ÜNİVERSİTELERİN SAĞLIKLA İLGİLİ LİSANS PROGRAMLARINDA KALİTE EĞİTİMİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Öz

Sağlık alanında kaliteli hizmet sunumu ile hasta ve çalışan güvenliğinin sağlanmasına yönelik bir kültür oluşturulması amacıyla hazırlanan kalite standartlarının başarılabilmesi için sağlık profesyonellerine, lisans eğitimleri sırasında bu alana yönelik bilgi, beceri ve tutum kazandırılması önemlidir. Bu çalışmanın amacı, sağlık alanında lisans eğitimi veren programların müfredatlarında kalite derslerinin yer alıp almadığını belirlemek ve ders içeriklerini inceleyerek konu ile ilgili bir profil ortaya koymaktır.                                

Kesitsel ve tanımlayıcı tipte olan bu çalışmanın verileri, Ocak- Şubat 2017 tarihleri arasında toplanmıştır. Bünyesinde tıp fakülteleri ile hemşirelik, ebelik ve sağlık yönetimi lisans eğitimi veren 162 üniversitenin, 317 lisans programının web sayfalarını taranarak ders programları ve içerikleri incelenmiştir. Veriler tanımlayıcı istatistiksel analizlerle değerlendirilmiştir. Çalışmada, kalite derslerinin üniversitelerin %71’inde olmadığı saptanmıştır. Program bazında incelendiğinde ise 317 lisans programının %82,3’ünde kalite ile ilgili bir dersin olmadığı belirlenmiştir. Sağlık yönetimi programlarının %52,1’inde, hemşirelik programlarının %14,5’inde, ebelik programlarının %5,2’sinde ve bir tıp fakültesinde kalite ile ilgili bir dersin bulunduğu saptanmıştır. Kalite derslerinin içeriği değerlendirildiğinde dersin daha çok TKY ile sınırlı kaldığı, hasta ve çalışan güvenliği konularını içeren bilgilerin müfredatta yeterince verilmediği saptanmıştır.

Sonuç olarak, programların çoğunluğunun müfredatlarında kalite derslerinin olmadığı, var olan kalite derslerinin içeriğinin sağlık hizmetlerinin sunumunda hasta ve çalışan güvenliğinin sağlanmasına yönelik kültür oluşturulmasına katkı sağlayacak nitelikte olmadığı saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kalite Eğitimi,Lisans Programı,Sağlık profesyonelleri,Hasta ve Çalışan Güvenliği

Kaynakça

1. Aschenbrener, C.A., Ast, C. And Kirch, D.G. (2015). Graduate Medical Education: Its Role in Achieving a True Medical Education Continuum. Academic Medicine, 90, 9, 1203-1209.
2. American Association of Colleges of Nursing. (2008). The Essentials of Baccalaureate Education for Professional Nursing Practice http://www.aacn.nche.edu/education-resources/BaccEssentials08.pdf. Erişim Tarihi: 15.03.2017
3. Bargagliotti, L. and Lancaster, J. (2007). Quality and Safety Education İn Nursing: More Than New Wine in Old Skins. Nursing Outlook, 55, 156-158.
4. Day, L. and Smith, E . (2007). Integrating Quality And Safety Content Into Clinical Teaching In The Acute Care Setting. Nursing Outlook, 55, 3, 138-143.
5. WHO. (2002). Quality of Care: Patient Safety. In: Fifty-Fifth World Health Assembly. http://apps.who.int/gb/archive/pdf_files/WHA55/ewha5518.pdf. Erişim Tarihi: 20.04.2017
6. Hemşirelik Ulusal Çekirdek Eğitim Müfredatı (HUÇEP 2014) (http://www.hemed.org.tr/images/stories/hucep-2014-pdf.pdf). Erişim Tarihi: 10.04.2017
7. Institute of Medicine .(2001). Crossing the Quality Chasm: a New Health System for the 21st Century. National Academy Press, Washington, DC.
8. Masters, K. (2016), Integrating Quality And Safety Education Into Clinical Nursing Education Through A Dedicated Education Unit. Nurse Education in Practice, 17, 153-160.

9. Mezuniyet Öncesi Ebelik Ulusal Çekirdek Eğitim Programı (EUÇEP 2016) http://www.yok.gov.tr/documents/10279/30571835/ebelik.pdf. Erişim Tarihi: 10.04.2017
10. Mezuniyet Öncesi Tıp Eğitimi Ulusal Çekirdek Eğitim Programı (Ulusal ÇEP 2014) http://www.yok.gov.tr/documents/10279/27821052/tip_fakultesi_cekirdek_egitim_mufredati.pdf Erişim Tarihi: 10.04.2017
11. Sağlık Yönetimi Ulusal Çekirdek Eğitim Programı 2017 (SAYÇEP 2017) http://www.yok.gov.tr/documents/10279/30571835/saglik_yonetimi.pdf Erişim Tarihi: 10.04.2017
12. Sağlıkta Performans ve Kalite Yönergesi (2011) http://dosyasb.saglik.gov.tr/Eklenti/3605,1402yonergepdf.pdf Erişim Tarihi: 10.04.2017
13. Sağlık Kurum Ve Kuruluşlarında Hasta ve Çalışan Güvenliğinin Sağlanması Ve Korunmasına İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Tebliğ (2009) http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2009/04/20090429-12.htm Erişim Tarihi: 10.05.2017
14. Seddon, ME., Marshall, MN., Campbell, SM. and Roland. MO. (2001). Systematic Review Of Studies Of Quality Of Clinical Care in General Practice in The UK Australia and New Zealand. Quality in Health Care, 10, 152–158.
15. Sherwood, G. and Drenkard, K. (2007). Quality and Safety Curricula In Nursing Education: Matching Practice Realities. Nursing Outlook, 55, 3, 151-155.
16. Varkey, P. (2010). Basics of Quality Improvement. Medical Quality Management-Theory and Practice. Chapter 1. https://books.google.com.tr/books?id=5dXsAL_CKOUC&pg=PR15&lpg=PR15&dq=Medical+Quality+Management:+Theory+and+Practice&source=bl&ots=TsQsma_LNo&sig=t_MhjTGMihKQXChcH3F08zKRiTQ&hl=tr&sa=X&ved=0ahUKEwiqzJX3w_nTAhWBpSwKHfk2A1wQ6AEIajAI#v=onepage&q=Medical%20Quality%20Management%3A%20Theory%20and%20Practice&f=false. Erişim Tarihi: 10.04.2017