Derleme

CİNSİYETE DAYALI MESLEKİ AYRIMCILIK: CAM TAVAN VE KRALİÇE ARI SENDROMU

Cilt: 5 Sayı: 2 25 Aralık 2020
PDF İndir
TR EN

CİNSİYETE DAYALI MESLEKİ AYRIMCILIK: CAM TAVAN VE KRALİÇE ARI SENDROMU

Öz

Eşitlik kavramının en çok vurgulandığı ve ayrımcılığın en çok yapıldığı konu, ‘toplumsal cinsiyet eşitsizliği’, toplumun kadına ve erkeğe karşı olan algısından kaynaklanmaktadır. Bireylerin kadınsı ve erkeksi özellikleriyle ele alındığı bir toplumda, iş hayatının ayrımcılıktan yoksun kalması mümkün değildir. Öyle ki ‘cinsiyete dayalı mesleki ayrımcılığın’ yapılması işlerin, kadın işi, erkek işi olarak ayrılmasını sağlamıştır. Bununda ötesinde kadınlar yönetici pozisyonlarında neredeyse hiç bulunamamaktadır. Örgütsel kalıplar ve önyargılar tarafından yaratılan, kadın çalışanların üst kademe yönetici pozisyonlarına gelmelerini engelleyen yapay, görünmez engeller ‘Cam Tavan’ kavramı ile tanımlanmıştır. Kadınlar iş hayatlarında çoğunlukla orta kademelere kadar ilerleyebilmektedir ve cam tavan sendromunda sorunlar belirsizlik taşımaktadır. Kadınların iş hayatlarında, dikey anlamda yükselmelerini engelleyen cam tavan sendromunun dışında, hemcinslerinin de ilerlemelerinin önlerine engeller koyduğu belirtilmektedir. Yönetici pozisyonunda bulunan başarılı kadınların, hemcinslerine karşı sergilemiş oldukları bu tutumlar ‘Kraliçe Arı Sendromu’ olarak tanımlanmaktadır. Kraliçe arı sendromunda kadınların bulundukları noktalara gelirken kadınlara yönelik uygulanmış olan tüm ayrımcılıkların onlar üzerinde bıraktığı olumsuz etkiler ve yaşadıkları zorluklar sebep gösterilerek kendileri gibi diğer kadınlarında bir o kadar emek vermeleri gerektiği düşüncesi öne sürülmektedir. Kadınların iş hayatlarında; toplumun, erkek çalışanların, hem cinslerinin ve kendilerinin kendilerine koymuş olduğu bu engeller iş hayatına tutunmalarını oldukça güç ve çekilmez hale getirmektedir.

Anahtar Kelimeler

Ayrımcılık, Cinsiyet Eşitsizliği, Cam Tavan Sendorumu

Kaynakça

  1. ALPARSLAN, A. M., ÇETİNKAYA BOZKURT, Ö. ve ÖZGÖZ, A. (2015), ‘İşletmelerde Cinsiyet Ayrımcılığı ve Kadın Çalışanların Sorunları’. Makü İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. Cilt 2, Sayı 3, ss. 66-81.
  2. ATAÖV, T. (1996), ‘Çatışmaların Kaynağı Olarak Ayrımcılık’. A.U. S.B.F. İnsan Hakları Merkezi Yayınları. No: 20.
  3. BAYKAL, E. (Aralık 2018), Sosyal Kimlik Teorisi Perspektifiyle Kraliçe Arı Sendromu’ Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Dergisi, Yıl 8 Sayı 16. ss. 159-175.
  4. BİNGÖL, O. (2014), ‘Toplumsal Cinsiyet Olgusu ve Türkiye’de Kadınlık’. Sosyal ve Ekonomı̇k Araştırmalar Dergı̇si. Cilt 16, Özel Sayı 1. ss. 108-114.
  5. DEMİRGÖZ BAL, M. (2014), ‘Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliğine Genel Bakış’. Kashed, Cilt 1 Sayı 1, ss. 15-28.
  6. ER, O. ve ADIGÜZEL, O. (2015), ‘Cam Tavan Gölgesindeki Kraliçe Arılar: Kadınların Kariyer İlerlemelerinde Karşılaştıkları Engeller ve Etkili Liderlik’. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. Cilt 1, Sayı 2. ss.163-175.
  7. İMAMOĞLU AKMAN, G. ve AKMAN, Y. (2016). ‘Kraliçe Arı Sendromu Bağlamında Kadın Öğretmenlerin Kadın Yöneticilere İlişkin Görüşleri’. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. Cilt: 5, Sayı: 3, ss. 748-763.
  8. İSPİR, Z. (25-27 Mart 2015), ‘Bir İnsan Hakları Sorunu Olarak Cinsiyete Dayalı Ekonomik Ayrımcılık’ 5. Uluslararası Kadın ve Toplumsal Cinsiyet Araştırmaları Konferansında Sunulmuş Bildiri.
  9. ÖRÜCÜ, E., KILIÇ, R. ve KILIÇ, T. (2007), ‘Cam Tavan Sendromu ve Kadınların Üst Düzey Yönetici Pozisyonuna Yükselmelerindeki Engeller: Balıkesir İli Örneği’ , Yönetim Ve Ekonomi. Cilt 14 Sayı 2 ss. 117-135.
  10. ÖZDEVECİOĞLU, M., BULUT E.A., TEKÇE E.A., ÇİRLİ Y., GEMİCİ T., TOZAL M. ve Y.DOĞAN (2003), ‘Kadın ve Erkek Yöneticilerin Yönetimi Altındaki Personelin Motivasyon, Stres ve Tatmini Farklılıklarını Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma’,Yönetim ve Ekonomi Dergisi, Cilt 10, Sayı 2. ss. 125- 138.

Kaynak Göster

APA
Özkan, E. (2020). CİNSİYETE DAYALI MESLEKİ AYRIMCILIK: CAM TAVAN VE KRALİÇE ARI SENDROMU. Sosyolojik Düşün, 5(2), 127-138. https://doi.org/10.37991/sosdus.826813
AMA
1.Özkan E. CİNSİYETE DAYALI MESLEKİ AYRIMCILIK: CAM TAVAN VE KRALİÇE ARI SENDROMU. SOSDUS. 2020;5(2):127-138. doi:10.37991/sosdus.826813
Chicago
Özkan, Emel. 2020. “CİNSİYETE DAYALI MESLEKİ AYRIMCILIK: CAM TAVAN VE KRALİÇE ARI SENDROMU”. Sosyolojik Düşün 5 (2): 127-38. https://doi.org/10.37991/sosdus.826813.
EndNote
Özkan E (01 Aralık 2020) CİNSİYETE DAYALI MESLEKİ AYRIMCILIK: CAM TAVAN VE KRALİÇE ARI SENDROMU. Sosyolojik Düşün 5 2 127–138.
IEEE
[1]E. Özkan, “CİNSİYETE DAYALI MESLEKİ AYRIMCILIK: CAM TAVAN VE KRALİÇE ARI SENDROMU”, SOSDUS, c. 5, sy 2, ss. 127–138, Ara. 2020, doi: 10.37991/sosdus.826813.
ISNAD
Özkan, Emel. “CİNSİYETE DAYALI MESLEKİ AYRIMCILIK: CAM TAVAN VE KRALİÇE ARI SENDROMU”. Sosyolojik Düşün 5/2 (01 Aralık 2020): 127-138. https://doi.org/10.37991/sosdus.826813.
JAMA
1.Özkan E. CİNSİYETE DAYALI MESLEKİ AYRIMCILIK: CAM TAVAN VE KRALİÇE ARI SENDROMU. SOSDUS. 2020;5:127–138.
MLA
Özkan, Emel. “CİNSİYETE DAYALI MESLEKİ AYRIMCILIK: CAM TAVAN VE KRALİÇE ARI SENDROMU”. Sosyolojik Düşün, c. 5, sy 2, Aralık 2020, ss. 127-38, doi:10.37991/sosdus.826813.
Vancouver
1.Emel Özkan. CİNSİYETE DAYALI MESLEKİ AYRIMCILIK: CAM TAVAN VE KRALİÇE ARI SENDROMU. SOSDUS. 01 Aralık 2020;5(2):127-38. doi:10.37991/sosdus.826813