A SEMIOTIC ANALYSIS OF ISLAMOPHOBIC DISCOURSE IN THE FILM "LONDON HAS FALLEN"

Öz

Technological transformations in the cinema industry have enabled the rapid dissemination and reproduction of ideological representations and prejudices on a global scale. This process prepares the ground for the internalization of these representations at the societal level through various media tools. This study aims to examine how Islamophobic discourse is structured within the cinematic narrative of the film London Has Fallen (2016), within the framework of Roland Barthes Saussure-based semiotic analysis approach. In the post-9/11 era, the frequent association of Muslim identity with connotative codes such as “terrorism”, “violence”, and “barbarism” in West-centric media products produced in mainstream Hollywood cinema has contributed to the reintroduction of Islamophobic discourse in cultural production spaces. Designed with a qualitative research design, the article meticulously analyzes the character representations, spatial configurations, scenes, and dialogues in the film through layers of denotation, connotation, and myth, thereby analyzing the processes of constructing the “other”. The findings of the analysis are presented below; The study reveals that the film presents a mythological framework that legitimizes West-centric security discourse within a security-centered narrative structure, and that a global threat perception is discursively reproduced through representations of Muslim identity.

Anahtar Kelimeler

• Islamophobia
• Prejudice
• The Other
• Terror
• Cinema
• Semiotics

KÜRESEL TERÖR VE ÖTEKİ’NİN İNŞASI: "LONDON HAS FALLEN" FİLMİNDE İSLAMOFOBİK SÖYLEMİN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ

Öz

Sinema endüstrisindeki teknolojik dönüşümler, ideolojik temsillerin ve önyargıların küresel ölçekte hızla yaygınlaşmasını ve yeniden üretilmesini mümkün kılmıştır. Bu süreç, farklı medya araçları aracılığıyla söz konusu temsillerin toplumsal düzeyde içselleştirilmesine zemin hazırlamaktadır. Bu çalışma, London Has Fallen (2016) filmi özelinde İslamofobik söylemin sinematik anlatı içerisinde nasıl yapılandırıldığını, Roland Barthes’ın Saussure temelli göstergebilimsel çözümleme yaklaşımı çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. 11 Eylül sonrası dönemde, ana akım Hollywood sinemasında üretilen Batı merkezli medya ürünlerinde Müslüman kimliğinin sıklıkla “terör”, “şiddet” ve “barbarlık” gibi yananlamsal kodlarla ilişkilendirilmesi, İslamofobik söylemin kültürel üretim alanlarında yeniden dolaşıma sokulmasına katkı sağlamıştır. Nitel araştırma deseniyle tasarlanan makalede; filmdeki karakter temsilleri, mekânsal kurgular, sahneler ve diyaloglar; düzanlam, yananlam ve mit katmanları üzerinden titizlikle çözümlenerek “öteki”nin inşa süreçleri analiz edilmiştir. Elde edilen analiz bulguları; filmin güvenlik merkezli bir anlatı yapısı içerisinde Batı merkezli güvenlik söylemini meşrulaştıran mitolojik bir çerçeve sunduğunu ve Müslüman kimlik temsilleri üzerinden küresel bir tehdit algısının söylemsel olarak yeniden üretildiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• İslamofobi
• Önyargı
• Öteki
• Terör
• Sinema
• Göstergebilim

Kaynakça

1. ATİKKAN, Z. (2014). Avrupa Benim Batı Avrupa’da Aşırı Sağın Yükselişi. İstanbul: Metis Yayınları.
2. BARTHES, R. (1993). Göstergebilimsel Serüven. (Mehmet Rifat ve Sema Rifat, Çev.). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
3. BARTHES, R. (2014). Görüntünün Retoriği, Sanat ve Müzik. (Ayşenaz Koç ve Ömer Albayrak, Çev.). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
4. BARTHES, R. (2016). Çağdaş Söylenler. (Tahsin Yücel, Çev.). İstanbul: Metis Yayınları.
5. BARTHES, R. (2018). Göstergebilim İlkeleri. (M. Rıfat ve S. Rıfat, Çev.). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
6. BAUMAN, Z. (2018). Sosyolojik Düşünmek. (A. Yılmaz, Çev.). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
7. CANATAN, K. & Hıdır, Ö. (2007). Batı Dünyasında İslamofobi ve Anti-İslamizm. Ankara: Eski Yeni Yayınları.
8. ELMA, İ. E. (2021). Din ve Öteki Bağlamında İslamofobi. (Basılmış Yüksek Lisans Tezi). Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi.

9. ESPOSITO, J. L. (2013, 26 Eylül). Obama da İslamofobiyi güçlendirdi. https://www.yenisafak.com/roportaj/obama-da-islamofobiyi-guclendirdi-568827 adresinden erişildi.
10. ESPOSITO, J. L. & KALIN, İ. (2018). Bir Korku ve Nefret Söylemi Olarak İslamofobi. İnsan Yayınları.
11. GIDDENS, A. (2012). Sosyoloji (Cemal Güzel, Çev.) (1. Baskı). Kırmızı Yayınları.
12. GUIRAUD, P. (2016). Göstergebilim. (M. Yalçın, Çev.) (3. Baskı.). İmge Kitabevi.
13. HALL, S. (2017). Temsil Kültürel Temsiller ve Anlamlandırma Uygulamaları. (İ. Dündar, Çev.). İstanbul: Pinhan Yayıncılık.
14. HARVEY, D. (2010). Postmodernliğin Durumu. Metis Yayınları.
15. IMDB. (2025, 28 Kasım). London Has Fallen (2016) photo gallery. https://www.imdb.com/title/tt3300542/mediaindex/adresinden erişildi.
16. LEAN, N. (2015). İslamofobi Endüstirisi. (İ. Yılmaz, Çev.) (C. 2). Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı.
17. NAJAFI, B. (2016, 13 Nisan). London Has Fallen. US.: Focus Features. https://www.imdb.com/title/tt3300542/adresinden erişildi.
18. OKUMUŞ, E. (Ed.). (2018). İnsanlığın İslamofobi ile İmtihanı. Ankara: Eski Yeni Yayınları.
19. PEIRCE, C. S. (2016). İşaretler Kuramı: Seçme Yazılar. (M. Küçük, Çev.). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
20. RIFAT, M. (2019). 20. Yüzyılda Dilbilim ve Göstergebilim Kuramları. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
21. SAID, E. (1998). Oryantalizm. (N. Üzel, Çev.) (4. Baskı). İstanbul: İrfan Yayınevi.
22. SAID, E. (2017). Şarkiyatçılık. (B. Ünler, Çev.). Metis Yayınları.
23. SEVİNÇ, K. (2019). Batı’da İslamofobi ve Psikolojik Temelleri (1. Baskı). Bursa: Emin Yayınları.
24. THE GUARDIAN. (2016, 13 Nisan). London Has Fallen: Can city-siege movies survive the age of terror https://www.theguardian.com/film/2016/apr/13/london-has-fallen-can-city-siege-movies-survive-the-age-of-terror adresinden erişildi.
25. TÜRKMEN, M. Y., & ÖZÇINAR, M. (2020). 11 Eylül Sonrası Hollywood Sinemasında İslamofobinin Yeniden Üretimi. Erciyes İletişim Dergisi, 7(2), 1321-1343.
26. VAROL, M. Ç. & VAROL, E. (2019). Kavram ve Kuramlarıyla Marshall Mcluhan’a Bakış: Günümüzün Egemen Medya Araçları Ekseninde Bir Değerlendirme. International Journal of Cultural and Social Studies (IntJCSS), 5(1), 137-158.
27. WIKIPEDIA. (2025, 28 Kasım). London Has Fallen. https://en.wikipedia.org/wiki/London_Has_Fallen adresinden erişildi.
28. YEL, A. M. (2018). Medya ve Sinemada Temsil Edilme Biçimleriyle İslam Karşıtlığı. Medya ve Din Araştırmaları Dergisi, 6-16.