WHISTLEBLOWING BEHAVIOR EXAMINED WITH AJZA’S THEORY OF
PLANNED BEHAVIOR
Öz
Whistleblowing as a phenomenon has been an element of political culture for many years
in the United States. All kinds of organizational malpractices and unethical behaviors in
the workplace are covered by Whistleblowing. In order to protect establishments from
unethical behavior and devrease their impacts whistleblowing should be increased in
organizations. Disclosure of unethical and illegal behavior in organizations and
examining them in a systematic way could be useful in fight against unethical behavior.
Unethical behavior in the workplace is in a bidirectional interaction with
Whistleblowing. If the Whistleblowers (informant) are not supported within the organization after announcing the wrong application they can face bullying.
Whistleblowing within organizations must be managed efficiently. In this study
Whistleblowing behavior will be examined with Ajza’s theory of Planned behavior.
Anahtar Kelimeler
AJZEN’İN PLANLANMIŞ DAVRANIŞ TEORİSİ BAĞLAMINDA WHISTLEBLOWING (BİLGİ İFŞASI)
Öz
Whistleblowing uzun yıllardan beri Amerika’da bir fenomen olarak politik kültürün bir
unsuru olmuştur. Örgütsel yanlış uygulamalar ve etik dışı davranışlar niteliğindeki
işyerlerinde her türlü etik dışı davranış whistleblowing kapsamındadır. İşyerlerinde etik
dışı davranışlardan korunmak ve etkilerini azaltmak için whistleblowing örgütlerde
artırılmalıdır. Örgütlerdeki etik dışı ve yasal olmayan davranışların ve olayların
açıklanması ve sistemli bir şekilde incelenmesi ile etik dışı olan davranışlarla ile
mücadele edilebilinir. İşyerlerinde etik dışı davranışlar ve whistleblowing arasında çift
yönlü bir etkileşim söz konusudur. Whistleblower (açıklayan kişi) yanlış uygulamaları
açıkladıktan sonra eğer desteklenmezse örgüt içersinde zorbalık ile karşılaşabilmektedir.
Örgütlerde whistleblowingin iyi yönetilmesi gerekmektedir. Bu çalışmada davranış
teorilerinden Ajzenin planlanlanmış davranış teorisi ile whistleblowing açıklanacaktır.
Anahtar Kelimeler
