Araştırma Makalesi

Kurumsal Düzenlerdeki Değişimin Kurumsal Mantıklar Üzerindeki Etkisi: Türk Kamu Sektörü Örneği

Cilt: 6 Sayı: 2 29 Temmuz 2025
PDF İndir
EN TR

Kurumsal Düzenlerdeki Değişimin Kurumsal Mantıklar Üzerindeki Etkisi: Türk Kamu Sektörü Örneği

Öz

Bu çalışma Türk kamu sektöründe kurumsal mantık değişimleri ve bu değişimin kurumsal düzenlerle ilişkisini açıklamayı amaçlamaktadır. Teorik çerçeve kurumsal mantıklar ve kamu yönetimi yaklaşımlarından yararlanılarak oluşturulmuştur. Araştırma nitel olarak örnek olay deseniyle tasarlanmıştır. Veri olarak 1963-2024 yılları arasında toplamda 12 defa hazırlanan beş yıllık Kalkınma Planları (KP) kullanılmıştır. Veriler tematik analiz yöntemiyle çözümlenmiştir. Veriler merkezi kamu yönetimi ve Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT) şeklinde iki ayrı bölüm olarak kodlanmıştır. Merkezi kamu yönetimi açısından 5. KP’den (1985-1989) itibaren devlet mantığının yanına piyasa mantığının, 7. KP’den (1996-2000) sonra da topluluk mantığının eklendiği ve 12. KP’de (2024-2028) ise bu üç mantığın melezleştiği bulguları elde edilmiştir. Bir diğer bulgu ise Kamu İktisadi Teşebbüsleri açısından 1. KP (1963-1967) ile 4. KP (1979-1983) arasında devlet mantığının baskın olduğu, 5. KP’den (1985-1989) sonra piyasa mantığının baskın konuma yükseldiğidir. Kurumsal mantıklardaki değişimde başat etkinin kurumsal düzenlerdeki değişim ve etkileşim olduğu ancak kurumsal düzenlerdeki değişimin merkezi kamu yönetimi ile Kamu İktisadi Teşebbüsleri kurumsal mantıklarını zaman ve biçim açısından farklı şekillerde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

kurumsal mantıklar, kurumsal düzenler, kamu yönetimi yaklaşımları, Türk kamu sektörü, kurumsal mantıklarda değişim

Kaynakça

  1. Aalto, K., & Kallio, K. M. (2019). Changing institutional logics: Shifting to a new service model in the Finnish public sector. Public Money & Management, 39(7), 486-493. https://doi.org/10.1080/09540962.2019.1588559
  2. Acar, E. (2016). Dünyada ve Türkiye’de idareyi değişime iten nedenler. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Afro-Avrasya Özel Sayısı, 147-159.
  3. Alptekin, H. D., & Koç, U. (2022). 1991-2021 yılları arasında gerçekleştirilen kurumsal mantık çalışmalarının bibliyometrik ve bilimsel haritalama teknikleri ile incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 40(3), 514-547. https://doi.org/10.17065/huniibf.994092
  4. Alvesson, M., & Blom, M. (2022). The hegemonic ambiguity of big concepts in organization studies. Human Relations, 75(1), 58-86. https://doi.org/10.1177/0018726720986847
  5. Alvesson, M., & Spicer, A. (2018). Neo-institutional theory and organization studies: A mid-life crisis?. Organization Studies, 40(2), 199-218. https://doi.org/10.1177/0170840618772610
  6. Angın, C., & Övgün, B. (2020). Kamu yönetiminde yeni bir eğilim: hibrit merkezileşme. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 38(4), 633-654. https://doi.org/10.17065/huniibf.714946
  7. Ayhan, E., & Önder, M. (2017). Yeni kamu hizmeti yaklaşımı: Yönetişime açılan bir kapı. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, 3(2), 19-48.
  8. Battilana, J., & Dorado, S. (2010). Building sustainable hybrid organizations: The case of commercial microfinance organizations. Academy of Management Journal, 53(6), 1419-1440. https://doi.org/10.5465/amj.2010.57318391
  9. Berg, L. N., & Pinheiro, R. (2016). Handling different institutional logics in the public sector: Comparing management in Norwegian universities and hospitals. In Towards a comparative institutionalism: Forms, dynamics and logics across the organizational fields of health care and higher education (pp. 145-168). Emerald Group Publishing Limited. http://dx.doi.org/10.1108/S0733-558X20150000045018
  10. Besharov, M. L., & Smith, W. K. (2014). Multiple institutional logics in organizations: Explaining their varied nature and implications. Academy of Management Review, 39(3), 364-381. http://dx.doi.org/10.5465/amr.2011.0431

Kaynak Göster

APA
Arslan, S. (2025). Kurumsal Düzenlerdeki Değişimin Kurumsal Mantıklar Üzerindeki Etkisi: Türk Kamu Sektörü Örneği. Sosyal Mucit Academic Review, 6(2), 219-265. https://doi.org/10.54733/smar.1654940
AMA
1.Arslan S. Kurumsal Düzenlerdeki Değişimin Kurumsal Mantıklar Üzerindeki Etkisi: Türk Kamu Sektörü Örneği. SMAR. 2025;6(2):219-265. doi:10.54733/smar.1654940
Chicago
Arslan, Salih. 2025. “Kurumsal Düzenlerdeki Değişimin Kurumsal Mantıklar Üzerindeki Etkisi: Türk Kamu Sektörü Örneği”. Sosyal Mucit Academic Review 6 (2): 219-65. https://doi.org/10.54733/smar.1654940.
EndNote
Arslan S (01 Temmuz 2025) Kurumsal Düzenlerdeki Değişimin Kurumsal Mantıklar Üzerindeki Etkisi: Türk Kamu Sektörü Örneği. Sosyal Mucit Academic Review 6 2 219–265.
IEEE
[1]S. Arslan, “Kurumsal Düzenlerdeki Değişimin Kurumsal Mantıklar Üzerindeki Etkisi: Türk Kamu Sektörü Örneği”, SMAR, c. 6, sy 2, ss. 219–265, Tem. 2025, doi: 10.54733/smar.1654940.
ISNAD
Arslan, Salih. “Kurumsal Düzenlerdeki Değişimin Kurumsal Mantıklar Üzerindeki Etkisi: Türk Kamu Sektörü Örneği”. Sosyal Mucit Academic Review 6/2 (01 Temmuz 2025): 219-265. https://doi.org/10.54733/smar.1654940.
JAMA
1.Arslan S. Kurumsal Düzenlerdeki Değişimin Kurumsal Mantıklar Üzerindeki Etkisi: Türk Kamu Sektörü Örneği. SMAR. 2025;6:219–265.
MLA
Arslan, Salih. “Kurumsal Düzenlerdeki Değişimin Kurumsal Mantıklar Üzerindeki Etkisi: Türk Kamu Sektörü Örneği”. Sosyal Mucit Academic Review, c. 6, sy 2, Temmuz 2025, ss. 219-65, doi:10.54733/smar.1654940.
Vancouver
1.Salih Arslan. Kurumsal Düzenlerdeki Değişimin Kurumsal Mantıklar Üzerindeki Etkisi: Türk Kamu Sektörü Örneği. SMAR. 01 Temmuz 2025;6(2):219-65. doi:10.54733/smar.1654940