Gastronomik Hafızanın Dönüşümü: Balıkesir Mutfak Kültüründe Unutulmaya Yüz Tutmuş Yemekler ve Kuşaklararası Aktarım
Öz
Bu çalışmanın amacı, Balıkesir mutfak kültüründe unutulmaya yüz tutmuş geleneksel yemekleri gastronomik hafıza ve kuşaklararası aktarım bağlamında incelemektir. Araştırmada nitel yöntem kullanılmış ve dokuz katılımcı ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bulgular, geleneksel yemeklerin modernleşme, hazır gıda tüketimi, zaman ve emek maliyeti ile kuşaklararası aktarımın zayıflaması nedeniyle gündelik yaşamdan çekildiğini göstermektedir. Sonuç olarak, gastronomik hafızanın zayıfladığı ve kültürel sürekliliğin risk altında olduğu belirlenmiştir. Bu doğrultuda eğitim, yerel yönetim ve gastronomi etkinliklerine dayalı uygulanabilir öneriler geliştirilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Gastronomik Hafıza, Balıkesir Mutfağı, Geleneksel Yemekler, Kuşaklararası Aktarım, Kültürel Sürdürülebilirlik
Kaynakça
- Ademoğlu, A. (2025), “Kahramanmaraş Mutfak Kültüründe Geleneksel Yemeklerin Unutulma Nedenleri Ve Korunmasına Yönelik Bir Araştırma”. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 13 (2), ss. 1461-1479.
- Akyürek, S., Kalın, H., ve Özkartal, M. E. (2025), “Gümüşhane Düğünlerinde Yemek Kültürü ve Ritüel Uygulamalar Üzerine Bir Araştırma”. Journal of Hospitality and Tourism Issues, 7(2), ss. 287-303. https://doi.org/10.51525/johti.1828270
- Alpyıldız, E. (2022), “Dijital Kültür Çağinda Geleneksel Türk Yemek Kültürü Ve Kuşaklararasilik.” Folklor Akademi Dergisi, 5 (2), ss. 311-326.
- Armutcu, B., Giritlioğlu, İ. ve Düzgün, M. (2016), “Geleneksel Gaziantep Mutfağının Kuşaklararası Bilinirliğine Yönelik Bir Araştırma”, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8 (17), ss. 126-138.
- Ashworth, G. J. ve Graham, B. (2005), Senses of Place: Senses of Time, Ashgate, London.
- Bayrakçı, O. (2025). “Türk Mutfağının İkilemi: Geleneksel Lezzetlerin Küresel Trendlerle Sınavı”. Sosyal Ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi, 26 (57), ss. 211-229. https://doi.org/10.70854/sobbiad.1778881
- Bell, D. ve Valentine, G. (1997), Consuming Geographies: We Are Where We Eat, Routledge, London.
- Beşirli, H. (2010), “Yemek, Kültür ve Kimlik”, Milli Folklor, 22 (87), ss. 159-173.
- Bessière, J. (1998), “Local Development and Heritage: Traditional Food and Cuisine as Tourist Attractions in Rural Areas”. Sociologia Ruralis, 38, ss. 21-34. https://doi.org/10.1111/1467-9523.00061
- Björk, P. ve Kauppinen-Räisänen, H. (2016), "Local food: a source for destination attraction". International Journal of Contemporary Hospitality Management, 28 (1), ss. 177–194, doi: https://doi.org/10.1108/IJCHM-05-2014-0214