TÜRKİYE’DE FUTBOLCU TEMSİLCİLİĞİ VE FUTBOLCU İLİŞKİSİ

Öz

Bu çalışmada amaç; Türkiye’de futbolcu temsilciliğinin son yıllardaki gelişimini ve futbolcuların ve temsilcilerinin bu iş ilişkisine bakış açılarını belirlemektir. Türkiye Süper Ligindeki kulüplerde oynayan bazı futbolculara (2003 yılında 144 futbolcuya; 2006 yılında 156 futbolcuya) ‘Futbolcu Bilgi Formu’ uygulanmıştır. Türkiye’deki resmi FIFA lisansı alan temsilcilere de aynı çalışma yılı döneminde (2003 yılında 15 temsilciye; 2006 yılında 20 temsilciye) ‘Temsilci Bilgi Formu’ uygulanmıştır. İstatistiksel değerlendirmede yüzde (%) ve ki-kare (X2)kullanılmıştır. Futbolcuların %28,1’i 2003 yılında lisanslı temsilci tercih ederken bu oran 2006 yılında %67,9’a çıkmıştır. Futbolcular 2003 yılında en kazançlı anlaşma için %74,31 oranı ile FIFA lisanslı temsilcileri tercih ederken, 2006 yılında bu oran %96,2’ye çıkmıştır. Temsilciler 2003 yılında, ‘iyi bir takıma transfer’ ve ‘iyi bir ücrete transfer’ hizmetlerinin her ikisini de %86,7’lik bir oranla ‘öncelikli tercih’ olarak belirtirlerken; 2006 yılında bu seçeneklerin oranı %85 olmuştur. Temsilciler, temsil ettikleri futbolculara ‘iyi bir takıma transfer’ (%86,7) ve ‘iyi bir ücrete transfer’ (%85) hizmetlerini sunmakta olduklarını belirtmişlerdir. Bu oranlar, futbolcuların temsilcilerden öncelikli olarak bekledikleri ‘iyi bir takıma transfer’ (2003 yılı;%73,8 ve 2006 yılı;%80.8) ve ‘iyi bir ücrete transfer’ (2003 yılı; %84,8 ve 2006 yılı; %76.3) tercihleri ile yakınlık göstermiştir. 2003 yılında FIFA lisanslı temsilci kullanan futbolcuların %41’i temsilcisinin kendi performansına olumlu katkı yaptıklarını belirtirlerken 2006 yılında bu oran artarak %84,3 olmuştur. Futbolcuların kullandıkları temsilciler ile bu temsilcilerin kendi performanslarına olumlu katkı yapıp yapmadıkları arasında p<0.05 düzeyinde anlamlı bir ilişki vardır. Türkiye Süper Liginde futbol oynayan futbolcuların temsilcilere bakış açıları 2003 yılına göre 2006 yılında hızlı bir değişim göstermiştir. 2003 yılında en çok tercih ettikleri ‘kendileri veya akrabalarını temsilci olarak kullanma’ şekli; 2006 yılında ‘FIFA lisanslı temsilciler kullanma’ şekline dönüşmüştür. Türkiye’de futbol temsilciliği kavramı hızla yaygınlaşmaktadır. Temsilci-Futbolcu ilişkilerinin daha profesyonelce bir düzeye ulaşması, ulusal ve uluslararası profesyonellik kriterleri açısından gereklidir

Anahtar Kelimeler

• Futbolcu, Futbolcu Temsilciliği

PLAYER AGENCY AND FOOTBALL PLAYER RELATION IN TURKEY

Abstract

This study aims to determine development of player agency in recent years and evaluate the view points of football players and their agents in terms of this business relationship in Turkey. ‘Football Player Information Form’ was applied to some football players (to 144 football players in 2003, to 156 football players in 2006) who play at Turkish Super League. The same research as ‘Agent Information Form’ was applied to official FIFA licensed agents (to 15 agents in 2003, to 20 agents in 2006) in the same research year period. Percentage (%) and Chi-square (X2) were used at statistical evaluation. 28.1% of football players have chosen licensed agent in 2003 and this percentage decreased to 67.9% in 2006. 74.31% of football players selected FIFA licensed agents for the most profitable contract and this percentage decreased to 96.2% in 2006. Agents determined the both of services which are ‘transferring to a good team’ and ‘transferring to a good wage’ as priority choice with a percent of 86.7 in 2003 and the percentage of these choices became 85% in 2006. Agents stated that they supply the services of ‘transferring to a good team’ (86.7%) and ‘transferring to a good wage’ (85%) to the football players that they represented. These percentages show similarity with choices of football players who they expect from their agents as ‘transferring to a good team’ (73.8% in 2003, 80.8% in 2006) and ‘transferring to a good wage’ (84.8% in 2003 and 76.3% in 2006). 41% of football players who work with FIFA licensed agent stated that the positive contribution of their agents to their performance in 2006 and this percentage increased to 84.3% in 2006. There is a significant relation at a level of p<0.05 between the agents that football players worked and whether these agents contribute positively to their performance. View points of football players played at Turkish Super League to their agents show a rapid change in 2006 compared with 2003. Type of ‘using as agent themselves or relatives’ which they preferred mostly in 2003 has turned into ‘using the FIFA licensed agents. Player agency in Turkey has become widespread rapidly. It’s required that agent – football player relation reach to a more professional level in terms of national and international professionalism criteria

Keywords

• Football player, Player Agency

Kaynakça

1. Öcal, D., “Halkla İlişkiler Endüstrisi, Popüler Spor ve Futbol”, Toplum Bilim Dergisi Futbol Özel Sayısı, s.121, 2002
2. Genç, D.A., Futbol Kulüplerinin Stratejik Yönetimi, Bağırgan Yayınevi, s.20, 22, 24, 42, Ankara,1999
3. Sarıibrahimoğlu, Y.S., Bakanay, M.A., Tekin, T., Spor Hukuku, Odak Ofset, s.13, 19, 29,Ankara, 2002
4. Roderick, M., “The Role of Agents in Professional Football”, Singer and Friedlander Football Review 2000-01, The Centre for Research into Sport and Society, University of Leicester, Leicester, 2001
5. Albayrak, E., “Profesyonel Türk Futbolunda Yönetim (Menajerlik) Uygulaması Yaklaşımı”, Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı Doktora Tezi, s.23-167, İstanbul, 1998
6. Kızılyalın, A., “Menajerin Varsa Maradona’sın”, Cumhuriyet Gazetesi, 23. 01. 2003
7. Terekli, S., Türkiye Birinci Profesyonel Futbol Liginde Yer Alan Kulüplerin Yönetim Politikalarının Sporcu Güdülenmesi Üzerine Etkisi, Anadolu Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Yayınları, s.87, 89, 90, 108, Eskişehir, 1999
8. Eberhard, F., Muehlheusser, G., “The Impact of Transfer Fees on Professional Sports: An Analysis of the New Transfer System for European Football”, The Scandinavian Journal of Economics, Volume 105 s.139, 2003

9. www.unibas.ch/wwz/wifor/staff/db/On%20the%20ball.pdf erişim tarihi: 16. 12. 2003
10. http://lgst.wharton.upenn.edu/srosner/Fireworks/Support%20files/Agent%20Conflicts%20Article%20-%2007.16.02.pdf erişim tarihi: 17.11. 2005