Araştırma Makalesi

Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Nasıl Ölçülür? Türkiye’ye Özgü Bir Ölçek Uyarlaması

Cilt: 6 Sayı: 1 26 Mart 2025
PDF İndir
EN TR

Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Nasıl Ölçülür? Türkiye’ye Özgü Bir Ölçek Uyarlaması

Öz

Yapay zekâ, müşteri deneyimlerini kişiselleştirmek ve yenilikçi hizmetler sunmak amacıyla günümüzde ticari ürünlerin yaygın bir özelliği haline gelmektedir. Ancak, hızla gelişen yapay zekâ destekli ürünler bağlamında müşteri deneyimini ölçmeye yönelik ulusal literatürde uygun bir ölçme aracına rastlanılmamıştır. Bu çalışma Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Ölçeğinin Türkçeye uyarlanmasını amaçlamaktadır. Özgün ölçek, beş boyutta gruplanan 18 maddeden oluşmaktadır. Ölçeğin geçerliliği ve güvenirliği teknoloji yoğun bir sektör olan havacılık bağlamında incelenmiştir. Çalışma kapsamında, yapay zekâ destekli ürünlerle deneyimi olan 539 havayolu yolcusundan elde edilen veriler analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, antropomorfik deneyim boyutunun istatistiksel olarak anlamlı olmadığı belirlenmiş ve ölçek yapısından çıkarılmıştır. Ölçek veri toplama, sınıflandırma, yetkilendirme, sosyal deneyim olmak üzere dört boyutlu ve 15 maddeli olarak Türkçeye uyarlanmıştır. Uyarlanan ölçeğin, bireylerin yapay zekâ destekli ürünler bağlamındaki müşteri deneyimlerini değerlendirmede geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu ortaya konulmuştur.

Anahtar Kelimeler

havacılık, müşteri deneyimi, ölçek uyarlama, yapay zekâ, yapay zekâ destekli ürünler

Kaynakça

  1. Agrawal, A. (2017). How AI will change the way we make decisions. Harvard Business Review.
  2. Aleksander, I. (2004). Advances in intelligent information technology: re-branding or progress towards conscious machines?. Journal of Information Technology, 19(1), 21-27. https://doi.org/10.1057/palgrave.jit.2000001
  3. Ameen, N., Tarhini, A., Reppel, A., & Anand, A. (2021). Customer experiences in the age of artificial intelligence. Computers in Human Behavior, 114, 106548. https://doi.org/10.1016/j.chb.2020.106548
  4. Anshari, M., Almunawar, M. N., Lim, S. A., & Al-Mudimigh, A. (2019). Customer relationship management and big data enabled: Personalization & customization of services. Applied Computing and Informatics, 15(2), 94-101. https://doi.org/10.1016/j.aci.2018.05.004
  5. Arreza, M. K. B. (2022). The quality of service and user satisfaction of airline chatbots. Journal of Business on Hospitality and Tourism, 8(1), 197-215. https://doi.org/10.22334/jbhost.v8i1.346
  6. Aru, J., Larkum, M. E., & Shine, J. M. (2023). The feasibility of artificial consciousness through the lens of neuroscience. Trends in Neurosciences, 46(12), 1008-1017. https://doi.org/10.1016/j.tins.2023.09.009
  7. Balaji, M. S., & Roy, S. K. (2017). Value co-creation with Internet of things technology in the retail industry. Journal of Marketing Management, 33(1-2), 7-31. https://doi.org/10.1080/0267257X.2016.1217914
  8. Bandura, A. (2001). Social cognitive theory: An agentic perspective. Annual review of Psychology, 52, 1-26. https://doi.org/10.1146/annurev.psych.52.1.1
  9. Bawack, R. E., Fosso Wamba, S., & Carillo, K. D. A. (2021). A framework for understanding artificial intelligence research: Insights from practice. Journal of Enterprise Information Management, 34(2), 645-678. https://doi.org/10.1108/JEIM-07-2020-0284
  10. Berry, L. L. Carbone, L. P., & Haeckel, S. H. (2002). Managing the total customer experience. MIT Sloan Management Review, 43(3), 85-89.

Kaynak Göster

APA
Tuncal, A. (2025). Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Nasıl Ölçülür? Türkiye’ye Özgü Bir Ölçek Uyarlaması. Sosyal Mucit Academic Review, 6(1), 119-146. https://doi.org/10.54733/smar.1602880
AMA
1.Tuncal A. Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Nasıl Ölçülür? Türkiye’ye Özgü Bir Ölçek Uyarlaması. SMAR. 2025;6(1):119-146. doi:10.54733/smar.1602880
Chicago
Tuncal, Arif. 2025. “Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Nasıl Ölçülür? Türkiye’ye Özgü Bir Ölçek Uyarlaması”. Sosyal Mucit Academic Review 6 (1): 119-46. https://doi.org/10.54733/smar.1602880.
EndNote
Tuncal A (01 Mart 2025) Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Nasıl Ölçülür? Türkiye’ye Özgü Bir Ölçek Uyarlaması. Sosyal Mucit Academic Review 6 1 119–146.
IEEE
[1]A. Tuncal, “Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Nasıl Ölçülür? Türkiye’ye Özgü Bir Ölçek Uyarlaması”, SMAR, c. 6, sy 1, ss. 119–146, Mar. 2025, doi: 10.54733/smar.1602880.
ISNAD
Tuncal, Arif. “Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Nasıl Ölçülür? Türkiye’ye Özgü Bir Ölçek Uyarlaması”. Sosyal Mucit Academic Review 6/1 (01 Mart 2025): 119-146. https://doi.org/10.54733/smar.1602880.
JAMA
1.Tuncal A. Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Nasıl Ölçülür? Türkiye’ye Özgü Bir Ölçek Uyarlaması. SMAR. 2025;6:119–146.
MLA
Tuncal, Arif. “Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Nasıl Ölçülür? Türkiye’ye Özgü Bir Ölçek Uyarlaması”. Sosyal Mucit Academic Review, c. 6, sy 1, Mart 2025, ss. 119-46, doi:10.54733/smar.1602880.
Vancouver
1.Arif Tuncal. Yapay Zekâ Destekli Ürünlerde Müşteri Deneyimi Nasıl Ölçülür? Türkiye’ye Özgü Bir Ölçek Uyarlaması. SMAR. 01 Mart 2025;6(1):119-46. doi:10.54733/smar.1602880