AÇIK ALAN EGZERSİZ PARKLARI VE KULLANICILARINA İLİŞKİN BİR ARAŞTIRMA

Öz

Bu araştırmanın amacı, açık alan egzersiz parklarından yararlanan bireylerin, egzersize katılım süre ve sıklıklarını, egzersiz aletlerini kullanımlarına yönelik bilgi düzeylerini, egzersizde kullandıkları ayakkabı tercihlerini, egzersiz öncesi-sonrası karşılaşılan sakatlık ve yaralanmaları incelemektir. Araştırmanın evrenini Eskişehir ilinde hizmet veren 33 açık alan egzersiz parkı ve bu parklardan yararlanan bireyler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise bu evrenden rastgele yöntemle seçilmiş176 kadın ve 24 erkek olmak üzere toplam 200 birey oluşturmuştur. Araştırma örneklemini oluşturan bireylerin demografik özellikleri incelendiğinde; araştırma grubunun % 41’inin (n=82) 36-40 yaşları arasında, % 88’inin (n=176) kadın ve % 75’inin (n=150) ev hanımı olduğu görülmektedir. Araştırma bulguları, açık alan egzersiz parklarından yararlanan bireylerin % 84,5’inin (n=169) evli ve % 72’sinin (n=144) ise lise mezunu olduğunu göstermektedir. Araştırma bulgularına göre araştırmaya katılan bireylerin önemli bir bölümünün haftada 2-4 gün (% 53, n=106), 60 dk ve daha az süreyle (% 42, n=84), yoğun olarak sabah saat 8.00-12.00 diliminde (%48,5, n=97) parklardan faydalandıkları ifade edilebilir. Açık alan egzersiz parklarından yararlanan bireylerin egzersiz sırasında giydikleri ayakkabı ve karşılaştıkları sağlık sorunu arasında negatif yönde bir korelasyon saptanmıştır (r=-180, p=.011). Ayrıca araştırma bulguları, açık alan egzersiz parklarından yararlanan bireylerin % 83.5’inin (n=167) park alanlarındaki egzersiz aletlerini yeterli bulmadığını ve % 98’inin (n=196) özellikle yürüyüş ve koşu alanına gereksinim duyduğunu göstermektedir. Bu bağlamda, araştırma bulguları açık alan egzersiz parklarının gerek kullanım, gerek nitelik, gerekse de yerleşim planı açısından yetersiz özellikler sergilediğini ortaya koymaktadır

Anahtar Kelimeler

• Spor, Rekreasyon, Park, Egzersiz

A RESEARCH ON OUTDOOR FITNESS PARKS AND THEIR USERS

Abstract

The purpose of this study was to examine exercise time and frequency spent at outdoor fitness parks, knowledge level of the participants with respect to exercise equipments, their choice in footwear during exercise accident and injury occurring before and after doing exercise at fitness parks. The data used in this study were collected from users of 33 fitness parks located in Eskişehir. The sample of this study was composed of randomly selected 176 female and 24 male (n=200). The sample profile indicates that respondents who are 36-40 years old occupy almost half of the sample (% 41, n=82); the gender of the respondents is dominated by females (% 88, n=176); almost all of the participants are housewives (% 75, n=150) and married (% 84.5, n=169). In terms of level of education, it was revealed that %72 of the participants have high school degree (n=144). According to results, significant part of the participants use parks generally in the mornings between 8.00 and 12.00 (% 48.5, n=97). Respondents average length of time was 60 minutes or less (% 42, n=84) and 2-4 days per week (% 53, n=106). A significant negative correlation was found between choice of footwear during exercise and health problems occurred in outdoor fitness parks (r= -180, p= .011). It was also found out that % 83.5 of the participants (n=167) complained about lack of fitness equipments and % 98 of them (n=196) emphasized about the necessity of walking and jogging routes at the outdoor parks. As a whole, findings suggested that outdoor fitness parks had inadequate features in terms of usage, qualification and settlement plan

Keywords

• Sport, Recreation, Park, Fitness.

Kaynakça

1. Bucher, A.C., Richard, D., Recreation for Today’s Society, Prentice-Hall,New Jersey, 1974.
2. Borrie, W.T., Measuring the Multiple, Deep and Unfolding Aspects of the Wilderness Experience Using the Experience Sampling Method, Faculty of the Virginia Polytechnic Institute and State University, Ph.D.Thesis, Blacksburg, Virginia, July 1995.
3. Karaküçük, S., Boş Zamanları Değerlendirme, Rekreasyon, Bağırgan Yayınevi, 3.Baskı, Ankara, 1999.
4. Tezcan, M., Sosyolojik Açıdan Boş Zamanların Değerlendirilmesi, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Yayınları, No: 116, Ankara,1982.
5. Chase, A., Recreation and leisure programming, Eddie Bowers Publishing, Inc. Dubuque, Iowa, 1996.
6. Özgüç, N., Turizm Coğrafyası: Özellikler Bölgeler, 2. Basım, Çantay Kitapevi, İstanbul, 1998.
7. Salihoğlu, B. Ç., Artvin Hatila Vadisi Milli Parkı Doğal Kaynak Değerlerinin Rekreasyonel Niteliğinin İncelenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, 1997.
8. Shivers, Jay & deLisle, Lee. The story of leisure. Champaign, IL: Human Kinetics Publishing.1997.

9. Demir, C., Milli Parklarda Turizm ve Rekreasyon Faaliyetlerinin Sürdürülebilirliği: Türkiye’deki Milli Parklara Yönelik bir Uygulama, Basılmış Doktora Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2001.
10. Kart, N., Emirgan Parkı’nda Kullanıcıların Memnuniyet Derecelerinin Değerlendirilmesi, İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Peyzaj Mimarlığı Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul, Haziran, 2002.
11. Dishman RK, Washburn RA, Heath GW. Physical Activity Epidemiology. Champaign IL; Human Kinetics, 2004.
12. Lawlor, D.A., Hopker, S.W. “The Effectiveness of Exercise As An Intervention in The Management Of Depression: Systematic Review And Meta-Regression Analysis Of Randomized Controlled Trials”, British Medical Journal, 322 pp.1-8, 2001.
13. Macnaghten, P. and Urry, J. “Bodies in The Woods”, Body and Society 6 (3 - 4) pp. 166 – 182, 2000.
14. Morgan, W.P., Physical activity, fitness, and depression. In: Bouchard C, Shephard RJ, Stephens T, eds. Physical activity, fitness, and health. Champaign IL: Human Kinetics, pp. 851–67, 1994.
15. North, T.C., McCullagh, P., Zung, V.T., “Effect of Exercise on Depression”, Exercise and Sport Sciences Reviews; 18, pp. 379–415, 1990.
16. Sixt, S., Beer, S., Blüher, M., Korff, N., Peschel, T. and et al. “Long- But Not Short-Term Multifactorial Intervention With Focus On Exercise Training Improves Coronary Endothelial Dysfunction in Diabetes Mellitus Type 2 And Coronary Artery Disease”, European Heart Journal, 31, pp. 112–119, 2010.
17. Schmitt, N.M., Schmitt, J., and Dören, M. “The Role Of Physical Activity in The Prevention Of Osteoporosis in Postmenopausal Women—An Update”, Maturitas, 63, pp. 34–38, 2009.
18. Tucker, P., Irwin, J.D., Gilliland, J., H. M., Larsen, K., Hess, P. , “Environmental Influences on Physical Activity Levels in Youth”, Health and Place, 15, pp. 357–363, 2009.
19. Abu-Omar, K., Rütten A., “Relation Of Leisure Time, Occupational, Domestic, And Commuting Physical Activity To Health İndicators in Europe”, Preventive Medicine, 47, pp. 319-323, 2008.
20. Stamatakis E., Hillsdon M., Primatesta P., “Domestic Physical Activity in Relationship To Multiple CVD Risk Factors”, American Journal of Preventive Medicine, 32 (4), pp. 320-327, 2007.
21. Dunstan D.W., Salmon J., Owen N., Armstrong T., Zimmet P.Z., Welborn T.A., “Physical Activity And Television Viewing in Relation To Risk Of Undiagnosed Abnormal Glucose Metabolism in Adults”, Diabetes Care, 27, pp. 2603–2609, 2004.
22. Haskell, W.L., Lee, I.M., Pate, R.R., Powell, K.E., Blair, S.N., Franklin, B.A., “Physical Activity And Public Health: Updated Recommendation For Adults From The American College Of Sports Medicine And American Heart Association”, Medicine & Science in Sports & Exercise., 39(8), pp.1423-1434, 2007.
23. Bulgu, N., Arıtan, C.K, Aşçı, F.H., “Gündelik Yaşam, Kadın Ve Fiziksel Aktivite”, Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe Journal of Sport Sciences, 18 (4), pp. 167-18, 2007.
24. Tucker, P, Gilliland, J., “The Effect Of Season And Weather On Physical Activity: A Systematic Review”, Public Health, 121, pp. 909–922, 2007.
25. Hug, S.M., Hartigmailto:[e-mail], T., Hansmannmailto:[e-mail], R., Seeland, K., mailto:[e-mail] Hornung,R., “Restorative Qualities Of Indoor And Outdoor Exercise Settings As Predictors Of Exercise Frequency”, Health & Place 15, pp. 971–980, 2009.
26. Dunton, G.F., Berrigan, D., Ballard-Barbash, R., Graubard, B. I., Atienz, A.A., “Social And Physical Environments Of Sports And Exercise Reported Among Adults In The American Time Use Survey”, Preventive Medicine 47, pp. 519–524, 2008.