Mehmet Âkif Ersoy'un “Bir Gece” Adlı Şiirinde Zamansallık ve Hızlılık

Literary texts with artistic value can be examined concretely through many structural characteristics. One of these structural features is the category of time. In literary texts with artistic value, time exists in a relative and an artificial way, as an alternative to objective time; therefore, it seems more appropriate to call this temporality. Each stage of the time category also includes assessments regarding the own speed of the text. The topic of speed was later transformed by Italo Calvino into the concept of " speediness " shaped by its brevity and continuity, which offered a different perspective on literary texts holding artistic value. Temporality and speediness provide researchers with important clues in reaching the meaning and revealing the value of the text being examined. The analysis of temporality in literary texts can be done in different ways depending on the type of the text. In poetry, this topic is mostly addressed as thematically. However, if a poem also exhibits narrative characteristics, it is possible to structurally analyze the text through the lens of temporality. Mehmet Âkif Ersoy's poem "One Night" exhibits narrative qualities in addition to its poetic characteristics. Furthermore, poetry, which has value according to the concept of speediness, is also a text that can be examined in terms of temporality. Any previous study has been conducted on the temporality and speediness aspects of this text. This article will attempt to reveal the value of the poem "One Night" in terms of the concept of speediness, through an analysis based on temporality. From this perspective, first of all the concept of speediness will be explained, then the issue of temporality and speediness in narrative texts will be discussed, and finally, a poetry analysis will be carried out within the context of this theoretical knowledge.

Sanat değeri taşıyan edebî metinleri birçok yapısal özellik üzerinden somut bir şekilde incelemek mümkündür. Bu yapısal özelliklerden biri de zaman kategorisidir. Zaman, sanat değeri taşıyan edebî metinlerde nesnel zamana alternatif, göreli ve yapay bir şekilde varlık gösterdiği için buna zamansallık denmesi daha uygun görünmektedir. Zaman kategorisinin her aşaması aynı zamanda metnin hızıyla ilgili değerlendirmeleri de içermektedir. Hız konusu daha sonra İtalo Calvino tarafından sanat değeri taşıyan edebî metinleri farklı bir açıdan değerlendirme imkânı veren, kısalık ve süreklilik özellikleriyle şekillenen “hızlılık” kavramına dönüştürülmüştür. Zamansallık ve hızlılık incelenen metnin anlamına ulaşmada ve değerini ortaya çıkarmada araştırmacıya önemli ipuçları vermektedir. Edebî metinlerde zamansallık incelemesi metnin türüne göre farklı şekillerde yapılabilir. Şiirlerde bu konu daha çok tematik olarak ele alınmaktadır. Ancak bir şiir aynı zamanda anlatı özellikleri gösteriyorsa bu metni zamansallık üzerinden yapısal olarak incelemek de mümkündür. Mehmet Âkif Ersoy’un “Bir Gece” adlı şiiri, şiirsel özelliklerinin yanı sıra anlatı özellikler de göstermektedir. Ayrıca hızlılık kavramına göre bir değere sahip olan şiir, zamansallık açısından da incelenebilecek bir metindir. Bu metin üzerinde daha önce zamansallık ve hızlılık konusunda böyle bir çalışma yapılmamıştır. Makalede “Bir Gece” adlı şiirin hızlılık kavramına göre değeri zamansallık üzerinden yapılan incelemeyle ortaya konmaya çalışılacaktır. Bu açıdan önce hızlılık kavramı açıklanacak sonra anlatı metinlerinde zamansallık ve hız konusu üzerinde durulacak en sonda da bu teorik bilgiler bağlamında şiir incelemesi gerçekleştirilecektir.