Araştırma Makalesi

SOSYO-BİYO-TEKNİK BAKIM KOMPLEKSİ: TİP 1 DİYABETTE DİJİTAL SAĞLIK TAKİBİ

Cilt: 24 Sayı: 1 7 Nisan 2021
PDF İndir

SOSYO-BİYO-TEKNİK BAKIM KOMPLEKSİ: TİP 1 DİYABETTE DİJİTAL SAĞLIK TAKİBİ

Öz

Tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de sağlık sektöründeki teknolojik gelişmeler ve dijitalleşmenin bir yansıması olarak dijital öz-takip (digital self-tracking) teknolojilerinin kullanımı hızla yaygınlaşmaktadır. Bu tür teknolojiler kronik hastalıkların takibinde ve yönetiminde yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada dijital sağlık verisi üreten öz-takip (self-tracking) cihazı Sürekli Glikoz İzleme Sistemleri’ni (CGM) kullanan Tip 1 diyabetli (T1D) yetişkinlerin ve çocuğu olan ebeveynlerin teknoloji üzerinden farklılaşan bakım biçimlerine ve deneyimlerine odaklanıyoruz. T1D hastalığında dijital öz-takip teknolojisi kullanımının hastalık sürecinde güçlendirici (empowerment) ve güçlendirici olmayan (disempowerment) etkileri ile bu iki etki arasında gelgitler sonucunda ileriye dönük ne gibi sonuçlar ortaya çıkardığı sorusu tıp, beden ve teknoloji sosyolojisi perspektiflerinden araştırılmaktadır. Bu gelgit durumunu “sosyo-biyo-teknik bakım kompleksi” bağlamında dis_empowering olarak kavramsallaştırmaktayız. Araştırmanın verileri İstanbul, Ankara ve İzmir kentlerinde T1D hastalığını CGM ile takip eden yetişkinler ve çocuğu T1D’li olan aileler ile yapılan derinlemesine mülakatlara ve gözlemlere dayanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ajana, B. (2017). Digital Health and the Biopolitics of the Quantified Self. Digital Health, 3, 1-18.
  2. Alcántara-Aragón, V. (2019). Improving Patient Self-Care Using Diabetes Technologies. Therapeutic Advances in Endocrinology and Metabolism, 10, 1-11.
  3. Allen, N. ve Gupta, A. (2019). Current Diabetes Technology: Striving for the Artificial Pancreas. Diagnostics (Basel), 9(1), 1-16.
  4. Aujoulat, I., Marcolongo, R., Bonadiman, L. ve Deccache, A. (2008). Reconsidering Patient Empowerment in Chronic Illness: A Critique of Models of Self-Efficacy and Bodily Control. Soc Sci Med, 66(5), 1228-1239.
  5. American Diabetes Association. (2007). Standards of Medical Care in Diabetes—2007. DiabetesCare, 30, 4-41.
  6. Bergemann, L. ve Frewer, A. (2018). Autonomie und Vulnerabilität in der Medizin: Menschenrechte-Ethik-Empowerment: transcript Verlag.
  7. Bergenstal, R. M., Tamborlane, W. V., Ahmann, A., Buse, J. B., Dailey, G., Davis, S. N., . . . ve Wood, A. (2010). Effectiveness of Sensor-Augmented Insulin-Pump Therapy in Type 1 Diabetes. New England Journal of Medicine, 363(4), 311-320.
  8. Bowes, S., Lowes, L., Warner, J. ve Gregory, W. (2009). Chronic Sorrow in Parents of Children with Yype 1 Diabetes. Journal of Advanced Nursing, 65(5), 992-1000.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

7 Nisan 2021

Gönderilme Tarihi

10 Şubat 2020

Kabul Tarihi

9 Temmuz 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 24 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Şahinol, M., & Başkavak, G. (2021). SOSYO-BİYO-TEKNİK BAKIM KOMPLEKSİ: TİP 1 DİYABETTE DİJİTAL SAĞLIK TAKİBİ. Sosyoloji Araştırmaları Dergisi, 24(1), 110-145. https://doi.org/10.18490/sosars.911385
AMA
1.Şahinol M, Başkavak G. SOSYO-BİYO-TEKNİK BAKIM KOMPLEKSİ: TİP 1 DİYABETTE DİJİTAL SAĞLIK TAKİBİ. SAD / JSR. 2021;24(1):110-145. doi:10.18490/sosars.911385
Chicago
Şahinol, Melike, ve Gülşah Başkavak. 2021. “SOSYO-BİYO-TEKNİK BAKIM KOMPLEKSİ: TİP 1 DİYABETTE DİJİTAL SAĞLIK TAKİBİ”. Sosyoloji Araştırmaları Dergisi 24 (1): 110-45. https://doi.org/10.18490/sosars.911385.
EndNote
Şahinol M, Başkavak G (01 Nisan 2021) SOSYO-BİYO-TEKNİK BAKIM KOMPLEKSİ: TİP 1 DİYABETTE DİJİTAL SAĞLIK TAKİBİ. Sosyoloji Araştırmaları Dergisi 24 1 110–145.
IEEE
[1]M. Şahinol ve G. Başkavak, “SOSYO-BİYO-TEKNİK BAKIM KOMPLEKSİ: TİP 1 DİYABETTE DİJİTAL SAĞLIK TAKİBİ”, SAD / JSR, c. 24, sy 1, ss. 110–145, Nis. 2021, doi: 10.18490/sosars.911385.
ISNAD
Şahinol, Melike - Başkavak, Gülşah. “SOSYO-BİYO-TEKNİK BAKIM KOMPLEKSİ: TİP 1 DİYABETTE DİJİTAL SAĞLIK TAKİBİ”. Sosyoloji Araştırmaları Dergisi 24/1 (01 Nisan 2021): 110-145. https://doi.org/10.18490/sosars.911385.
JAMA
1.Şahinol M, Başkavak G. SOSYO-BİYO-TEKNİK BAKIM KOMPLEKSİ: TİP 1 DİYABETTE DİJİTAL SAĞLIK TAKİBİ. SAD / JSR. 2021;24:110–145.
MLA
Şahinol, Melike, ve Gülşah Başkavak. “SOSYO-BİYO-TEKNİK BAKIM KOMPLEKSİ: TİP 1 DİYABETTE DİJİTAL SAĞLIK TAKİBİ”. Sosyoloji Araştırmaları Dergisi, c. 24, sy 1, Nisan 2021, ss. 110-45, doi:10.18490/sosars.911385.
Vancouver
1.Melike Şahinol, Gülşah Başkavak. SOSYO-BİYO-TEKNİK BAKIM KOMPLEKSİ: TİP 1 DİYABETTE DİJİTAL SAĞLIK TAKİBİ. SAD / JSR. 01 Nisan 2021;24(1):110-45. doi:10.18490/sosars.911385

Cited By

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.

Sosyoloji Araştırmaları Dergisi / Journal of Sociological Research

SAD / JSR