PROFILE OF EDUCATION LEVEL AND WORK STATUS OF THE PEOPLE WITH DİSABILITIES LIVING IN TURKEY

Öz

Rehabilitation of the disabled has been defined as “a process aimed at enabling them to reach and maintain their optimal physi

-

cal, sensory, intellectual and psycho-social levels”. Although some projects have been done in our country, which are to improve

disabled subjects’ education level and workability, their participation in social and work place is very limited. The aim of this

study is to describe education level and work status of the disabled. Two hundred and seventy five people with disabilities living

in different cities of Turkey were interviewed in this study. Education level, occupation and work status of the participants were

collected. In addition to this, the CDC HRQOL-4 was used to measure their health related quality of life. Majority of the sample

(33.8%) are less educated (graduated elementary school). Although 49.1% of the sample participated in various vocational

rehabilitation programs, only 23.3% of them are currently employed. 43.3% of them reported moderate self-rated health. It

was found that self-rated health of the disabled subjects, who could not be employed (currently not working), affected more

than the employed ones. In conclusion, the results of this study indicate that unemployment is a very important factor also in

decreasing health related quality of life of the disabled living in Turkey.

Anahtar Kelimeler

• Disability, Vocational Training, Employment, Quality of Life

Türkiye'de Yaşayan Özürlülerin Eğitim ve Mesleki Profilleri

Öz

Özürlülerin rehabilitasyonu “özürlüleri fiziksel, duyusal, mental ve psikososyal açıdan optimal düzeylerine kavuşabilmelerini

sağlayan bir süreç” olarak tanımlanmaktadır. Ülkemizde özürlülerin eğitim düzeyinin yükseltilmesi ve iş istihdamı konusunda

önemli çalışmalar yapılmasına rağmen sosyal ve ekonomik yaşama katılmaları oldukça kısıtlıdır. Bu çalışmanın amacı özürlülerin

eğitim ve mesleki profillerini yansıtmaktır. Çalışmaya Türkiye’nin farklı şehirlerinden 275 gönüllü özürlü birey katılmıştır. Birey

-

lerin eğitim düzeyi, meslek ve çalışma durumları sorgulanmıştır. Ayrıca, yaşam kalitesi düzeylerini belirlemek için CDC HRQOL-4

kullanılmıştır. Çalışma sonucuna göre %33,8’inin ilkokul mezunu olduğu, %49,1’inin mesleki eğitim almış olmalarına rağmen,

sadece %23,3’ünün çalıştığı saptanmıştır. %51,9’unun ise mesleki eğitim almadığı tespit edilmiştir. Özürlülerin %43,3’ü genel

sağlıklarını orta düzeyde tanımlamışlardır. Çalışma imkânı bulamayan özürlülerin genel sağlık düzeylerinin daha çok etkilendiği

bulunmuştur. Sonuç olarak, ülkemizde işsizliğin özürlülerin de yaşam kalitelerini azaltan önemli bir faktör olduğu gözlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Özürlülük, Mesleki Eğitim, İstihdam, Yașam Kalitesi

Kaynakça

1. %DV $VODQ 8 &DYODN 8
2. %LOJLQ . 8 o°]ÖUOÖOHULQ ¡DOÜçPD +D\DWÜQGDNL 6RUXQODUÜ YH ¡Ð]ÖP °QHULOHULp .DPX êç +XNXNX YH êNWLVDW 'HUJLVL .DPX êçOHWPHOHUL êçYHUHQOHUL 6HQG $QNDUD 7HPPX] & 6 V
3. (NLQ 1 *HOLçHQ ¶ONHOHUGH YH 7ÖUNL\HnGH êçVL]OLN ê ¶ êNWLVDW )DN êNWLVDW YH êÁWLPDL\DW (QVW
4. ÜQÜN ° 7ÖUN êç +XNXNXQGD °]ÖUOÖ ¡DOÜçWÜUPD <ÖNÖPOÖOÖéÖ 0DUPDUD ¶QLYHUVLWHVL 6RV- \DO %LOLPOHU (QVWLWÖVÖ +XNXN $QDELOLP 'DOÜ °]HO +XNXN %LOLP 'DOÜ
5. °]WÖUN ) oêæ.85nXQ <ÜOÜ êçJÖFÖ
6. OHVÜQD : 5HQQHUW ' 3DW]HOW & 3UHGLFWLRQ 0RGHOV RQ 5HWXUQ WR :RUN RI 5HKDELOLWDQWV )ROOR- ZLQJ 9RFDWLRQDO 7UDLQLQJ 3URJUDPPH 3DUWLFLSDWLRQ 5HKDELOLWDWLRQ $XJ SS (SXE -XO
7. & %DçEDNDQOÜN °]ÖUOÖOHU êGDUHVL %DçNDQOÜéÜ °]ÖUOÖOHU æXUnDVÜ ¡DéGDç 7RSOXP
8. ÖUNL\H êç .XUXPX êçOHPOHU (O .LWDEÜ %ÐOÖP êçJÖFÖ (éLWLPL KWWS ZZZ LVNXU JRY WU P\GR- FX LVNXUHONLWDEL EROXP GRF V

9. ÖUNL\H °]ÖUOÖOHU $UDçWÜUPDVÜ KWWS ZZZ R]LGD JRY WU
10. :DGGHOO * %XUWRQ $N .HQGDOO 1DV 9RFDWLRQDO 5HKDELOLWDWLRQ :KDW :RUNV )RU :KRP DQG :KHQ" 6WDWLRQHU\ 2IILFH /RQGRQ 5HKDELO SS