THE ECONOMIC OVERVIEW OF THE SLAVERY-PERIOD UTOPIA: FROM UTOPIA TO REALITY

Öz

The economic approach to utopias offers a broader approach and meaning than the "economic utopias" classification. Each utopia contains political, economic, historical and sociological connections as it consists of the ideal social construct. An ideal society cannot be designed that does not contain economic elements. Similarly, in both utopias and real life, the existence of economic structuring is essential for the regulation and continuity of social relations. In this study, a historical-descriptive analysis has been made on the existing and desired order of economic life in the slavery period utopias. Economics is the subject of moral philosophy or ethics in ancient economic thought. In almost all of the antiquity, there is the belief that the devotion of property causes disaster by removing people from morality and virtue, and poverty causes crime, and that all problems will be overcome by reducing the needs that require collective life and property accumulation. Basic economic concepts such as production and ownership, tax justice, democracy, division of labor and specialization, use of money, functions of money, wealth, distribution, economic systems, population, and production are discussed in slavery period utopias. Instead of a rural structure, which makes it difficult to control and classify the society, the urban ideal of equal, uniform, harmonious and submissive comes to the fore in utopias. These concepts have an effect on both economic structuring and changing the social course.

Anahtar Kelimeler

• utopias
• economic utopias
• economics in utopias
• utopias of the slavery period

Köleci Dönem Ütopyasına İktisadi Bakış: Ütopyadan Gerçeğe Dönüşenler

Öz

Ütopyalara iktisadi yaklaşım, “ekonomik ütopyalar” sınıflandırmasından daha geniş bir yaklaşım ve anlam sunar. Her ütopyanın ideal toplum kurgusundan oluştuğu ve siyasal, iktisadi, tarihi ve sosyolojik bağlantıları doğuştan itibaren içerdiği kabulüyle, ütopyalara iktisadi yaklaşım, külliyatın tüm eserlerine uygulanabilir hale gelir. İktisadi ögeler barındırmayan ideal toplum tasarımı yapılamayacağı gibi gerek ütopyalarda gerekse gerçek yaşamda toplumsal ilişkilerin düzenlenmesi ve devlet aygıtı içerisinde devamlılığının sağlanması için iktisadi yapılanmanın varlığı şarttır. Bu çalışmada köleci dönem ütopyaları ve içinde ütopyan fikirler barındıran eserlerde, dönemin iktisadi yaşama dair var olan ve olması arzulanan düzeni üzerine tarihsel-betimleyici bir inceleme yapılmaktadır.
İlkçağ iktisadi düşüncesinde, iktisat ahlak felsefesi içerisinde yer alır. Köleci dönem eserlerinde, mal mülk düşkünlüğünün insanı ahlak ve erdemden uzaklaştırarak felakete, yoksulluğun da suça sebep olduğu, ortaklaşa yaşamla ve mülk biriktirmeyi gerekli kılan ihtiyaçların azaltılmasıyla tüm sorunların üstesinden gelineceği inancı yer alır.
Köleci dönem ütopyalarının, etkin kullanım ilkesi, mülkiyet ilişkileri, sosyal barışın sağlanması, demokrasi anlayışı, iş bölümü ve uzmanlaşma, servet, para kullanımı, paranın işlevi, bölüşüm, ekonomik sistemler, nüfus, üretim ilişkileri gibi temel iktisadi kavramların içini dolduran ve bu kavramların toplumsal yansımasına yön veren unsurlar taşıdığı görülmektedir. Toplumsal çeşitliliğin toplumu sınıflandırmayı ve kontrol etmeyi zorlaştıran kıra ait görüntüsünün yerine toplumsal eşitliği simgeleyen tekdüze kent ideali, köleci düzenin ütopyadaki yansımasını oluşturur.

Anahtar Kelimeler

• ütopyalar
• ekonomik ütopyalar
• ütopyalarda iktisat
• üretim ilişkilerindeki dönüşüme göre ütopyalar
• köleci dönem ütopyaları

Kaynakça

1. Akkoyunlu Ertan, K. (2003). Kentin Tükenişi ve Ütopyalar. Amme İdaresi Dergisi, Cilt:36 Sayı:2, s.143-165.
2. Aristofanes (2017). Kadınlar Mecliste. İstanbul: Sınırsız.
3. Davutoğlu, A. (2011). Sosyal Politika ve Alternatif Toplum Modeli Arayışları: Temel Gelir Önerisinin Ütopya Kavramı Çerçevesinde Okunması. Sosyal Haklar Sempozyumu Bildiriler Kitabı. Sf.205-221.
4. Ersoy, A. (2008). İktisadi Teoriler ve Düşünceler Tarihi. Ankara: Nobel.
5. Hesiodos, (1948). İşler (S. Y. Baydur, Çev.) İstanbul: M.E.B.
6. Hesiodos, (2019). Theogonia - İşler ve Günler (S. Eyüboğlu ve A. Erhat, Çev.). İstanbul: İş Bankası Kültür.
7. Kinder, H. ve Hilgemann W. (2012). Dünya Tarihi Atlası 1. Cilt Başlangıçtan Fransız Devrimi’ne Kadar (L. Uslu, Çev.). Ankara: ODTÜ Yayıncılık.
8. Kolektif (Zagalov, N.A., Arzumanyan, A.A., Paşkov, A.I., Atlas, S.V., Volodin, V.S., Grigoryan, G.S., Dargilev, M.S., Kolganov, M.V., Koşelyov, A.J., Menşikov, S.M., Mochov, N.I., Nikolayev, A.B., Rudenko, G.F., Solodkov, M.V., Çerkovez, V.N., Kirov, V.A., Raçinski, J.M., Chessin, N.V., Faminski, I.P., Yagodkin, V.N.) (1979). Ekonomi Politiğin Temelleri (Ders Kitabı). İstanbul: May.

9. Kumar, K. (2005). Ütopyacılık (A. Somel, Çev.) İstanbul: İmge.
10. Malthus, T.R. (2014). An Essay on the Principle of Population. Ankara: Gece Kitaplığı.
11. Platon (2017). Devlet (S. Eyüboğlu ve M. A. Cimcoz, Çev.) İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür.
12. Siculus, D., Platon, Aristoteles, Aristophanes, Hesiodos, Lukianos (2005) Platon’dan Jambulos’a: Antikçağ Ütopyaları. (S. Usta, Çeviren ve Derleyen), İstanbul: Kaynak. Smith, A. (2006). Milletlerin Zenginliği (H. Derin, Çev.- G. Kazgan, Sunuş). İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür.
13. Smith, A. (2017). Ahlaki Duygular Kuramı (B. Tartıcı, Çev.). İstanbul: Liber Plus Yayınları.
14. Steiner, D. (2009). Kulturelle Evolution: Einführung und Übersicht. https://www.humanecology.ch/index.php?lng=de&pag=9&nav=3&sub=6&spg=125&scy=289.6000061035156, E.T: 09.10.2020. Usta, S. (Çev. ve Derl.) (2005). Sparta’da Mükemmel Toplum- Likurgos Yasaları. İstanbul: Kaynak.
15. Usta, S. (2015). İlkçağ Ütopyaları. İstanbul: Kaynak.
16. Yücedağ, İ. (2011). Ütopyalar ve Toplum Sınıflamaları İlişkisi Üzerine. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, ISSN:1303-5134, Cilt:8, Sayı:1.