Derleme

KANSER HASTALARINDA EGZERSİZ UYGULAMALARININ SAĞLIKLA İLİŞKİLİ FİZİKSEL UYGUNLUK PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: SİSTEMATİK BİR DERLEME

Cilt: 21 Sayı: 2 30 Haziran 2023
PDF İndir

KANSER HASTALARINDA EGZERSİZ UYGULAMALARININ SAĞLIKLA İLİŞKİLİ FİZİKSEL UYGUNLUK PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: SİSTEMATİK BİR DERLEME

Öz

Artan sayıda yeni kanser vakaları ve hayatta kalma oranlarının birleşimi, benzersiz sağlık bakımı gereksinimleri olan büyük ve hızla büyüyen bir nüfusa yol açmıştır. Egzersiz, kanser hastalarının karşılaştığı sorunları ele almaya yardımcı olacak bir strateji olarak önerilmektedir. Büyüyen bir araştırma kitlesi tarafından desteklenen büyük sağlık kuruluşları, egzersizi kanser tedavisine dahil etmenin önemini genellikle belirlemekte ve hastalara fiziksel olarak aktif olmalarını tavsiye etmektedir. Bu çalışmanın amacı; kanser tedavisine devam etmekte olan yetişkin bireylerde sağlıkla ilişkili fiziksel uygunluğu geliştirmek için tasarlanan egzersiz uygulamalarının etkilerine ilişkin bilimsel kanıtları sistematik olarak gözden geçirmektir. Bu çalışma sistematik derleme niteliğindedir ve Ocak 2017–Eylül 2021 tarihleri arasında Pubmed ve EBSCOhost veri tabanlarından İngilizce dizinler taranarak gerçekleştirilmiştir. Sistematik Derlemeler ve Meta-Analiz Protokolleri için Tercih Edilen Raporlama Öğeleri (The Preferred Reporting Items for Systematic Reviews and MetaAnalyses - PRISMA) araştırmanın yönlendirilmesinde ve araştırma raporunun yazımında bir kılavuz oluşturmuştur. Araştırmaya toplam 22 çalışma dahil edilmiştir. Bu derlemede sunulan kanıtlar incelendiğinde, kanser türü, tedaviye bağlı olarak görülen yan etkiler ve fiziksel bozukluklar göz önünde bulundurularak, kanser tedavisi öncesinde, sırasında veya sonrasında herhangi bir zamanda egzersiz programlarının sağlıkla ilişkili fiziksel uygunluğu, fizyolojik ve psikososyal alanları olumlu etkileyebileceğini güçlü bir şekilde desteklemektedir. Bu bağlamda çeşitli kanser türüne ve kanser tedavisine bağlı görülen semptomları en aza indirmek ve hastaların yaşam kalitesini arttırmak için kişiye özel egzersiz reçetelerini kanser tedavi sürecine entegre edilmesine ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aleman, B. M., Moser, E. C., Nuver, J., Suter, T. M., Maraldo, M. V., Specht, L., ... & Darby, S. C. (2014). Cardiovascular disease after cancer therapy. European Journal of Cancer Supplements, 12(1), 18-28.
  2. Ariza-Garcia, A., Lozano-Lozano, M., Galiano-Castillo, N., Postigo-Martin, P., Arroyo-Morales, M., & Cantarero-Villanueva, I. (2019). A web-based exercise system (e-CuidateChemo) to counter the side effects of chemotherapy in patients with breast cancer: randomized controlled trial. Journal of medical Internet research, 21(7), e14418.
  3. Bolam, K. A., Mijwel, S., Rundqvist, H., & Wengström, Y. (2019). Two-year follow-up of the OptiTrain randomised controlled exercise trial. Breast cancer research and treatment, 175, 637-648.
  4. Bray, F., Ferlay, J., Soerjomataram, I., Siegel, R. L., Torre, L. A., & Jemal, A. (2018). Global cancer statistics 2018: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries. CA: a cancer journal for clinicians, 68(6), 394-424.
  5. Can G. (2014). Onkolojik hastalıklar ve hemşirelik bakımı. İçinde: Enç N. İç Hastalıkları Hemşireliği. 1. Baskı, İstanbul, 50. Yıl Yayınları, 365-411.
  6. Carayol, M., Ninot, G., Senesse, P., Bleuse, J. P., Gourgou, S., Sancho-Garnier, H., ... & Jacot, W. (2019). Short-and long-term impact of adapted physical activity and diet counseling during adjuvant breast cancer therapy: the “APAD1” randomized controlled trial. BMC cancer, 19(1), 1-20.
  7. Caspersen, C. J., Powell, K. E., & Christenson, G. M. (1985). Physical activity, exercise, and physical fitness: definitions and distinctions for health-related research. Public health reports, 100(2), 126.
  8. Cheville A. L, Mustian K., Winters-Stone K., Zucker D.S., Gamble G. L., Alfano C. M. (2017). Cancer Rehabilitation. Physical Medicine and Rehabilitation Clinics, 28(1), 1–17.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Spor Hekimliği

Bölüm

Derleme

Erken Görünüm Tarihi

23 Haziran 2023

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2023

Gönderilme Tarihi

25 Aralık 2022

Kabul Tarihi

24 Mart 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 21 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Gezen Bölükbaş, M., & Vatansever, Ş. (2023). KANSER HASTALARINDA EGZERSİZ UYGULAMALARININ SAĞLIKLA İLİŞKİLİ FİZİKSEL UYGUNLUK PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: SİSTEMATİK BİR DERLEME. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 21(2), 178-199. https://doi.org/10.33689/spormetre.1224290
AMA
1.Gezen Bölükbaş M, Vatansever Ş. KANSER HASTALARINDA EGZERSİZ UYGULAMALARININ SAĞLIKLA İLİŞKİLİ FİZİKSEL UYGUNLUK PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: SİSTEMATİK BİR DERLEME. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2023;21(2):178-199. doi:10.33689/spormetre.1224290
Chicago
Gezen Bölükbaş, Merve, ve Şerife Vatansever. 2023. “KANSER HASTALARINDA EGZERSİZ UYGULAMALARININ SAĞLIKLA İLİŞKİLİ FİZİKSEL UYGUNLUK PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: SİSTEMATİK BİR DERLEME”. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 21 (2): 178-99. https://doi.org/10.33689/spormetre.1224290.
EndNote
Gezen Bölükbaş M, Vatansever Ş (01 Haziran 2023) KANSER HASTALARINDA EGZERSİZ UYGULAMALARININ SAĞLIKLA İLİŞKİLİ FİZİKSEL UYGUNLUK PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: SİSTEMATİK BİR DERLEME. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 21 2 178–199.
IEEE
[1]M. Gezen Bölükbaş ve Ş. Vatansever, “KANSER HASTALARINDA EGZERSİZ UYGULAMALARININ SAĞLIKLA İLİŞKİLİ FİZİKSEL UYGUNLUK PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: SİSTEMATİK BİR DERLEME”, SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, c. 21, sy 2, ss. 178–199, Haz. 2023, doi: 10.33689/spormetre.1224290.
ISNAD
Gezen Bölükbaş, Merve - Vatansever, Şerife. “KANSER HASTALARINDA EGZERSİZ UYGULAMALARININ SAĞLIKLA İLİŞKİLİ FİZİKSEL UYGUNLUK PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: SİSTEMATİK BİR DERLEME”. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 21/2 (01 Haziran 2023): 178-199. https://doi.org/10.33689/spormetre.1224290.
JAMA
1.Gezen Bölükbaş M, Vatansever Ş. KANSER HASTALARINDA EGZERSİZ UYGULAMALARININ SAĞLIKLA İLİŞKİLİ FİZİKSEL UYGUNLUK PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: SİSTEMATİK BİR DERLEME. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2023;21:178–199.
MLA
Gezen Bölükbaş, Merve, ve Şerife Vatansever. “KANSER HASTALARINDA EGZERSİZ UYGULAMALARININ SAĞLIKLA İLİŞKİLİ FİZİKSEL UYGUNLUK PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: SİSTEMATİK BİR DERLEME”. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, c. 21, sy 2, Haziran 2023, ss. 178-99, doi:10.33689/spormetre.1224290.
Vancouver
1.Merve Gezen Bölükbaş, Şerife Vatansever. KANSER HASTALARINDA EGZERSİZ UYGULAMALARININ SAĞLIKLA İLİŞKİLİ FİZİKSEL UYGUNLUK PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: SİSTEMATİK BİR DERLEME. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 01 Haziran 2023;21(2):178-99. doi:10.33689/spormetre.1224290
Spormetre Journal of Physical Education and Sport Sciences licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-Non-Derivatives 4.0 International Licence (CC BY-NC-ND 4.0).

                                                                                                     Flag Counter