbaratı
• Casus
• Yeniçağ Tarihi
• Yakınçağ Tarihi

Kaynakça

1. ÖZTÜRK, İ. H. (2011). “Tarih Öğretiminde Anakronizm Sorunu: Sosyal Bilgiler ve Tarih Ders Kitaplarındaki Kurgusal Metinler Üzerine Bir İnceleme”, Journal of Social Studies Education Research, 2(1), ss 37-58.
2. SAFİ, P. (2021). “A First Button Done Up Wrongly: Revisiting Philip H. Stoddard’s Ottoman Special Organization”, Special Operations Journal, V.7, I.2, pp. 136-151.
3. SAFİ, P. (2020). Eşref: Kuşçubaşı’nın Alternatif Biyografisi, İstanbul: Kronik Yay.
4. TEKİR, S. (2022). Süleyman Askerî Bey: Teşkilat-ı Mahsusa’nın İlk Başkanı, İstanbul: Kronik Yay.