Araştırma Makalesi

BİLİMSEL YAYINLARDA KULLANILAN GÖRSEL ÖZETLERİN TASARIM İLKELERİ VE GÖRSEL ALGI KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ

Cilt: 9 Sayı: 1 25 Mart 2025
PDF İndir
TR EN

BİLİMSEL YAYINLARDA KULLANILAN GÖRSEL ÖZETLERİN TASARIM İLKELERİ VE GÖRSEL ALGI KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ

Öz

Görsel özet (GÖ) özellikle akademik yayınlarda kullanılan özet metnin görselleştirilmiş halidir. Yapılan bilimsel çalışmaların problem, amaç, metot ve temel bulgularını görselleştiren GÖ’ler bilgiyi anlatmada ve aktarmada etkili araçlardan biridir. Ayrıca, bilimsel tanımlarda zihinsel anlamayı kolaylaştıran ve öğrenmeyi hızlandıran görsel materyallerdir. Çalışmada özellikle uygulamalı eğitimlerde görseller yardımı ile bilgiyi aktaran GÖ’lerin tanımı yapılmıştır. Bilimsel yayınlarda da sıkça kullanılmaya başlayan GÖ’lerin görsel algı kuramları bağlamında değerlendirilmesi ve öneminin vurgulanması amaçlanan bu çalışmada WOS’da yayınlanan ve yayınlarında kullandığı 5 adet görsel özet (GÖ) nitel veri araçlarından biri olan olasılıksız örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Seçilen GÖ’ler 8 maddelik görsel özet tasarlama kriteri ve 6 adet görsel algı kuramı çerçevesinde işlevsellikleri açısından değerlendirilerek bulgulara ulaşılmıştır. Gestalt Algı Kuramı, Olasılıksal İşlevselcilik Kuramı, Nörofizyolojik Algı Kuramı, Deneyci-Yapılandırmacı Algı Kuramı, Bilişimsel Algı Kuramı, Doğrudan Algı kuramı olarak belirlenen görsel algı kuramlarına göre görsel özetler analiz edilmiştir. Bilim eğitiminin kolaylaştırılması ve bilimsel yayınların yaygınlaştırılması için kullanılan GÖ’lerin algı kuramları ve GÖ tasarım ilkeleri bakımından nasıl tasarlandığının ortaya çıkarıldığı çalışmanın ders kitapları, çalışma kitapları ya da akademik yayınlara kaynak olacağı beklenmektedir. Ayrıca akademik yayınlar, eğitim kitapları ve yardımcı eğitim materyalleri için kullanılası düşünülen GÖ’ler için örnek teşkil etmesi ön görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. AMERICAN CHEMICAL SOCIETY, (2024, 28 February), Guidelines for Table of Contents/Abstract Graphics, ACS.ORG chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://pubsapp.acs.org/paragonplus/submission/toc_abstract_graphics_guidelines.pdf
  2. ARNHEIM, R., & ÖĞDÜL, R. (2009). Görsel Düşünme. İstanbul: Metis Yayınları
  3. BERTSCHI, S., BRESCIANI, S., CRAWFORD, T., GOEBEL, R., KIENREICH, W., LINDNER, M., ... & MOERE, A. V. (2011, July). What is Knowledge Visualization? Perspectives on an Emerging Discipline. 2011 15th International Conference on Information Visualisation, 329-336. https://doi.org/10.1109/IV.2011.58
  4. BOTTENHORN, K. L., SUKUMARAN, K., CARDENAS-INIGUEZ, C., HABRE, R., SCHWARTZ, J., CHEN, J. C., & HERTING, M. M. (2024). Air Pollution From Biomass burning Disrupts Early Adolescent Cortical Microarchitecture Development. Environment International, 108769. https://doi.org/10.1016/j.envint.2024.108769
  5. BROOK, O. R., VERNUCCIO, F., NICOLA, R., CANNELLA, R., & ALTINMAKAS, E. (2021). Visual Abstract for Abdominal Radiology: What It is, Why We Need It and How to Make It. Abdominal Radiology, 46 (1), 2403-2406. https://doi.org/10.1007/s00261-020-02941-5
  6. BRUNSWIK, E. (1952). The Conceptual Framework of Psychology. Chicago: University of Chicago Press COX, L. (2015). Are Graphical Abstracts Changing The Way We Publish? Retrieved From. www.wiley.com/network/researchers/promotingyour- article/are-graphical-abstracts-changing-the-way-we-publish.
  7. ELSEVIER, (2024, 24 Ekim), Graphical Abstract https://www.elsevier.com/researcher/author/tools-and-resources/graphical-abstract
  8. ERİŞTİ, S., İZMİRLİ, Ş., FIRAT, M. (2010). An Evaluation of Educational Web Sites From The Perspective of Perception Oriented Design Principles. International Journal of Instructional Technology & Distance Learning, 7(10). chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/252142

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ekran Medyası, Ekran ve Dijital Medya (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

23 Mart 2025

Yayımlanma Tarihi

25 Mart 2025

Gönderilme Tarihi

8 Kasım 2024

Kabul Tarihi

26 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Gürdal, A. (2025). BİLİMSEL YAYINLARDA KULLANILAN GÖRSEL ÖZETLERİN TASARIM İLKELERİ VE GÖRSEL ALGI KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 9(1), 61-92. https://doi.org/10.30692/sisad.1581718
AMA
1.Gürdal A. BİLİMSEL YAYINLARDA KULLANILAN GÖRSEL ÖZETLERİN TASARIM İLKELERİ VE GÖRSEL ALGI KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ. SSAD. 2025;9(1):61-92. doi:10.30692/sisad.1581718
Chicago
Gürdal, Arzu. 2025. “BİLİMSEL YAYINLARDA KULLANILAN GÖRSEL ÖZETLERİN TASARIM İLKELERİ VE GÖRSEL ALGI KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ”. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 9 (1): 61-92. https://doi.org/10.30692/sisad.1581718.
EndNote
Gürdal A (01 Mart 2025) BİLİMSEL YAYINLARDA KULLANILAN GÖRSEL ÖZETLERİN TASARIM İLKELERİ VE GÖRSEL ALGI KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 9 1 61–92.
IEEE
[1]A. Gürdal, “BİLİMSEL YAYINLARDA KULLANILAN GÖRSEL ÖZETLERİN TASARIM İLKELERİ VE GÖRSEL ALGI KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ”, SSAD, c. 9, sy 1, ss. 61–92, Mar. 2025, doi: 10.30692/sisad.1581718.
ISNAD
Gürdal, Arzu. “BİLİMSEL YAYINLARDA KULLANILAN GÖRSEL ÖZETLERİN TASARIM İLKELERİ VE GÖRSEL ALGI KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ”. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 9/1 (01 Mart 2025): 61-92. https://doi.org/10.30692/sisad.1581718.
JAMA
1.Gürdal A. BİLİMSEL YAYINLARDA KULLANILAN GÖRSEL ÖZETLERİN TASARIM İLKELERİ VE GÖRSEL ALGI KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ. SSAD. 2025;9:61–92.
MLA
Gürdal, Arzu. “BİLİMSEL YAYINLARDA KULLANILAN GÖRSEL ÖZETLERİN TASARIM İLKELERİ VE GÖRSEL ALGI KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ”. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, c. 9, sy 1, Mart 2025, ss. 61-92, doi:10.30692/sisad.1581718.
Vancouver
1.Arzu Gürdal. BİLİMSEL YAYINLARDA KULLANILAN GÖRSEL ÖZETLERİN TASARIM İLKELERİ VE GÖRSEL ALGI KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ. SSAD. 01 Mart 2025;9(1):61-92. doi:10.30692/sisad.1581718

22785  15895    15433     15434     15435     17587    18452        18278      18279         18453        19048