Araştırma Makalesi

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ COVID-19 SÜRECİNDEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: BİR SİSTEMATİK DERLEME (2020-2023)

Cilt: 7 Sayı: 2 26 Kasım 2024
PDF İndir
EN TR

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ COVID-19 SÜRECİNDEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: BİR SİSTEMATİK DERLEME (2020-2023)

Öz

Sağlık hizmetleri çalışanlarında görevleri gereği hizmet sunulurken meydana gelen birtakım duyarsızlaşmaları, duygusal açıdan kendini tükenmiş hissetmeleri ve bunun yanında çalışanda kişisel başarı ve yeterlilik duygularındaki azalmalar tükenmişlik olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışma ile Covid-19 pandemi süreci ile sağlık çalışanlarında görülen tükenmişlik düzeylerini araştırmaya yönelik yapılan bilimsel çalışmaların sistematik olarak incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada 2020-2023 yılları arasında yayımlanmış olan makaleler Google Scholar veri tabanından faydalanarak taratılmıştır. Tarama sağlık çalışanlarının Covid-19 sürecindeki tükenmişlik düzeyleri kapsamında olan çalışmaların (sağlık çalışanları, Covid-19, Tükenmişlik düzeyi) anahtar kelimeleri kullanılarak yapılmıştır. Araştırmaya dahil etme kriterlerinde; çalışmanın araştırma makalesi olması, Türkçe olması, Türkiye örneklemi olması ve sağlık çalışanı perspektifinde olması kriterleri göz önünde tutulmuştur. Nöbet usulü çalışanlarda tükenmişliğin normal çalışanlara oranla yüksek olduğu ayrıca haftalık çalışma süresinin artışına paralel olarak tükenmişlik seviyesinin yükseldiği, hastalığa maruz kalan çalışanlarda tükenmişliğin daha fazla olduğunu ifade edebiliriz. Sağlık personelinin Covid-19’ un neden olduğu korku ile tükenmişliği arasında anlamlı bir farkın bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Pandemi sürecinde etkisini özellikle sağlık çalışanları üzerinde daha güçlü gösteren belirsiz, değişken, karmaşık ve muğlak ortamların varlığı, çalışan stresi ve tükenmişlik üzerine etkileri olarak tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular incelendiğinde, katılımcıların iş yükü algısı ve tükenmişlik düzeylerinde Covid-19 öncesine göre pandemi sürecinde artışa geçtiği tespit edilmiştir. Sağlık hizmetlerinde pandemi ile mücadelede ön saflarda çalışanlarda iş yükü, duyarsızlaşma ve tükenmişlik seviyelerinin daha yüksek olup; içsel tatmin ve iş tatmini düzeylerinin ise daha düşük olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Sağlık çalışanı, Covid-19, Tükenmişlik düzeyi

Destekleyen Kurum

Yok

Etik Beyan

Etik Kurul Raporuna İhtiyaç Yoktur

Teşekkür

Pratik Web Kullanımınız için Teşekkürler

Kaynakça

  1. Acavut, G., & Korkmaz, S. (2022). Covid-19 Pandemisinin Doktor, Hemşire ve Ebelerin Tükenmişlik Durumlarına Etkisinin Belirlenmesi. Turkish Journal Of Family Medicine And Primary Care, 16(1), 121-130.
  2. Alakaş, E. Ö., Kağıtcı, S., & Yılık, P. (2022). Covid-19 Sürecinde Sağlık Çalışanlarının Algıladıkları Sosyal Desteğin Duygusal Tükenme Üzerindeki Etkisi. Cumhuriyet Universitesi Journal Of Economics & Administrative Sciences (Jeas), 23(4).
  3. Arslan, Ü., Çağatay, A., & Savaş, A. Y. (2023). Covid-19 Pandemisinde Sağlık Personelinin Tükenmişlik Durumunun İncelenmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 14(37), 226-246.
  4. Atalay, M., & Çakırel, Y. (2022). Sağlık Sektörü Çalışanlarında İş Yükü, İş Tatmini ve Tükenmişlik Durumunun İncelenmesi. Journal Of Management And Economics Research, 20(1), 431-463.
  5. Baltacı, N.N., Coşar, B. (2020). Covıd-19 Pandemisi ve Ruh İlişkisi. Psikiyatri ve Covid-19. 1. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri
  6. Bell, V., & Wade, D. (2021). Mental health of clinical staff working in high-risk epidemic and pandemic health emergencies a rapid review of the evidence and living meta-analysis. Social psychiatry and psychiatric epidemiology, 56, 1-11.
  7. Çetin, B., Deniz, D., Gemlik, N., Yarar, O. (2021). Koronavirüs (Covid-19)’Ün Sağlık Çalışanları Üzerine Etkisi: Nitel Bir Araştırma. Journal Of Academic Perspective On Social Studies(1), 45-58. Https://Doi.Org/10.35344/Japss.902999
  8. Edis, E. K., & Keten, M. (2022). Covid-19 Pandemi Sürecinde Sağlık Çalışanlarında Tükenmişlik, İş Tatmini ve Yaşam Doyumu. Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 24(2), 331-342.
  9. Eryılmaz, İ., Uzunbacak, H. H., & Akçakanat, T. (2022). Sağlık Çalışanlarında Tükenmişlik: Covıd-19 Öncesinde ve Sırasında Kıyaslamalı Bir Araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 27(4), 641-656.
  10. Gürer, A. & Gemlik, H. N. (2020). Covid-19 Pandemisi Sürecinde Sahada Olan Sağlık Çalışanlarının Yaşadıkları Sorunlar ve Çözüm Önerileri Üzerine Nitel Bir Araştırma. Sağlık Hizmetleri ve Eğitimi Dergisi, 4(2), 45-52.

Kaynak Göster

APA
Can, M., & Kurt, M. E. (2024). SAĞLIK ÇALIŞANLARININ COVID-19 SÜRECİNDEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: BİR SİSTEMATİK DERLEME (2020-2023). Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, 7(2), 92-103. https://doi.org/10.38004/sobad.1515010
AMA
1.Can M, Kurt ME. SAĞLIK ÇALIŞANLARININ COVID-19 SÜRECİNDEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: BİR SİSTEMATİK DERLEME (2020-2023). SOBAD. 2024;7(2):92-103. doi:10.38004/sobad.1515010
Chicago
Can, Mehmet, ve Mehmet Emin Kurt. 2024. “SAĞLIK ÇALIŞANLARININ COVID-19 SÜRECİNDEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: BİR SİSTEMATİK DERLEME (2020-2023)”. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi 7 (2): 92-103. https://doi.org/10.38004/sobad.1515010.
EndNote
Can M, Kurt ME (01 Kasım 2024) SAĞLIK ÇALIŞANLARININ COVID-19 SÜRECİNDEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: BİR SİSTEMATİK DERLEME (2020-2023). Sosyal Bilimler Akademi Dergisi 7 2 92–103.
IEEE
[1]M. Can ve M. E. Kurt, “SAĞLIK ÇALIŞANLARININ COVID-19 SÜRECİNDEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: BİR SİSTEMATİK DERLEME (2020-2023)”, SOBAD, c. 7, sy 2, ss. 92–103, Kas. 2024, doi: 10.38004/sobad.1515010.
ISNAD
Can, Mehmet - Kurt, Mehmet Emin. “SAĞLIK ÇALIŞANLARININ COVID-19 SÜRECİNDEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: BİR SİSTEMATİK DERLEME (2020-2023)”. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi 7/2 (01 Kasım 2024): 92-103. https://doi.org/10.38004/sobad.1515010.
JAMA
1.Can M, Kurt ME. SAĞLIK ÇALIŞANLARININ COVID-19 SÜRECİNDEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: BİR SİSTEMATİK DERLEME (2020-2023). SOBAD. 2024;7:92–103.
MLA
Can, Mehmet, ve Mehmet Emin Kurt. “SAĞLIK ÇALIŞANLARININ COVID-19 SÜRECİNDEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: BİR SİSTEMATİK DERLEME (2020-2023)”. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, c. 7, sy 2, Kasım 2024, ss. 92-103, doi:10.38004/sobad.1515010.
Vancouver
1.Mehmet Can, Mehmet Emin Kurt. SAĞLIK ÇALIŞANLARININ COVID-19 SÜRECİNDEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: BİR SİSTEMATİK DERLEME (2020-2023). SOBAD. 01 Kasım 2024;7(2):92-103. doi:10.38004/sobad.1515010