HOMO ECONOMİCUSUN KÜRESELLEŞME EKSENLİ TÜKETİM PARADOKSU ve OLUŞTURDUĞU SORUNLAR

Öz

Teknolojinin desteğini alan homo economicus dünyayı hızla küresel köye dönüştürmüş ancak dünyada her vatandaş maalesef bu köyün eşit yurttaşı olamamıştır. Bu süreçte dünyanın en zengin %20’lik kesiminin dünya gelirindeki payı %70’ten %80’e yükselmiştir. Devletlerden daha zengin küresel şirketler oluşmuş, Dünya üzerindeki 8 kişi dünya gelirlerinin %50’sine sahip olur hale gelmiştir. FAO’ya göre Dünya genelinde her gece 828 milyon aç 1,3 milyar kişi yoksul yatmaktadır. Açlık ve yoksulluğun faturası aşırı nüfus artışına kesilmeye çalışıldı. Oysa sorunun kaynağı artan nüfus ve yetersiz kaynaklar değil orantısız dağılımdan başka bir şey değildir. Nitekim 1974 yılında yapılmış bir bilimsel çalışmaya göre o günkü teknoloji ve üretim düzeylerine ile mevcut dünya 40-50 milyar insanı beslemeye yetecek bir potansiyele sahiptir. Ayrıca küreselleşme ayrıca; gelişen teknoloji, bununla paralel, iletişim ve ulaşımın gelişmesi, mekânın daralması veya sıkışması, ülke sınırlarının ortadan kalkması, dünyanın aynılaşması, dünya kaynaklarının aşırı ve hızlı tüketilmesi, mekânın kirlenmesi yani çevre sorunlarını beraberinde getirdi. Bu çılgınlığa karşı sadece “tasarruf” denen kavram yani geleceğin yatırım kumbarasında kaynaklarımızın biriktirilmesini önermek en akılcı seçenek olarak karşımıza çıkmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Homo Economicus
• küreselleşme
• yoksulluk
• doğal kaynaklar

Homo Economicus, The Paradox Of Globalisation-Oriented Consumption and Problems That It Creates

Öz

Homo economicus, supported by technology, has rapidly transformed the world into a global village, but unfortunately not every citizen of the world has been able to become an equal citizen of this village. In this process, the share of the world's richest 20 per cent in world income has increased from 70 per cent to 80 per cent. Global companies richer than states and 8 people in the world have become the owners of 50% of the world's income. According to the FAO statistics, 828 million people go to bed hungry and 1.3 billion people go to bed poor every night. However, the source of the problem is not the increasing population and insufficient resources, but the disproportionate distribution. As a matter of fact, according to a scientific study conducted in 1974, with the technology and production levels of that day, the current world has the potential to feed 40-50 billion people. In addition, globalisation, developing technology, parallel to this, the development of communication and transportation, the narrowing or compression of space, the disappearance of country borders, the uniformity of the world, the excessive and rapid consumption of world resources, the pollution of space, in other words, environmental problems have emerged. Against this madness, only the concept called "saving", that is, the accumulation of our resources in the investment piggy bank of the future, appears to be the most rational option.

Anahtar Kelimeler

• Homo Economicus
• globalisation
• poverty
• natural resources

Kaynakça

1. AKIN F. (2004). Küreselleşme, Kuzey-Güney ve Yoksulluk. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(2), 81-94.
2. AKTAN C.C. VE ŞEN, H. (1999). Globalleşme, Ekonomik Kriz ve Türkiye. Ankara: TOSYÖV Yayınları.
3. ALEXANDER R. (2013). American fast food as culture and politics: The introduction of pepsi and McDonald's into the USSR (Order No. 1542677). Master of Arts Thesis, University of Oregon / Department of History, Eugene-USA. (Available from ProQuest Dissertations & Theses Global, p.22, https://hdl.handle.net/1794/13299)
4. ASLAN K. (2004). Küreselleşmenin Eğitim Boyutu. Ege Eğitim Dergisi, (5), 1-5.
5. BAUMAN Z. (1999). Küreselleşme, Toplumsal Sonuçları. A. Yılmaz (çev.). İstanbul: Ayrıntı Yayıncılık.
6. BOLAN N., SZOGI A. A., CHUASAVATHI T., SESHADRI B., JR, M. J., & PANNEERSELVAM, P. (2010). Uses And Management Of Poultry Litter. World's Poultry Science Journal, 66, 673-698. https://doi.org/10.1017/S0043933910000656
7. BRYANT R.L. & BAILEY S. (1997). Third World Political Ecology. London and New York: Routledge.
8. CAPİTAL (2013). Kendi Kendini Organize Edebilen Fabrikaların Temelini Atmak, http://www.capital.com.tr/gelecek-trendler/kendi-kendini-organize-edebilenfabrikalarin- temelini-atmak-haberdetay-10268

9. CASTRO F.L.S., CHAI L., ARANGO J., OWENS C.M., SMITH P.A., REICHELT S., DUBOIS C., & MENCONI A. (2023). Poultry Industry Paradigms: Connecting The Dots. Journal of Applied Poultry Research,), 32 (12), 100310, pp.1-17 https://doi.org/10.1016/j.japr.2022.100310
10. COHEN, L., MANION, L., & MORRISON, K. (2007). Research Methods in Education (6th ed.). London and New York, NY: Routledge Falmer
11. COMMONER B. (1967). Science and Survival. New York: The Viking Press.
12. ÇİNKO L. (2019). Brics Ülkeleriyle Türkiye’de Tasarruf Davranışlarını Belirleyen Faktörler. Sosyal Bilimler Araştırma Dergisi, 8(4), 98-112.
13. DREVER, E. (1997). Using Semi-Structured Interviews in Small-Scale Resarch. Glasgow: The Scottish Council for Research in Education.
14. DURNING A. (1995). Doymak Bilmez Bir Dünya. Yeni Türkiye Çevre Özel Sayısı Yıl:1, Sayı:5, 103-123.
15. ELWINGER K., FISHER C., JEROCH H., SAUVEUR B., TILLER H., & WHITEHEAD, C.C. (2016). A Brief History Of Poultry Nutrition Over The Last Hundred Years. World's Poultry Science Journal,72:713, pp.701-720 https://doi.org/10.1017/s004393391600074x
16. European Welfare Quality Consortium, www.welfarequality. net/everyone (Erişim Tarihi: 22.03.2024).
17. FIELD F. (1983). The Minimum Wage. London: Policy Studies Institute.
18. Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO). (2022). 2022 FAOSTAT Statistics. Gdp, National Poverty Rates, International Poverty Rates, Income Inequality, and Unemployment. Retrieved from https://www.fao.org/faostat/en/
19. https://adana.tarimorman.gov.tr/Belgeler/SUBELER/bitkisel_uretim_ve_bitki_sagligi_sube_mudurlugu/sebze_yetistiriciligi_ve_mucadelesi/Domates.pdf (Erişim Tarihi: 13.03.2023).
20. https://culture.ru/s/vopros/khrushchev-pepsi (Erişim Tarihi: 12.03.2023).
21. https://foreignpolicy.com/2021/11/27/pepsi-navy-soviet-ussr (Erişim Tarihi: 12.03.2023).
22. https://it.economy-pedia.com/11040130-world39s-largest-companies-2021 (Erişim Tarihi: 13.03.2023).
23. https://oxfam.org/en/press-releases/just-8-men-own-same-wealth-half-world (Erişim Tarihi: 12.03.2023).
24. https://ria.ru/20190720/1556572200.html (Erişim Tarihi: 12.03.2023).
25. https://www.fao.org/3/i3531e/i3531e.pdf (Erişim Tarihi: 13.03.2023).
26. http://www.nedenlerionemisonuclari.com/tasarrufun-onemi-ile-ilgili-kompozisyon/ (Erişim Tarihi: 07.10.2020).
27. https://www.nytimes.com/1989/05/10/opinion/foreign-affairs-soviets-buy-american.html (Erişim Tarihi: 12.03.2023).
28. https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748703377504575651001344003896 (Erişim Tarihi: 30.05.2024).
29. Human Development and Human Poverty Indices: United Nations Development Programme, United Nations. Human Development Report 2004. 2004. New York: United Nations.
30. ILGAR R. (2018). Ekoloji ve Çevre Araştırmaları. Bursa: Ekin Yayınevi.
31. ILGAR, R. (2023). Dünya Sığır Üretimi, Çanakkale’deki Sığırcılık ve Gelirleri. Kuram Ve Uygulamada Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), 184-208. https://doi.org/10.48066/kusob.1329991
32. LANGE K., & NAKAMURA Y. (2021). Edible Insects As a Source Of Food Bioactives and Their Potential Health Effects. J Food Bioact, 14, 4-9.
33. LAYTE R. NOLAN, B. and WHELAN, C. (2000). Poverty and Affluence in Ireland: A Comparison Of Income And Deprivation Approaches To The Measurement Of Poverty, in Gordon, Conference paper, pp. 161–173, Breadline Europe Publication, UK, https://doi.org/10.56687/9781447366584-012
34. MADI İ. (2015). Homo Economicus’un Doyumsuzluk- “Açgözlülük” Aksiyomunun Semavi Dinler Perspektifinden Değerlendirmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 14(53),145-162.
35. MOCARELLI P, GERTHOUX PM, FERRARI E, PATTERSON DG JR, KIESZAK SM, BRAMBILLA P, et al. (2000). Paternal Concentrations Of Dioxin And Sex Ratio Of Offspring. Lancet 355, 1858–1863.
36. ORAN B. (2001). Küreselleşme ve Azınlıklar, İmaj Yayınevi, 4.Baskı, Ankara Rates: World Bank. (2004). World Development Indicators Online. Washington, Dc: The World Bank. Mevcut bilgi http://www.Worldbank.Org/Data/Onlinedbs/Onlinedbases.Htm
37. REVELLE R. (1974). Food and Population. Scientific American Sep 231(3), 160-70.
38. TOWNSEND, P. (1962). The Meaning of Poverty. The British Journal of Sociology, 13(3), 210–227. https://doi.org/10.2307/587266
39. TOWNSEND P. (Eds) (2000). Breadline Europe: Book Reviews. D. Gordon and P. Townsend (eds) Breadline Europe: the Measurement of Poverty Bristol, Policy Press,
40. TÜİK (2023). https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Kumes-Hayvanciligi-Uretimi-Ocak-2023-49410 (Erişim Tarihi: 22.03.2024).
41. TÜİK (2023). https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Gelir-Dagilimi-Istatistikleri-2023-53711 (Erişim Tarihi: 22.03.2024).
42. TÜİK (2024). Motorlu Kara Taşıtları İstatistikleri, https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Motorlu-Kara-Tasitlari-Mart-2024-49430 (Erişim Tarihi: 23.04.2024).
43. UNFPA. (2022). World Population Dashboard".United Nations Population Fund. (Erişim Tarihi: 7 Mayıs 2023)
44. FAO. (2009). The State of Food and Agriculture: Livestock in the Balance. Rome: FAO.
45. UNFPA. (2022). World Population Dashboard".United Nations Population Fund. (Erişim Tarihi: 7 Mayıs 2023)
46. YAŞAR R.Ş. ve KIYMETLİ Ş. I. (2020). Robinson Muhasebesi ve Homo Economicus, Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 22 (Özel Sayı), 214 - 227
47. ZUBACHEVA K. (2018). How Did Pepsi Become The First American Brand To Take Root İn The Soviet Union?, Rusia Beyond https://www.rbth.com/business/327568-pepsi-first-russia.