ÇEVRE DOSTU TEKNOLOJİLERİN ETKİNLİK ANALİZİ: MALMQUİST TFP YAKLAŞIMIYLA 22 AB ÜLKESİ VE TÜRKİYE ÜZERİNE BİR İNCELEME
Öz
Bu çalışma, Avrupa Birliği’ne üye 22 ülkenin ve Türkiye’nin yeşil patent temsilcisi olan çevre dostu teknolojiler verisi ile etkinliğini analiz etmeyi ve söz konusu etkinliğin zaman içerisindeki değişimini Malmquist Toplam Faktör Verimliliği yöntemi ile değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Analizde, çevre dostu teknolojiler çıktı değişkeni olarak ele alınırken; finansal gelişmişlik düzeyi, gayri safi yurt içi hasıla (GSYH), çevre vergilerinin GSYH içindeki payı ve enerji tüketimi ise girdi değişkenleri olarak kullanılmıştır. 1995–2022 dönemine ait veriler esas alınmıştır. Elde edilen bulgulara göre, toplam faktör verimliliği (TFP) yıllık ortalama %1,2 oranında azalmıştır. Bu düşüş, %4,2 oranında gerileyen teknoloji düzeyinden kaynaklanırken, teknik etkinlikteki %3,1’lik artış bu kaybı telafi edememiştir. Polonya, Hırvatistan, Danimarka ve İrlanda en yüksek verimlilik artışına sahip ülkeler olarak öne çıkarken; Türkiye, Romanya ve Yunanistan en düşük performansa sahip ülkeler arasında yer almıştır. Sonuçlar, ülkeler arasında çevre dostu üretim verimliliğinde belirgin farklar olduğunu ve finansal gelişmişlik ile ölçek ekonomilerinin bu süreçte önemli belirleyiciler olduğunu ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Caves, D. W., Christensen, L. R., & Diewert, W. E., (1982). “The Economic Theory of İndex Numbers and The Measurement of İnput, Output, and Productivity”, Econometrica: Journal of The Econometric Society, 1393-1414.
- Chen, Y., Han, B., & Liu, W., (2016). “Green Technology İnnovation and Energy İntensity in China”, Natural Hazards, (84), 317-332.
- Deliktaş, E., (2002). “Türkiye Özel Sektör İmalât Sanayiinde Etkinlik ve Toplam Faktör Verimliliği Analizi”, ODTÜ Gelişme Dergisi, 29(3-4), 247-284.
- Doğan, M. İ., & Onan, O., (2021). “Bankacılık Performans Sistemleri için Karar Destek Sistemi: R Dilinde Veri Zarflama Analizi ve Malmquist Endeks Uygulaması”, Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi, 9(3), 106-120.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Makroekonomik Teori
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2025
Gönderilme Tarihi
30 Haziran 2025
Kabul Tarihi
31 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 7 Sayı: 19
APA
Gövdere, B., & Nalbantoğlu, M. (2025). ÇEVRE DOSTU TEKNOLOJİLERİN ETKİNLİK ANALİZİ: MALMQUİST TFP YAKLAŞIMIYLA 22 AB ÜLKESİ VE TÜRKİYE ÜZERİNE BİR İNCELEME. Uygulamalı Sosyal Bilimler ve Güzel Sanatlar Dergisi, 7(19), 242-252. https://izlik.org/JA74HZ46EJ
AMA
1.Gövdere B, Nalbantoğlu M. ÇEVRE DOSTU TEKNOLOJİLERİN ETKİNLİK ANALİZİ: MALMQUİST TFP YAKLAŞIMIYLA 22 AB ÜLKESİ VE TÜRKİYE ÜZERİNE BİR İNCELEME. SOSGÜZ. 2025;7(19):242-252. https://izlik.org/JA74HZ46EJ
Chicago
Gövdere, Bekir, ve Meryem Nalbantoğlu. 2025. “ÇEVRE DOSTU TEKNOLOJİLERİN ETKİNLİK ANALİZİ: MALMQUİST TFP YAKLAŞIMIYLA 22 AB ÜLKESİ VE TÜRKİYE ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Uygulamalı Sosyal Bilimler ve Güzel Sanatlar Dergisi 7 (19): 242-52. https://izlik.org/JA74HZ46EJ.
EndNote
Gövdere B, Nalbantoğlu M (01 Aralık 2025) ÇEVRE DOSTU TEKNOLOJİLERİN ETKİNLİK ANALİZİ: MALMQUİST TFP YAKLAŞIMIYLA 22 AB ÜLKESİ VE TÜRKİYE ÜZERİNE BİR İNCELEME. Uygulamalı Sosyal Bilimler ve Güzel Sanatlar Dergisi 7 19 242–252.
IEEE
[1]B. Gövdere ve M. Nalbantoğlu, “ÇEVRE DOSTU TEKNOLOJİLERİN ETKİNLİK ANALİZİ: MALMQUİST TFP YAKLAŞIMIYLA 22 AB ÜLKESİ VE TÜRKİYE ÜZERİNE BİR İNCELEME”, SOSGÜZ, c. 7, sy 19, ss. 242–252, Ara. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA74HZ46EJ
ISNAD
Gövdere, Bekir - Nalbantoğlu, Meryem. “ÇEVRE DOSTU TEKNOLOJİLERİN ETKİNLİK ANALİZİ: MALMQUİST TFP YAKLAŞIMIYLA 22 AB ÜLKESİ VE TÜRKİYE ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Uygulamalı Sosyal Bilimler ve Güzel Sanatlar Dergisi 7/19 (01 Aralık 2025): 242-252. https://izlik.org/JA74HZ46EJ.
JAMA
1.Gövdere B, Nalbantoğlu M. ÇEVRE DOSTU TEKNOLOJİLERİN ETKİNLİK ANALİZİ: MALMQUİST TFP YAKLAŞIMIYLA 22 AB ÜLKESİ VE TÜRKİYE ÜZERİNE BİR İNCELEME. SOSGÜZ. 2025;7:242–252.
MLA
Gövdere, Bekir, ve Meryem Nalbantoğlu. “ÇEVRE DOSTU TEKNOLOJİLERİN ETKİNLİK ANALİZİ: MALMQUİST TFP YAKLAŞIMIYLA 22 AB ÜLKESİ VE TÜRKİYE ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Uygulamalı Sosyal Bilimler ve Güzel Sanatlar Dergisi, c. 7, sy 19, Aralık 2025, ss. 242-5, https://izlik.org/JA74HZ46EJ.
Vancouver
1.Bekir Gövdere, Meryem Nalbantoğlu. ÇEVRE DOSTU TEKNOLOJİLERİN ETKİNLİK ANALİZİ: MALMQUİST TFP YAKLAŞIMIYLA 22 AB ÜLKESİ VE TÜRKİYE ÜZERİNE BİR İNCELEME. SOSGÜZ [Internet]. 01 Aralık 2025;7(19):242-5. Erişim adresi: https://izlik.org/JA74HZ46EJ