Araştırma Makalesi

MODERN KOZMOLOJİ VE KUR’AN PERSPEKTİFİNDE YEDİ-GÖK

Sayı: 105 9 Mart 2026
PDF İndir
TR EN

MODERN KOZMOLOJİ VE KUR’AN PERSPEKTİFİNDE YEDİ-GÖK

Öz

Bu çalışmada, sınırsız denilebilecek uzayın Kur’an’daki “yedi-gök” kavramıyla ilgisinin araştırılması, “sema=gök” kavramının modern astrofizik ve Kur’an ayetlerinin yorumuna uygun şekilde tanımlanması amaçlanmıştır. Araştırmada, nitel araştırma yöntemi ile doküman incelemesi deseni kullanılmıştır. Modern bilim çerçevesinde tümevarım yöntemi ile söz konusu göklerin tasviri yapılmış, bu açıdan literatür taraması yapılarak, ilgili kaynaklar incelenmiş ve çalışmanın konusu ile ilgili birtakım çıkarımlar yapılmıştır. Hareket eden bir veya çok sayıda cisim düşünüldüğünde, bu cisimlerin hareketine imkân tanıyan bir uzay parçasının, Kur’an lisanıyla bir göğün var olması mantıksal bir gerekliliktir. Var olup hareket edebilen tüm madde ve maddi cisimleri içinde barındıran yapıyı evren olarak tanımlarsak, evren tanımı ile birlikte evren uzayını da tanımlamış oluruz. İlk defa Isaac Newton tarafından ortaya atılan, Albert Einstein ve günümüz astrofizikçileri tarafından devam ettirilen kozmolojik prensip çerçevesinde evren büyük ölçekte [326 MIy (100 Mpc) den büyük] homojen ve izotropiktir. Bu anlamda modern bilim lisanıyla evrendeki tüm maddeyi barındıran tek bir uzay (gök) vardır. Küçük ölçeklerde evren homojen ve izotropik değildir çünkü o her biri diğerine göre hareket eden homojen ve izotropik olmayan galaksi kümeleri, galaksiler, yıldızlar, gezegenler ile doludur. Modern kozmoloji ve astrofizik kitaplarında konu edilip tartışılmasa da tümden gelim yöntemi ile evren uzayından başlayıp insanların içinde gezdiği Dünya uzayına kadar aynı merkezli olmayan, uzaylara özgü ölçeklerde hareketli, iç içe farklı uzaylar tanımlamak mümkün olduğu gibi, tam tersi bir yaklaşımla insanların içinde gezdiği Dünya uzayından başlayan “Her gök daha büyük gök içinde hareket eder” kuralı çerçevesinde tümevarım yöntemi ile evren uzayına varıncaya kadar ölçekleri farklı bir biri içinde farklı uzaylar (gökler) tanımlamak da mümkündür. Bu çalışmada, tümevarım yöntemi kullanılarak astronomik gözlemlerden elde edilen çağdaş astrofizik ve kozmolojik bilgiler çerçevesinde biyolojik hayat barındıran bir gezegende yaşayan (Dünya örneğinde olduğu gibi) herhangi bir gözlemciye göre önce hareketi ve sonra o hareketin referans sistemi olarak büyüklüğü ile tanımlı göklerin sayısının yedi (7) olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kur’an-ı Kerim’de bazı ayetlerin bu semalara işaret ettiği anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Tefsir, Bilimsel bilgi, Yedi gök, Kozmos, Koordinat sistemleri

Kaynakça

  1. Abdülbâkî, M. F. (1990). Mu’cemü’l-Müfehres, Çağrı.
  2. Sayılı, A. (1998). The Observatory’in Islam. Türk Tarih Kurumu.
  3. Bahcall, J. N. (2000). How the Sun shines. Journal of the Royal Astronomical Society of Canada, 94, 219. https://doi.org/10.48550/arXiv.astro-ph/0009259
  4. Baş, Erdoğan. (2009). Sema. TDV İslâm Ansiklopedisi. (Cilt 36, ss. 453-455). Türkiye Diyanet Vakfı. https://islamansiklopedisi.org.tr/sema--gok.
  5. Buhârî, M. İ. (2001). el-Câmiʿu’s-Sahîh. Thk., Muhammed Züheyr b. Nasr (2. baskı). Dâru Tavki’n-Necât.
  6. Cevherî, İ. H. (1987). es-Sıhâh:Tâcü’l-Lüga ve Sıhâhü’l-Arabiyye. Thk. Ahmed Abdulğafur Attâr, Dâru’l-İlmi’l-Melâyîn.
  7. Chadwick, J. (1933). The Bakerian lecture: The neutron. Proceedings of the Royal Society of London. Series A, 142 (A846), 1–25.
  8. Clayton, D. D. (1968). Principles of stellar evolution and nucleosynthesis. Mc Graw-Hill. https://doi.org/10.1098/rspa.1933.0152
  9. Çelik, A. (2015). Ali Rıza Çelik, Kur’an’ı Kerim’de Evren Tasavvuru. [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Ankara Üniversitesi.
  10. Demir, Z. (2023). Kur’an Ayetleri ve Bilimler Işığında Gökler -I-. Uluslararası Sempozyum (8-10 Mayıs 2023). Ankara, 2024. Ed. Bayram Köseoğlu, Mahmut Kayış, Mehmet Yazıcı.

Kaynak Göster

APA
Eker, Z., İbrahı̇m Y., & Ata, M. M. (2026). MODERN KOZMOLOJİ VE KUR’AN PERSPEKTİFİNDE YEDİ-GÖK. EKEV Akademi Dergisi, 105, 105-125. https://doi.org/10.17753/sosekev.1776868
AMA
1.Eker Z, İbrahı̇m Y, Ata MM. MODERN KOZMOLOJİ VE KUR’AN PERSPEKTİFİNDE YEDİ-GÖK. EKEV Akademi Dergisi. 2026;(105):105-125. doi:10.17753/sosekev.1776868
Chicago
Eker, Zeki, İbrahı̇m Yasin, ve Mehmet Mahfuz Ata. 2026. “MODERN KOZMOLOJİ VE KUR’AN PERSPEKTİFİNDE YEDİ-GÖK”. EKEV Akademi Dergisi, sy 105: 105-25. https://doi.org/10.17753/sosekev.1776868.
EndNote
Eker Z, İbrahı̇m Y, Ata MM (01 Mart 2026) MODERN KOZMOLOJİ VE KUR’AN PERSPEKTİFİNDE YEDİ-GÖK. EKEV Akademi Dergisi 105 105–125.
IEEE
[1]Z. Eker, İbrahı̇m Y., ve M. M. Ata, “MODERN KOZMOLOJİ VE KUR’AN PERSPEKTİFİNDE YEDİ-GÖK”, EKEV Akademi Dergisi, sy 105, ss. 105–125, Mar. 2026, doi: 10.17753/sosekev.1776868.
ISNAD
Eker, Zeki - İbrahı̇m Yasin - Ata, Mehmet Mahfuz. “MODERN KOZMOLOJİ VE KUR’AN PERSPEKTİFİNDE YEDİ-GÖK”. EKEV Akademi Dergisi. 105 (01 Mart 2026): 105-125. https://doi.org/10.17753/sosekev.1776868.
JAMA
1.Eker Z, İbrahı̇m Y, Ata MM. MODERN KOZMOLOJİ VE KUR’AN PERSPEKTİFİNDE YEDİ-GÖK. EKEV Akademi Dergisi. 2026;:105–125.
MLA
Eker, Zeki, vd. “MODERN KOZMOLOJİ VE KUR’AN PERSPEKTİFİNDE YEDİ-GÖK”. EKEV Akademi Dergisi, sy 105, Mart 2026, ss. 105-2, doi:10.17753/sosekev.1776868.
Vancouver
1.Zeki Eker, Yasin İbrahı̇m, Mehmet Mahfuz Ata. MODERN KOZMOLOJİ VE KUR’AN PERSPEKTİFİNDE YEDİ-GÖK. EKEV Akademi Dergisi. 01 Mart 2026;(105):105-2. doi:10.17753/sosekev.1776868