FİTNESS SEKTÖRÜ ÇALIŞANLARININ MESLEKİ İLGİLERİNİN SÜRDÜRÜLEBİLİR PERFORMANS VE İŞGÖREN PERFORMANSI ÜZERİNE YAPISAL ETKİLERİ

Öz

Bu çalışmada, fitness sektörü çalışanlarının mesleki ilgilerinin sürdürülebilir performans ve işgören performansı üzerindeki etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma, nicel araştırma yöntemlerinden betimsel ve ilişkisel tarama modelinde tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu amaçlı örnekleme yoluyla belirlenen fitness sektöründe çalışmakta olan 117 kadın, 203 erkek toplam 320 katılımcıdan oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu, Mesleki İlgi Ölçeği, Çalışanın Sürdürülebilir Performansı Ölçeği ve İşgören Performansı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada elde edilecek verilerin analizinde uygun istatistik programı kullanılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre, mesleki hazırbulunuşluk, kendini geliştirme, mesleki seçim farkındalığı ve mesleği başkalarına önerme gibi mesleki ilgi boyutları ile hem çalışanın sürdürülebilir performansı hem de işgören performansı arasında anlamlı ve pozitif ilişkiler bulunmuştur. Sonuç olarak, bu çalışma fitness sektörü özelinde olmakla birlikte, insan kaynakları yönetimi, personel seçimi, eğitim planlaması ve kariyer danışmanlığı gibi pek çok alana katkı sağlayacak önemli çıkarımlar sunmaktadır. Mesleki ilginin iş performansına olan etkisinin sadece doğrudan değil, dolaylı yollarla da sürdürülebilir başarıya yansıdığı bu çalışmada gösterilmiştir. Bu bağlamda, mesleki ilgilerin tanılanması ve geliştirilmesine yönelik uygulamalı eğitimler ve kariyer planlama sistemlerinin sektör içerisinde yaygınlaştırılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Mesleki ilgi
• sürdürülebilir performans
• iş performansı

THE STRUCTURAL EFFECTS OF FITNESS INDUSTRY EMPLOYEES’ PROFESSIONAL INTERESTS ON SUSTAINABLE AND JOB PERFORMANCE

Öz

This study aims to examine the effects of professional interests on sustainable performance and job performance among employees in the fitness industry. The research was designed using a quantitative approach, specifically employing a descriptive and correlational survey model. The study group consisted of 320 participants (117 women and 203 men) currently employed in the fitness industry, selected through purposive sampling. Data was collected using a personal information form developed by researchers, along with the “Professional Interest Scale”, “the Employee Sustainable Performance Scale”, and the “Employee Performance Scale”. An appropriate statistical software program was used to analyze the collected data. According to the findings, professional interest dimensions such as professional readiness, self-development, career awareness, and recommending the profession to others were found to be significantly and positively correlated with both sustainable performance and task performance. As a result, although the study focuses specifically on the fitness sector, it provides critical insights with implications for various domains including human resource management, personnel selection, training design, and career counseling. The study demonstrates that professional interest affects job performance not only directly but also indirectly, contributing to sustainable success. In this context, it is recommended that applied training programs and structured career planning systems aimed at identifying and developing professional interests be widely implemented within industry.

Anahtar Kelimeler

• Professional interest
• sustainable performance
• job performance

Kaynakça

1. Beloff, B., Tanzil, D., & Lines, M. (2004). Sustainable development performance assessment. Environmental Progress, 23(4), 271-276. https://doi.org/10.1002/ep.10045
2. Chang, P.-C., Wu, T., & Liu, C.-L. (2018). Do high-performance work systems really satisfy employees? Evidence from China. Sustainability, 10(10), Article 3360. https://doi.org/10.3390/su10103360
3. Çayırağası, F. (2013). Özel güvenlik sektöründe çalışanların örgütsel bağlılık, iş motivasyonu, iş performans düzeyleri ve bir uygulama. Elektronik Mesleki Gelişim ve Araştırmalar Dergisi, 1(1), 34-53.
4. Çilhoroz, Y., Topaktaş, G., & Işık, O. (2023). Çalışanın sürdürülebilir performansı (ÇSP) ölçeği: Türkçe geçerlik-güvenirlik çalışması. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi, 80(1), 89-100.
5. Çöl, G. (2008). Algılanan güçlendirmenin işgören performansı üzerine etkileri. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 9(1),35- 46.
6. de Jonge, J., & Peeters, M. C. W. (2025). At Work with sustainable well-being and sustainable performance: testing the DISC model among office Workers. Sustainability, 17(2), Article 643. https://doi.org/10.3390/su17020643
7. de Jonge, J., & Peeters, M. C. W. (2019). The Vital Worker: Towards Sustainable Performance at Work. International Journal of Environmental Research and Public Health, 16(6), 910. https://doi.org/10.3390/ijerph16060910
8. Eraslan, A. (2022). Sağlık ve fitness tesislerinde işe alım. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 3(1), 1-9.

9. Eraslan, A., Alvurdu, S., & Bıyıklı, T. (2020). Fitness ve wellness eğitmenliği: kavramsal bir yaklaşım. Gazi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 25(2), 127-139.
10. Ersöz, Y., & Ersöz, G. (2021). Fitness tesis standartları: Güvenli egzersiz ve yaralanma önleme. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 16(62), 754-769.
11. Eryücel, M. E. (2008). Türkiye’deki özel spor merkezlerinde çalışan personelin iş tatmin seviyeleri. Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
12. Forson, J. A., Ofosu-Dwamena, E., Opoku, R. A., & Adjavon, S. E. (2021). Employee motivation and job performance: A study of basic school teachers in Ghana. Future Business Journal, 7(1), 1–12. https://doi.org/10.1186/s43093-021-00077-6
13. Holland, J. L. (1959). A theory of vocational choice. Journal of Counseling Psychology, 6(1), 35–45. https://doi.org/10.1037/h0040767,
14. Holland, J. L. (1966). A psychological classification scheme for vocations and major fields. Journal of Counseling Psychology, 13(3), 278–288. https://doi.org/10.1037/h0023725
15. Holland, J. L. (1997). Making vocational choices: A theory of vocational personalities and work environments (3rd ed.). Psychological Assessment Resources.
16. Ion, A., Nye, C. D., & Iliescu, D. (2019). Age and gender differences in the variability of vocational interests. Journal of Career Assessment, 27(1), 97–113. https://doi.org/10.1177/1069072717748646
17. Ji, T., de Jonge, J., Peeters, M.C., & Taris, T.W. (2021a). Employee sustainable performance (E-SuPer): Theoretical conceptualization, scale development, and psychometric properties. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(19), Article 10497. https://doi.org/10.3390/ijerph181910497
18. Ji, Y., Li, W., He, H., & Huang, C. (2021b). Sustainable performance: A literature review and implications. Sustainability, 13(5), 1–15. https://doi.org/10.3390/su13052874
19. Jiang, W., Zhao, X., & Ni, J. (2017a). The impact of transformational leadership on employee sustainable performance: The mediating role of organizational citizenship behavior. Sustainability, 9(9), Article 1567.
20. Jiang, Z., Hu, X., Liu, J., & Lepak, D. P. (2017b). Understanding employees’ perceptions of high-performance work systems: Effects of culture and perceived organizational support. Human Resource Management Journal, 27(1), 41–61. https://doi.org/10.1111/1748-8583.12132
21. Kasap, H., & Kesim, Ü. (2007). Spor yönetimi. Beyaz.
22. Kaysi, F. (2021). Mesleki ilgi ölçeğinin geliştirilmesi ve uygulanması. Üniversite Araştırmaları Dergisi, 4(1), 35-43. https://doi.org/10.32329/uad.878426
23. Khusniah, K., Subiyanto, D., & Septyarini, E. (2022). Analysis of the effect of employee engagement, perceived organizational support, and motivation on employee performance study at PT. Dino Jaya Karya. Reslaj: Religion Education Social Laa Roiba Journal, 4(2), 447-460. https://doi.org/10.47467/RESLAJ.V4I2.789
24. Kuranchie-Mensah, E. B., & Amponsah-Tawiah, K. (2016). Employee motivation and work performance: A comparative study of mining companies in Ghana. Journal of industrial Engineering and Management, 9(2), 255-309. https://doi.org/10.3926/jiem.1530
25. Laily, E., Mulyono, S., & Wijayanti, T. (2024). The effect of training and work motivation on employee performance through job satisfaction. International Journal of Social Science and Human Research, 7(01), 809-815. https://doi.org/10.47191/ijsshr/v7-i01-105
26. Lencho, D. M. (2020). Effect of employee motivation on job performance: In case of fiche general hospital. International Journal of Commerce and Finance, 6(1), 81-101.
27. Miraglia, M., Alessandri, G., & Borgogni, L. (2015). Trajectory classes of job performance: The role of self-efficacy and organizational tenure. Career development international, 20(4), 424-442.
28. Örücü, E., & Kanbur, A. (2008). Örgütsel-yönetsel motivasyon faktörlerinin çalışanların performans ve verimliliğine etkilerini incelemeye yönelik ampirik bir çalışma: Hizmet ve endüstri işletmesi örneği. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 15(1), 85-97.
29. Prabowo, K. A., & Yulianti, P. (2022). Do personalities and motivation affect job performance? an evidence from a rural bank in central Java. Jurnal Ilmiah Manajemen, Ekonomi, & Akuntansi (MEA), 6(3), 1561-1581. https://doi.org/10.31955/mea.v6i3.2501
30. Rounds, J., & Su, R. (2014). The nature and power of interests. Current Directions in Psychological Science, 23(2), 98–103. https://doi.org/10.1177/0963721414522812
31. Sheu, H. B., Lent, R. W., Brown, S. D., Miller, M. J., Hennessy, K. D., & Duffy, R. D. (2010). Testing the choice model of social cognitive career theory across Holland themes: A meta‐analytic path analysis. Journal of Vocational Behavior, 76(2), 252–264. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2009.10.015
32. Sigler, T. H., & Pearson, C. M. (2000). Creating an empowering culture: Examining the relationship between organizational culture and perceptions of empowerment. Journal of Quality Management, 5, 27-52. Spreitzer, G., Porath, C. L., & Gibson, C. B. (2012). Toward human sustainability: How to enable more thriving at work. Organizational Dynamics, 41(2), 155-162.
33. Şimşek, A. S. (2017). Becerilere güven mesleki ilgi envanterinin uyarlanması ve bilgisayarlı bireyselleştirilmiş test uygulamasının geliştirilmesi. Doktora Tezi.Ankara Üniversitesi. Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
34. Tokar, D. M., & Swanson, J. L. (1995). Evaluation of the correspondence between Holland's vocational personality typology and the five-factor model of personality. Journal of Vocational Behavior, 46(1), 89–108. https://doi.org/10.1006/jvbe.1995.1006
35. Van Iddekinge, C. H., Roth, P. L., Putka, D. J., & Lanivich, S. E. (2011). Are you interested? A meta-analysis of relations between vocational interests and employee performance and turnover. Journal of Applied Psychology, 96(6), 1167–1194. https://doi.org/10.1037/a0024343
36. Viswesvaran, C., & Ones, D. S. (2000). Perspectives on models of job performance. International Journal of Selection and Assessment, 8(4), 216-226.
37. Wardiansyah, D., Indrawati, N., & Kurniawati, D. (2024). The effect of employee motivation and employee engagement on job performance mediated by job satisfaction. International Journal of Research in Business and Social Science, 13(1), 220-231. https://doi.org/10.20525/ijrbs.v13i1.3133
38. Yelboğa, A. (2006). Kişilik özellikleri ve iş performansı arasındaki ilişkinin incelenmesi. ISGUC The Journal of Industrial Relations and Human Resources, 8(2), 196-217.
39. Yildiz, K., Akoğlu, H. E., Emir, E., Angosto, S., & García-Fernández, J. (2025). The perceived effect of digital transformation and resultant empowerment on job performance of employees in the fitness family business. Journal of Family Business Management, 15(1), 102-121. https://doi.org/10.1108/JFBM-02-2024-0038