Mohamed Mbougar Sarr'ın La Plus Secrète Mémoire Des Hommes Adlı Yeniötesi Elkurmaca Romanı
Öz
1990 doğumlu genç Senegalli yazar Mohamed Mbougar Sarr son dönem Fransız yazınında öne çıkan ve Fransa’daki en saygın yazın ödüllerinden birisi olan Le Prix Goncourt’u 2021 yılında La plus secrète mémoire des hommes (Erkeklerin En Gizli Anısı) adlı romanıyla alan ilk Sahra Altı Afrikalı olarak yazın dünyasında adından son zamanlarda sıkça söz ettirmektedir. Dışkurmaca / elkurmaca ya da dışkurgu / elkurgu (fr. exofiction) olarak Türkçe karşılıklar önerdiğimiz bu dışkurmaca romanda olay örgüsü, oldukça karmaşık bir kurgusal yapı sunan bu çok katmanlı öyküden oluşur. İlk anlatı 2018 yılında Senegalli genç bir yazar olan anlatıcı-başkişi Diégane Latyr Faye’ın, 1938 yılında henüz 28 yaşında Le Prix Renaudot’yu alan ve Siyah Rimbaud olarak çağrılan ilk Afrikalı yazar Yambo Ouloguem’im Le labyrinthe de l’inhumain adlı kurmaca romanını keşfetmesiyle başlar. Romancı, T. C. Elimane adıyla anlatıda yer alan bu yazarın, aşırma (fr.plagiat) suçlamalarına uğraması ile ortadan kaybolmasının izini süren bir temel öyküden yola çıkmaktadır. Okur, Paris'ten başlayarak Amsterdam, Buenos Aires ve Dakar arasında süren anakaralararası çok katmanlı polisiye bezemli bir yeniötesi dışkurmaca anlatıya tanıklık eder. Biz bu çalışmada, yeniötesi nitelikler taşıyan romandaki yapısal ve izleksel ögeleri inceleyerek derin yapıdaki örtük anlamları açımlamayı amaçlıyoruz.
Anahtar Kelimeler
Mohammed Mbougar Sarr, Yeniötesi Anlatı, Sömürgecilik, Frankofon Afrikalı Yazarlar, Kimlik
Kaynakça
- Aktulum, K. (2014). Metinlerarası İlişkiler. Ankara: Kanguru Yayınları.
- Ba, A. B. (2021, Kasım 12). Le Club de Mediapart. Consulté le Kasım 2023, sur Le Club de Mediapart: https://blogs.mediapart.fr/amadouba19gmailcom/blog/121121/yambo-ouologuem-renaudot-68-rehabilite-par-amadou-bal-ba
- Chalonge, D. (2016, Ağustos 10). Actualitté. Récupéré sur Actualitté: https://actualitte.com/article/32064/numerique/de-la-fiction-a-la-biographie-l-exofiction-un-genre-qui-brouille-les-pistes#:~:text=L'exofiction%20s'empare%20d,pour%20en%20procurer%20un%20autre.
- Dongmo, R. M. (2019, Kasım 8). Un certain M. Piekielny dans "L’Art de perdre". Récupéré sur bop.unibe.ch: https://bop.unibe.ch/versants/article/view/5921 (s.d.).
- Genette, G. (1972). Figure III. Paris: Seuil.
- Maalouf, A. (2022). Ölümcül Kimlikler. İstanbul: YKY.
