Radical Evil, Banality of Evil, and A Deliberate-Ideological Aspect in the Gaza Genocide: Gaza and Spaciocide

Öz

The aim of this study is to examine the deliberate-ideological process of evil perpetrated by Israel in Gaza and “spaciocide," as being one of its most important components. The research question is whether Israel’s recent intense attacks on Gaza can be considered a phenomenon of spaciocide against the Gazan civilians. Adopting a qualitative research methodology, this study utilizes scientific research techniques such as document analysis, thematic analysis, and hermeneutics analysis. The findings of this study are as follows: This study argues that Israel’s genocidal actions in Gaza since October 7, 2023, are based on a general policy of “radical evil” and “banality of evil.” In this pursuit, Israel has committed not only deliberate and willingly acts of ethnic cleansing, genocide, urbicide, and politicide, but also, and more importantly, extensive crimes of spaciocide. This has targeted the human existence and values of Gazan civilians by depriving them of essential living and cultural spaces such as homes, hospitals, schools, religious sites, cinemas, theaters, parks, and cemeteries, and by destroying these spaces. Ultimately, spaciocide constitutes one of the main characteristics of Israel’s ethnic cleansing and genocide policies in Gaza. The originality of this study lies in the almost complete absence of scholarly work in the relevant literature in Türkiye concerning both the concept of spaciocide and the analysis of the genocidal acts in Gaza through this lens.

Anahtar Kelimeler

• Genocide Studies
• Genocide
• Israel
• Gaza Strip
• Spaciocide
• Radical Evil
• Banality of Evil

Proje Numarası

Yoktur

Etik Beyan

The author declares that there are no ethical statements regarding this study.

Teşekkür

The author thanks the journal editorial team and the anonymous reviewers for their contributions to the development of this work.

Radikal Kötülük, Kötülüğün Sıradanlığı ve Gazze Soykırımı’nda Kasıtlı-İdeolojik Bir Yön: Gazze ve Mekân-Kırım

Öz

Bu çalışmanın amacı, İsrail’in Gazze’de uyguladığı kasıtlı-ideolojik kötülük süreci ve bu sürecin en önemli parçalarından biri olduğu düşünülen “mekân-kırım”ı incelemektir. Bu çalışmanın araştırma sorusu, İsrail’in son yoğun Gazze saldırılarının Gazzelilere yönelik mekân-kırım olgusu kapsamında kabul edilip edilemeyeceğidir. Nitel araştırma metodolojisini benimseyen bu çalışmada doküman analizi, tematik analiz ve yorumsamacılık gibi bilimsel araştırma tekniklerinden yararlanılmıştır. Bu çalışmanın sonuç bulguları; İsrail’in Gazze’de 7 Ekim 2023’ten bu yana sürdürdüğü soykırım eylemlerinin genel bir “radikal kötülük” ve “kötülüğün sıradanlığı” siyasasına dayandığı, İsrail’in bu yolda etnik temizlik, halk-kırım, kent-kırım ve politik-kırım gibi kasıtlı ve bilinçli kırımlar yanında, esasen yoğun mekân-kırım suçları da işleyerek, Gazze’deki sivillere hem ev, hastane, okul, dini mabet, sinema, tiyatro, park, mezarlık gibi insani yaşamsal ve kültürel mekân bırakmama hem de bu mekânları kırıma uğratarak Gazze’li sivillerin insani varlık ve değerlerini hedeflediği ve sonuçta, mekân-kırımın İsrail etnik temizlik siyasalarının ana niteliklerinden birini oluşturduğu şeklindedir. Çalışmanın özgünlüğü, Türkiye’deki ilgili literatürde gerek mekân-kırım kavramına, gerekse Gazze’de icra edilen soykırım eylemlerinin mekân-kırım üzerinden analizine yönelik olarak neredeyse yok denecek kadar az bilimsel çalışmanın mevcudiyetidir.

Anahtar Kelimeler

• Soykırım Çalışmaları
• Soykırım
• İsrail
• Gazze Şeridi
• Mekân-kırım
• Radikal Kötülük
• Kötülüğün Sıradanlığı

Proje Numarası

Yoktur

Etik Beyan

Yazar, bu çalışmanın bilimsel araştırma ve yayın etiği ilkelerine uygun olarak hazırlandığını beyan eder.

Teşekkür

Yazar, çalışmanın geliştirilmesine katkı sağlayan dergi editöryal ekibine ve anonim hakemlere teşekkür eder.

Kaynakça

1. Ajour, A. (2025). Unveiling the colonial violence of space in the Gaza genocide. European Journal of Cultural Studies, 28(5), 1249-1263. https://doi.org/10.1177/13675494241310778
2. Ak, G. (2024). “Crime of the century”: Israel’s state terrorism and international law violations in Gaza Strip. Journal of Humanity, Peace and Justice, 1(1), 65-95. https://doi.org/10.26650/hupej.2024.10.1.1468793
3. Ak, G. (2026). “Gazze-kırım”: Bu dünyanın ne denli korkutucu olduğunu bilmeyi Arendt’le hatırlamak. Topkapı Sosyal Bilimler Dergisi, 5(1), 149-164. https://izlik.org/JA85ZR95MH
4. Akbalık, E. (2024). Gazze’deki yıkımın mekânsal boyutları: bir vicdan mahkemesi özeti. Mimar.İst (Dosya: Savaşlar Çağında Yıkım ve Mimarlık), 2, 24-28. https://mimaristdergi.org/storage/upload/pdfs/1731407965-tr.pdf
5. Arendt, H. (1973). The origins of totalitarianism. (renewed edition). New York: Harcourt Brace & World, Inc. (Özgün eser baskı: 1951)
6. Arendt, H. (2005). “Organized guilt and universal responsibility”. J. Kohn (Ed.). Essays in understanding, 1930-1954: Formation, exile, and totalitarianism içinde (121-132), New York: Schocken Books.
7. Arendt, H. (2006). Eichmann in Jerusalem: A report on the banality of evil. London: Penguin Books. (Özgün eser baskı: 1963)
8. Arendt, H. (2009). Kötülüğün sıradanlığı “Adolf Eichmann Kudüs’te” (Çev. Ö. Çelik). İstanbul: Metis.

9. Arı, Y. (2024). Gölgede kalan yıkım: İsrail’in devlet destekli terörü ve soykırım trajedisi tarihi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 11(2), 639-665. https://doi.org/10.51702/esoguifd.1491769
10. Arı, Y., and Turan, M. (2023). “A Crime against humanity and the tragedy of genocide: An evaluation that Israel should be sued for state terrorism against Palestinians”. Uluslararası Dorlion Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi (DASAD), 1(2), 445-465. https://doi.org/10.5281/zenodo.10429568
11. Arslan, M. İ. (2025). “BM: Gazze’deki evlerin yüzde 90’ından fazlası yıkıldı ve zarar gördü”. Anadolu Ajansı, 23 Nisan 2025, https://www.aa.com.tr/tr/dunya/bm-gazzedeki-evlerin-yuzde-90indan-fazlasi-yikildi-ve-zarar-gordu/3546390, Erişim tarihi: 01.10.2025.
12. Aslan, M. Y. (2016). Savaş hukuku ve angajman kuralları. Ankara: Bilge Yayınevi.
13. Ataov, T. (1968). Savaş suçları uluslararası mahkeme: Jenosit oturumu. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 23(02), 319-333. https://doi.org/10.1501/SBFder_0000000966
14. Badiou, A. (2003). Etik: kötülük kavrayışı üzerine bir deneme. (Çev. T. Birkan). İstanbul: Metis.
15. Bardi, A. S. (2016). The “architectural cleansing” of Palestine. American Anthropologist, 118(1), 165-171. https://doi.org/10.1111/aman.12520
16. Baudrillard, J. (2005). Şeytana satılan ruh ya da kötülüğün egemenliği (Çev. O. Adanır). Ankara: Doğu Batı.
17. Bekiroğlu, S. (2023). Conceptualizing urbicide: space, memory, war, and necropolitics [Doktora Tezi]. Orta Doğu Teknik Üniversitesi.
18. Bloxham, D., and Moses, A. D. (2010). The Oxford handbook of genocide studies. Northamptonshire, Oxford: Oxford University Press.
19. Bozok Üniversitesi. (2025). “Dünya Soykırımlar ve Büyük Katliamlar Tarihi”. Dünya Soykırımlar Tarihi İnfografik Yarışması. https://infografikyarismasi.bozok.edu.tr/Home/Icerik/36, Erişim tarihi: 11.08.2025.
20. Clavero, B. (2008). Genocide or ethnocide, 1933-2007: How to make unmake, and remake law with words. Giuffrè Editore.
21. Coşkun, B. (2012). Hannah Arendt’te “radikal kötülük” problemi [Yüksek Lisans Tezi]. Maltepe Üniversitesi.
22. Coward, M. (2009). Urbicide: The politics of urban destruction. New York: Routledge.
23. Ersoy Ceylan, T. (2021). 1948: Mekân-kırım yoluyla unutma rejiminin kuruluşu. Filistin Araştırmaları Dergisi, (9), 77-107. https://izlik.org/JA27DS89NE
24. Ersoy Ceylan, T. (2024). Belleği silmek: Bir yıkım aracı olarak mekân-kırım. Mimar.İst (Dosya: Savaşlar Çağında Yıkım ve Mimarlık), 2, 20-23. https://mimaristdergi.org/storage/upload/pdfs/1731406948-tr.pdf
25. Fein, H. (1993). Accounting for genocide after 1945: Theories and some findings. International Journal on Group Rights, 1(2), 79-106. https://www.jstor.org/stable/24674446
26. Formosa, P. (2007). Is radical evil banal? Is banal evil radical?. Philosophy & Social Criticism, 33(6), 717-735. https://doi.org/10.1177/0191453707080585
27. Francis, D., Kellaher, L., and Neophytou, G. (2002). “The cemetery: A site for the construction of memory, identity, and ethnicity”. J. J. Climo ve M. G. Cattell vd. (Eds.). Social memory and history: Anthropological perspectives içinde (100-110), Walnut Creek, CA: Altamira Press.
28. Freeman, M. (1991a). The theory and prevention of genocide. Holocaust and Genocide Studies, 6(2), 185-199. https://doi.org/10.1093/hgs/6.2.185
29. Freeman, M. (1991b). Speaking about the unspeakable: Genocide and philosophy. Journal of Applied Philosophy, 8(1), 3-18. https://doi.org/10.1111/j.1468-5930.1991.tb00402.x
30. Freeman, M. (2007). Never again! Genocide and the international community. Papeles del CEIC, 1, 1-16. http://www.ehu.es/CEIC/pdf/27.pdf
31. Garman, B., and Murphy, M. (2025). “İsrail Gazze’de sivillere ait binlerce binayı kontrollü patlamalarla yıkıyor”. BBC News Türkçe, 21 Temmuz 2025. https://www.bbc.com/turkce/resources/idt-33fccfbe-abcc-4af1-bdd2-632b2787cf59, Erişim tarihi: 02.08.2025.
32. Gratz, D. (2011). Elitocide in Bosnia and Herzegovina and its impact on the contemporary understanding of the crime of genocide. Nationalities Papers: The Journal of Nationalism and Ethnicity, 39(3), 409-424. https://doi.org/doi:10.1080/00905992.2011.565318
33. Hanafi, S. (2006). “Spaciocide”. P. Misselwitz, T. Rieniets, Z. Efrat, R. Khamaisi ve R. Nasrallah (Eds.). City of collision: Jerusalem and the principles of conflict urbanism içinde (93-101), Basel: Birkhäuser Basel.
34. Hanafi, S. (2013). Explaining spacio-cide in the Palestinian territory: Colonization, separation, and state of exception. Current Sociology, 61(2), 190-205. https://doi.org/10.1177/0011392112456505
35. Hanafi, S. (2023). “From “spacio-cide” to genocide: The war on Gaza and western indifference”. Institute for Palestine Studies, 30 December 2023, https://www.palestine-studies.org/en/node/1654923, Erişim tarihi: 12.09.2025.
36. Harff, B. (2003). No lessons learned from the Holocaust? Assessing risks of genocide and political mass murder since 1955. American Political Science Review, 97(1), 57-73. https://www.jstor.org/stable/3118221
37. Hijazi, A. (2016). Toward spacio-cide: Building the museum of tolerance over the Mamilla Cemetery in Jerusalem. Jerusalem Quarterly, 67, 97-109. https://doi.org/10.70190/jq.I67.p97
38. Huss, M., and Altehe, S. (2024). On spaciocide and resistance: Between Bi’r as-Sab’a and Gaza. Political Geography, 114, 1-3. https://doi.org/10.1016/j.polgeo.2024.103186
39. Khalidi, A. (2009). The Mamilla Cemetery: A buried history. Jerusalem Quarterly, 37, 104-109. https://www.palestine-studies.org/sites/default/files/jq-articles/37-the_mamilla_2_0.pdf
40. Kimmerling, B. (2006). The real legacy of Ariel Sharon. Verso.
41. Koçkaya, B. (2019). The crime of genocide and question of genocidal intent in international law [Yüksek Lisans Tezi]. Galatasaray Üniversitesi.
42. Kreß, C. (2006). The crime of genocide under international law. International Criminal Law Review, 6, 461-502. https://doi.org/10.1163/157181206778992287
43. Kuper, L. (1982). Genocide: Its political use in the twentieth century. New Haven, Connecticut: Yale University Press.
44. Landman, T. (2006). Studying human rights. Abingdon, UK: Routledge.
45. Lemkin, R. (1944). Axis rule in occupied Europe: Laws of occupation, analysis of government, proposals for redress. Washington, DC: Carnegie Endowment for International Peace.
46. Levene, M. (2005). Genocide in the age of the nation state (Vol-I: The Meaning of Genocide). London, UK: I.B. Tauris.
47. Majed, M., Biçeroğlu, E., ve Karabacak, S. (2025). “Gazze’deki hastaneler 2 yıldır İsrail’in yoğun saldırılarıyla büyük yıkıma maruz kaldı”. Anadolu Ajansı, 07 Ekim 2025, https://www.aa.com.tr/tr/dunya/gazzedeki-hastaneler-2-yildir-israilin-yogun-saldirilariyla-buyuk-yikima-maruz-kaldi/3710032, Erişim tarihi: 10.10.2025.
48. Marrus, M. R. (Ed.) (1989). The Nazi Holocaust: Historical articles on the destruction of European Jews (8 Volumes). Westport, Connecticut: Meckler.
49. Melson, R. (1992). Revolution and genocide: On the origins of the Armenian genocide and the Holocaust. Chicago, IL: University of Chicago Press.
50. OCHA (The United Nations Office for the Coordination of Humanitarian Affairs). (2026, 29 Nisan). Reported impact snapshot | Gaza Strip. 29 April 2026, https://www.ochaopt.org/content/reported-impact-snapshot-gaza-strip-29-april-2026, Erişim tarihi: 05.06.2026.
51. OHCHR (The Office of the High Commissioner for Human Rights). (2025, 16 Eylül). Israel has committed genocide in the Gaza Strip, UN Commission finds. Press Release. 16 September 2025. https://www.ohchr.org/en/press-releases/2025/09/israel-has-committed-genocide-gaza-strip-un-commission-finds, Erişim tarihi: 05.06.2026.
52. OHCHR (The Office of the High Commissioner for Human Rights). (2026, 15 Ocak). Israel: Ban on 37 aid groups makes life unbearable for genocide survivors in Palestine, say UN experts. Press Release. 15 January 2026. https://www.ohchr.org/en/press-releases/2026/01/israel-ban-37-aid-groups-makes-life-unbearable-genocide-survivors-palestine, Erişim tarihi: 05.06.2026.
53. Pappe, I. (2006). The ethnic cleansing of Palestine. Oxford, UK: Oneworld.
54. Pehlivan, B. (2011). Hannah Arendt’in temel kavramları ve kötülüğün sıradanlaşması [Yüksek Lisans Tezi]. Sakarya Üniversitesi.
55. Rashed, H., Short, D., and Docker, J. (2024). Nakba memoricide: Genocide studies and the Zionist/Israeli genocide of Palestine. Holy Land Studies, 13(1), 1-34. https://www.academia.edu/6958909/Nakba_memoricide_Genocide_Studies_and_the_Zionist_Israeli_genocide_of_Palestine
56. Rummel, R. J. (1997). Statistic of democide: Genocide and mass murder since 1900. Center for National Security Law, School of Law, University of Virginia.
57. Sa’di, A., and Abu-Lughod, L. (Eds.) (2007). Nakba: Palestine, 1948, and the claims of memory. New York: Columbia University Press.
58. Salih, R., and Corry, O. (2022). “Displacing the anthropocene: colonisation, extinction and the unruliness of nature in Palestine”. EPE: Nature and Space, 5(1), 381-400. DOI: 10.1177/2514848620982834 journals.sagepub.com/home/ene
59. Schabas, W. A. (2008). State policy as an element of international crimes. Journal of Criminal Law and Criminology, 98(3), 953-982. https://scholarlycommons.law.northwestern.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=7299&context=jclc
60. Schabas, W. A. (2009). Genocide in international law: The crime of crimes 2nd ed. Cambridge, UK: Cambridge University Press.
61. Skocpol, T. (1979). States and social revolutions. New York: Cambridge University Press.
62. Suppan, A. (2019). The Death tolls in World War II. Wien: Verlag der Österreichischen Akademie der Wissenschaften.
63. TRT Haber. (2025, 4 Eylül). “Gazze’de okullar üçüncü yılında da açılmadı: 785 bin öğrenci eğitimden mahrum”. 04 Eylül 2025, https://www.trthaber.com/haber/dunya/gazzede-okullar-ucuncu-yilinda-da-acilmadi-785-bin-ogrenci-egitimden-mahrum-918827.html, Erişim tarihi: 22.09.2025.
64. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı. (2025, 19 Mart). Erdoğan, İsrail’in “masumların kanından beslenen terörist” bir devlet olduğunu belirtti (İspanya). 19 Mart 2025.
65. https://www.iletisim.gov.tr/turkce/dis_basinda_turkiye/detay/erdogan-israilin-masumlarin-kanindan-beslenen-terorist-bir-devlet-oldugunu-belirtti-ispanya, Erişim tarihi: 05.06.2026.
66. Uzonyi, Gary, 'Causes of Genocides' (20 June 2025), in Mark P Jones (ed.), Oxford Bibliographies in Political Science (New York, NY, online edn, Oxford Academic, 29 Nov. 2011), https://doi.org/10.1093/obo/9780199756223-0381, accessed 16 June 2026.
67. Valentino, B. A. (2004). Final solutions: Mass killing and genocide in the twentieth century. Ithaca New York: Cornell University Press.
68. Veronese, G., Fiscone, C., Abudlebdeh, N., Almqayyad, A., and Chemaly, T. L. (2026). Psychological burdens during genocide: a psychocartographic qualitative study of civilian experiences in Gaza, December 2024-February 2025. Social Science & Medicine, 399, 119-227. https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2026.119227
69. Vetlesen, A. J. (2001). Hannah Arendt on conscience and evil. Philosophy&Social Criticism, 27(5), 1-33. https://doi.org/10.1177/019145370102700501
70. Webster, S. (2023). Revisiting memoricide: The everyday killing of memory. Memory Studies, 17(6), 1408-1428. https://doi.org/10.1177/17506980231184564
71. Weizman, E. (2007). Hollow land: Israel’s architecture of occupation. London: Verso.